Kamusal Entelektüellik Düzey Belirleme Ölçeği

Özet

Kamusal Entelektüellik Düzey Belirleme Ölçeği (KEDBDÖ), Tuncay Özsevgeç ve Aytar A. tarafından 2014 yılında öğretmen adaylarının kamusal entelektüellik düzeylerini belirlemek amacıyla geliştirilmiş bir ölçektir. Ölçek, 23 maddeden ve altı faktörden oluşmaktadır. Bu faktörler, bireylerin akademik ve toplumsal meselelere katılım düzeylerini, bilimsel aktivitelere olan yaklaşımlarını ve küresel konulara duyarlılıklarını ölçmeyi hedeflemektedir. Yapılan güvenilirlik analizleri sonucunda yüksek düzeyde güvenilirliğe sahip olduğu kanıtlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kamusal Entelektüellik, Ölçek Geliştirme, Güvenilirlik, Geçerlik, Öğretmen Adayları, Eğitim Bilimleri, Likert Ölçeği

Yazarlar

Tuncay Özsevgeç, Aytar A.

Amaç

Ölçeğin temel amacı, üniversite düzeyindeki öğretmen adaylarının “kamusal entelektüellik” kavramına yönelik tutum ve davranışlarını, bu kavramın farklı boyutları çerçevesinde kapsamlı bir şekilde ortaya koymaktır. Ölçek, öğretmen adaylarının sadece akademik başarılarını değil, aynı zamanda toplumsal sorumluluk ve eleştirel düşünme yeteneklerini de değerlendirmeye olanak tanımaktadır.

Geliştirme çalışması, eğitim fakültesi öğrencilerinin, geleceğin eğitimcileri olarak, kamusal alanda ne ölçüde aktif rol alabileceklerini ve toplumsal sorunlara ne kadar duyarlı olduklarını belirleyerek, ilgili eğitim programlarının bu doğrultuda iyileştirilmesine bilimsel bir zemin sağlamayı amaçlamıştır.

Yapı

Kamusal Entelektüellik Düzey Belirleme Ölçeği, bireyin toplumsal meselelere eleştirel bir perspektifle yaklaşma ve akademik birikimini kamusal fayda için kullanma eğilimini ölçen çok boyutlu bir yapıyı temel alır. Bu yapı, altı spesifik faktör aracılığıyla incelenmektedir.

Bu altı faktör, entelektüel katılımın farklı alanlarını temsil eder: Ders Ortamı (geleneksel yöntemlerin ötesine geçme isteği), Bilimsel Yayın (akademik takibin önemi), Bilimsel Kongre (tartışma ortamlarına katılım), Akademik Danışmanlık (öğrenci gelişimine rehberlik), Kamusal Konular (yerel sorunlara duyarlılık) ve Küresel Konular (evrensel meselelere ilgi).

Geçerlik

Ölçeğin yapısal geçerliği, önerilen faktör yapısının veriyle uyumunu test etmek amacıyla gerçekleştirilen Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile sağlanmıştır. DFA, AMOS programı kullanılarak yürütülmüştür.

Analiz sonuçları, ölçek önermelerinin teorik olarak öngörülen altı faktör altında toplandığını doğrulamıştır. Bu faktörler, ölçeğin kamusal entelektüellik yapısını başarılı bir şekilde temsil ettiğini ve ölçtüğünü göstermektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin iç tutarlılık güvenilirliği, 23 madde üzerinden yapılan analizlerle belirlenmiştir. Elde edilen Cronbach Alfa güvenilirlik katsayısı değeri 0,83 olarak hesaplanmıştır.

Psikometrik standartlara göre, 0,70 ve üzerindeki Cronbach Alfa katsayısı, bir ölçeğin yüksek derecede güvenilirliğe sahip olduğunu gösterir. Bu sonuç, Kamusal Entelektüellik Düzey Belirleme Ölçeği’nin tutarlı ve kararlı ölçümler sağladığını teyit etmektedir.

Faktör Analizi

Ölçek, yapısal geçerliğini desteklemek üzere Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile altı ana faktöre ayrılmıştır. Bu faktörler, kamusal entelektüelliğin farklı bileşenlerini derinlemesine incelemektedir.

Ölçeği oluşturan 23 madde, aşağıdaki faktörler altında gruplanmıştır:

• Ders Ortamı (5 madde): Eğitim ortamında eleştirel düşünme ve tartışma kültürüne verilen önem.
• Bilimsel Yayın (4 madde): Yeni fikirlerin geliştirilmesinde bilimsel literatür takibine yönelik tutum.
• Bilimsel Kongre (3 madde): Bilimsel toplantıları yeni fikirlerin tartışıldığı platformlar olarak görme eğilimi.
• Akademik Danışmanlık (3 madde): Danışmanlık rolünü sadece tavsiye vermenin ötesinde, entelektüel gelişim aracı olarak görme.
• Kamusal Konular (5 madde): Toplumsal sorunların öğrenciler tarafından tartışılmasına yönelik periyodik faaliyetlerin düzenlenmesi gerektiği düşüncesi.
• Küresel Konular (3 madde): Öğrencilerin evrensel meseleler hakkındaki görüşlerini paylaşabilecekleri ortamların gerekliliğine inanma.

Ölçek Bilgileri

Test Türü: Geliştirme

Format: 23 madde, 6 faktörlü çok boyutlu ölçek.

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Üniversite Öğrencileri (Öğretmen Adayları)

Yaş Grubu: Yetişkin (Yükseköğretim Düzeyi)

Popülasyon Detayları: Eğitim Fakültelerinde öğrenim gören öğretmen adayları.

Test Metodolojisi: 5’li Likert derecelendirme sistemi (1= hiçbir zaman – 5= her zaman).

Anahtar Kelimeler

Eğitim, Akademik Gelişim, Sosyal Sorumluluk, DFA, Yapısal Eşitlik Modellemesi, Kamusal Entelektüellik, Öğretmen Eğitimi

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2014 yılında Özsevgeç ve Aytar tarafından geliştirilmiş ve yayınlanmıştır. Ölçeğin kullanımı ve izin şartları hakkında detaylı bilgi almak için sorumlu yazar Tuncay Özsevgeç ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Sorumlu Yazar İletişim: [email protected]

Referanslar

Özsevgeç, T. ve Aytar, A. (2014). Öğretmen adaylarının kamusal entelektüellik düzeylerinin belirlenmesi: Bir ölçek geliştirme çalışması ve ölçeğin uygulanması. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33(2), 642-663. doi: 10.7822/omuefd.33.2.21

Makalenin orijinaline Dergipark üzerinden erişim sağlanabilir: dergipark.org.tr

Ölçeğin orijinal PDF dosyası buradan indirilebilir: kamusal-entelektuellik-duzey-belirleme-olcegi-toad.pdf

Kamusal Entelektüellik Düzey Belirleme Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmuş olup, hiçbir şekilde değiştirilmemiştir.

• Ders ortamı (5m): Geleneksel öğretim yöntemleri ile işlenen dersleri tercih ederim.
• Bilimsel yayın (4m): Yeni fikirlerin bilimsel yayınları takip ederek geliştirilebileceğini düşünmüyorum.
• Bilimsel kongre (3m): Bilimsel kongreleri, yeni fikirlerin tartışıldığı bir ortam olarak görürüm.
• Akademik danışmanlık (3m): Akademik danışmanlığı, öğrencilere tavsiyede bulunma aracı olarak görürüm.
• Kamusal konular (5m): Kamusal sorunların öğrenciler tarafından tartışılması için periyodik faaliyetler düzenlenmesi gerektiğini düşünürüm.
• Küresel konular (3m): Öğrencilerin küresel konulardaki görüşlerini paylaşacak ortamlar olması gerektiğini düşünürüm.