Table of Contents
Özet
Kamu Personeli Seçme Sınavına Yönelik Tutum Ölçeği, Ümmet ve Otrar (2015) tarafından, Türkiye’deki bireylerin Kamu Personeli Seçme Sınavı (KPSS) sürecine dair genel tutumlarını ve algılarını ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir araçtır. Ölçek geliştirme çalışması sonucunda son form, 9’u olumsuz, 14’ü olumlu olmak üzere toplam 23 maddeden oluşmuştur. Yapılan psikometrik analizler, ölçeğin altı farklı boyutta yapılandığını ve yüksek düzeyde iç tutarlılığa sahip olduğunu göstermiştir.
Bu geliştirme çalışması, KPSS’nin adaylar üzerindeki psikolojik ve sosyal etkilerini sistematik olarak değerlendirmek için güvenilir bir zemin sunmaktadır. Ölçek, özellikle eğitim bilimleri ve psikoloji alanındaki araştırmacılar için önemli bir kaynak teşkil etmektedir.
Anahtar Kelimeler
KPSS, Tutum, Ölçek Geliştirme, Psikometrik Özellikler, Kamu Personeli Seçme Sınavı, Eğitim Psikolojisi, Geçerlik.
Yazarlar
Ümmet, D., Otrar, M.
[quads id=5]
Amaç
Ölçeğin temel amacı, Türkiye Cumhuriyeti’nde kamu kurumlarına personel alımında kullanılan merkezi bir sınav sistemi olan Kamu Personeli Seçme Sınavı‘na (KPSS) yönelik adayların ve ilgili paydaşların tutumlarını geçerli ve güvenilir bir şekilde belirlemektir. Bu tutumlar; sınavın gerekliliği, adaleti, zorluğu ve bireylerin geleceğe dair beklentileri gibi çeşitli boyutları kapsamaktadır.
Bu araç, eğitim politikası yapıcılarına ve sınav süreçlerini düzenleyen kurumlara, sınavın sosyal kabulü ve adayların psikolojik durumu hakkında nicel veriler sağlamak üzere tasarlanmıştır.
Yapı
Kamu Personeli Seçme Sınavına Yönelik Tutum Ölçeği, bireylerin KPSS’ye karşı geliştirdikleri bilişsel, duygusal ve davranışsal eğilimleri ölçen çok boyutlu bir yapıya sahiptir. Yapısal olarak, ölçek altı farklı alt boyuttan oluşmaktadır. Bu alt boyutlar, sınavın sadece akademik yönüne değil, aynı zamanda kişisel motivasyon, sınav kaygısı ve sistemin adaletine yönelik algıları da içermektedir.
Geçerlik
Ölçeğin yapı geçerliği, istatistiksel işlemlerle detaylı olarak incelenmiştir. Yapılan analizler neticesinde ölçeğin son formu 23 maddeden oluşmuştur (9 olumsuz, 14 olumlu). Bu maddeler, ölçülmek istenen tutum yapısını yeterli düzeyde temsil etmektedir.
Özellikle faktör analizi sonuçları, ölçeğin teorik olarak öngörülen altı boyutu desteklediğini göstermiş ve ölçeğin yapısal bütünlüğünü kanıtlamıştır.
Güvenirlik
Kamu Personeli Seçme Sınavına Yönelik Tutum Ölçeği’nin iç tutarlılık güvenirlik analizleri yüksek değerler ortaya koymuştur. Ölçek için hesaplanan Cronbach Alpha iç tutarlılık korelasyon katsayısı değeri 0.852 olarak bulunmuştur.
Ayrıca, Gutman Split-Half iç tutarlılık katsayısı da 0.808 olarak hesaplanmıştır. Bu değerlerin her ikisi de, ölçeğin maddelerinin tutarlı bir şekilde aynı yapıyı ölçtüğünü ve dolayısıyla ölçeğin bilimsel araştırmalarda kullanılabilecek düzeyde güvenilir olduğunu göstermektedir.
Faktör Analizi
Ölçeğin faktör yapısını belirlemek amacıyla Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA) uygulanmıştır. AFA sonuçları, ölçeğin tek bir genel tutum puanı yerine, altı farklı alt boyuttan oluştuğunu açıkça göstermiştir. Bu çok boyutlu yapı, KPSS’ye yönelik tutumun karmaşık doğasını yansıtmaktadır.
Faktör yapısının belirlenmesi, araştırmacılara sadece genel bir tutum skoru değil, aynı zamanda hangi spesifik alanlarda (örneğin, sınav kaygısı, sistem eleştirisi, mesleki beklenti) tutumların yoğunlaştığını analiz etme imkanı sunmaktadır.
Araç
Test Type: Geliştirme (Development)
Format: Likert Tipi Derecelendirme (Kaynakta net belirtilmemekle birlikte, tutum ölçekleri için standart uygulamadır.)
Language Available: Türkçe
Population Group: KPSS Adayları ve ilgili üniversite öğrencileri.
Age Group: Genç Yetişkinler (Genellikle üniversite çağındaki ve mezun olmuş, kamuya atanmak isteyen bireyler).
Population Details: Türkiye’de kamu personeli olmak amacıyla KPSS‘ye hazırlanan veya bu sınavla ilgili tutum geliştiren bireyler.
Test Methodology: 23 maddelik kendini raporlama ölçeği. Maddelerin 9’u olumsuz, 14’ü olumludur.
Anahtar Kelimeler
Kamu Personeli Seçme Sınavı, Tutum, Ölçek Geliştirme, Psikometri, Cronbach Alpha, Güvenilirlik, Faktör Analizi, Eğitim Politikası.
[quads id=5]
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Bilgi mevcut değildir.
Affiliation Email addresses: [email protected] (M. Otrar)
Correspondence Address: Bilgi mevcut değildir.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: 2015
İzinler ve Ücret: Ölçek, akademik bir dergide yayınlanmıştır ve genellikle akademik amaçlı kullanımlarda yazarlarla iletişime geçilmesi beklenir. Ölçeği geliştiren yazarlardan M. Otrar ile iletişim kurulabilir: [email protected]
PDF Erişimi: Ölçeğin orijinal PDF dosyası aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: kamu-personeli-secme-sinavina-yonelik-tutum-olcegi-toad.pdf
Kaynaklar
Ümmet, D. ve Otrar, M. (2015). Kamu Personeli Seçme Sınavına Yönelik Tutum Ölçeği geliştirme çalışması. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Elektronik Dergisi, 13, 1-14.
Makalenin orijinal bağlantısı: sbedergi.gumushane.edu.tr
[quads id=5]
Kamu Personeli Seçme Sınavına Yönelik Tutum Ölçeği Maddeleri
IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.
Kaynak metinde ölçek maddelerinin tamamı listelenmemiştir; yalnızca madde sayısı ve yönü belirtilmiştir:
- Toplam Madde Sayısı: 23
- Olumsuz Madde Sayısı: 9
- Olumlu Madde Sayısı: 14
Ölçek maddelerine ve derecelendirme yapısına tam olarak ulaşmak için yukarıda belirtilen kaynak makalenin incelenmesi gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Kamu Personeli Seçme Sınavına Yönelik Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/kamu-personeli-secme-sinavina-yonelik-tutum-olcegi/
memjavad. "Kamu Personeli Seçme Sınavına Yönelik Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 23 Mar. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/kamu-personeli-secme-sinavina-yonelik-tutum-olcegi/.
memjavad. "Kamu Personeli Seçme Sınavına Yönelik Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/kamu-personeli-secme-sinavina-yonelik-tutum-olcegi/.
memjavad (2026) 'Kamu Personeli Seçme Sınavına Yönelik Tutum Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/kamu-personeli-secme-sinavina-yonelik-tutum-olcegi/.
[1] memjavad, "Kamu Personeli Seçme Sınavına Yönelik Tutum Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, March, 2026.
memjavad. Kamu Personeli Seçme Sınavına Yönelik Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.