Kalp Yetmezliği Hastalarının Öğrenme Gereksinimleri Envanteri

Özet

Kalp Yetmezliği Hastalarının Öğrenme Gereksinimleri Envanteri (KYHÖGE), kalp yetmezliği tanısı almış bireylerin, hastalık yönetimi, ilaç kullanımı, beslenme ve yaşam tarzı değişiklikleri gibi konulardaki eğitim ve bilgi ihtiyaçlarını belirlemek amacıyla kullanılan bir psikometrik araçtır. Bu envanter, hemşirelik ve kardiyoloji alanlarında hasta eğitim programlarının etkinliğini artırmak ve bireyselleştirmek için kritik veriler sunar. Envanterin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması 2018 yılında Kılıç, Bağçivan, Akbayrak ve Çiçek tarafından gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma, ölçeğin Türk kültürüne ve diline uygunluğunu ortaya koyarak, klinik uygulamalarda kullanımının yolunu açmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kalp yetmezliği, öğrenme gereksinimi, hasta eğitimi, hemşirelik, psikometri, envanter, uyarlama.

Yazarlar

Betülay Kılıç, Gülay Bağçivan, Nevin Akbayrak, Huri Çiçek

Amaç

Bu envanterin temel amacı, kalp yetmezliği hastalarının sağlık durumlarını yönetmek için ne tür bilgilere ihtiyaç duyduklarını sistematik olarak ölçmektir. Elde edilen sonuçlar, sağlık profesyonellerinin (özellikle hemşirelerin), hastaların en çok gereksinim duyduğu alanlara odaklanarak kişiselleştirilmiş eğitim planları oluşturmasına yardımcı olur. Ölçek, hastalığın doğası, semptom yönetimi, komplikasyonlardan korunma ve tedaviye uyum konularındaki bilgi açıklarını tespit etmeyi hedefler.

Yapı

Kalp Yetmezliği Hastalarının Öğrenme Gereksinimleri Envanteri, bireyin kronik hastalık yönetiminde ihtiyaç duyduğu bilgi düzeyini ve öğrenme önceliklerini ölçen çok boyutlu bir ölçek yapısına sahiptir. Ölçek, genellikle psikometri alanında kabul gören, bilişsel, duyuşsal ve psikomotor öğrenme alanlarına hitap eden maddelerden oluşur. Yapısal olarak, hastanın kendi bakımını üstlenmesi için gerekli olan bilgi ve becerilere odaklanır.

Geçerlik

KYHÖGE’nin Türkçe uyarlama çalışmasında (Kılıç vd., 2018), ölçeğin hedeflediği yapıyı ne ölçüde ölçtüğünü belirlemek amacıyla çeşitli geçerlik analizleri yapılmıştır. Çalışmada genellikle içerik geçerliği ve yapı geçerliği yöntemleri kullanılmıştır. Yapı geçerliği için faktör analizleri (Exploratory Factor Analysis veya Confirmatory Factor Analysis) uygulanarak ölçeğin orijinal yapısının Türkçe örneklemde korunup korunmadığı incelenmiştir.

Güvenirlik

Türkçe adaptasyon çalışması kapsamında, ölçeğin zamana ve iç tutarlılığa karşı kararlılığını test etmek amacıyla güvenirlik analizleri gerçekleştirilmiştir. Bu analizlerde yaygın olarak kullanılan yöntem, maddelerin birbiriyle tutarlılığını gösteren Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısıdır. Yüksek Cronbach Alfa değerleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçme konusunda yüksek bir iç tutarlılığa sahip olduğunu göstermektedir.

Faktör Analizi

Uyarlama çalışmasında, ölçeğin çok boyutlu yapısını doğrulamak amacıyla faktör analizi tekniklerinden faydalanılmıştır. Bu analizler, öğrenme gereksinimlerinin hangi alt boyutlar altında toplandığını (örneğin, ilaç yönetimi, diyet ve sıvı kısıtlamaları, semptom izleme) belirlemeyi amaçlar. Faktör yüklerinin incelenmesi, Türkçe formun orijinal ölçek yapısıyla uyumlu olduğunu kanıtlamaya yöneliktir.

Enstrüman

Test Type: Uyarlama (Adaptation)

Format: Likert tipi derecelendirme (Tipik olarak 3’lü veya 5’li Likert ölçeği kullanılır, ancak kaynakta belirtilmemiştir.)

Language Available: Türkçe. (Orijinal dil muhtemelen İngilizcedir.)

Population Group: Kalp Yetmezliği tanısı almış yetişkin hastalar.

Age Group: Yetişkin (18 yaş ve üzeri).

Population Details: Kardiyoloji kliniklerinde veya polikliniklerinde takip edilen kalp yetmezliği hastaları.

Test Methodology: Özbildirim Envanteri (Self-report Inventory).

Anahtar Kelimeler

Kardiyoloji, hasta eğitimi, öz yönetim, Betülay Kılıç, Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilinmiyor

Affiliation Email addresses: Betülay Kılıç: [email protected]

Correspondence Address: Sorumlu yazar Betülay Kılıç’ın güncel kurumsal adresi.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin Türkçe uyarlama çalışması 2018 yılında yayımlanmıştır. Ölçeğin ticari kullanımı, izinler ve ücretlendirme bilgileri için sorumlu yazar Betülay Kılıç ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Kaynaklar

Kılıç, B., Bağçivan G., Akbayrak, N. ve Çiçek, H. (2018). Kalp Yetmezliği Hastalarının Öğrenme Gereksinimleri Envanteri’nin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 21, 79-88.

Ölçeğin orijinal PDF dosyasına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir: kalp-yetmezligi-hastalarinin-ogrenme-gereksinimleri-envanteri-toad.pdf

Kalp Yetmezliği Hastalarının Öğrenme Gereksinimleri Envanteri Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Bu envantere ait maddeler, sağlanan kaynak içeriğinde yer almamaktadır. Maddelerin tam listesi için yukarıda belirtilen referans makaleye başvurulması gerekmektedir.