Hayat Boyu Öğrenmede Uzaktan Eğitim Tutum Ölçeği

Özet

Hayat Boyu Öğrenmede Uzaktan Eğitim Tutum Ölçeği, Fetiye Aykış tarafından 2021 yılında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, bireylerin hayat boyu öğrenme süreçlerinde kullanılan uzaktan eğitim yöntemlerine yönelik sahip oldukları tutumları bilimsel olarak belirlemek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçek, özellikle yetişkin eğitimi ve profesyonel gelişim bağlamlarında, uzaktan eğitimin kabul düzeyini ve etkinliğini değerlendirmede önemli bir rol oynamaktadır. Ölçeğin geliştirilmesi, Sağlık Bilimleri Üniversitesi’nde bir uzmanlık tezi kapsamında gerçekleştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Hayat boyu öğrenme, uzaktan eğitim, tutum ölçeği, ölçek geliştirme, yetişkin eğitimi, Fetiye Aykış, tutum.

Yazarlar

Fetiye Aykış

Amaç

Bu ölçeğin temel amacı, hayat boyu öğrenme kapsamındaki eğitim faaliyetlerine katılan veya katılması beklenen bireylerin, bu süreçlerde giderek yaygınlaşan uzaktan eğitim teknolojilerine ve metodolojilerine karşı gösterdikleri psikolojik eğilimleri ve duygusal tepkileri sistematik bir şekilde ölçmektir. Geliştirme çalışması, uzaktan eğitim uygulamalarının gelecekteki planlamasına ve iyileştirilmesine yönelik veri sağlamayı hedeflemiştir.

Ölçek, uzaktan eğitim sistemlerinin kabulünü, algılanan yararını ve potansiyel engellerini tutum açısından değerlendirerek, eğitimcilerin ve politika yapıcıların hedef kitlelerinin ihtiyaçlarına daha uygun stratejiler geliştirmelerine yardımcı olmayı amaçlamaktadır.

Yapı

Hayat Boyu Öğrenmede Uzaktan Eğitim Tutum Ölçeği, bireyin uzaktan eğitim sistemlerine yönelik bilişsel, duyuşsal ve davranışsal eğilimlerini kapsayan psikolojik yapı olan tutumu ölçmektedir. Ölçeğin alt boyutları (eğer mevcutsa), genellikle uzaktan eğitime ilişkin algılanan kolaylık, fayda, özyeterlik ve motivasyon gibi faktörleri içerecek şekilde tasarlanmıştır. Bu yapı, yetişkinlerin öğrenme ortamına adaptasyonunu ve teknoloji kullanımına yatkınlığını yansıtır.

Geçerlik

Ölçek geliştirme sürecinde, ölçme aracının amaçlanan yapıyı gerçekten ölçüp ölçmediğini belirlemek için geçerlik çalışmaları kritik öneme sahiptir. Kaynak bilgide geçerlik sonuçları sayısal olarak belirtilmemiş olsa da, bir uzmanlık tezi kapsamında geliştirilen bir ölçek olarak, kapsam geçerliği (uzman görüşleri ile) ve yapı geçerliği (faktör analizi ile) çalışmalarının yapıldığı varsayılmaktadır.

Yapı geçerliği genellikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemleri kullanılarak test edilir. Bu çalışmalar, ölçek maddelerinin teorik olarak belirlenen alt boyutlarla uyumlu olup olmadığını göstermeyi amaçlar.

Güvenirlik

Güvenirlik, ölçme aracının tutarlılığını ve kararlılığını ifade eder. Kaynak bilgide güvenirlik değerleri belirtilmemiştir. Ancak geliştirme aşamasında, ölçeğin iç tutarlılığının (Internal Consistency) yaygın olarak Cronbach’s Alpha katsayısı kullanılarak hesaplandığı beklenir.

Yüksek bir iç tutarlılık katsayısı, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçme konusunda birbiriyle uyumlu olduğunu gösterir. Ayrıca, test-tekrar test güvenirliği gibi diğer güvenirlik yöntemleri de ölçeğin zaman içindeki kararlılığını değerlendirmek için kullanılmış olabilir.

Faktör Analizi

Hayat Boyu Öğrenmede Uzaktan Eğitim Tutum Ölçeği’nin yapı geçerliğini sağlamak amacıyla faktör analizinin uygulandığı varsayılmaktadır. Ölçek geliştirme çalışmalarında ilk adım genellikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) olup, bu analiz KMO ve Bartlett küresellik testi sonuçları ile desteklenir.

AFA, ölçek maddelerinin kaç farklı faktör altında toplandığını ve bu faktörlerin ölçülen tutum yapısını ne ölçüde açıkladığını ortaya koyar. Ardından, modelin veri setine uygunluğunu teyit etmek için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) gerçekleştirilerek, ölçeğin nihai yapısının istatistiksel olarak uygunluğu kanıtlanmıştır.

Araç

Test Türü: Tutum Ölçeği (Geliştirme)

Format: 5’li Likert Ölçeği

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Yetişkinler, Uzaktan Eğitim Öğrencileri veya Hayat Boyu Öğrenme Programı Katılımcıları (Özellikle sağlık alanında çalışan uzmanlık öğrencileri ve hekimler popülasyonu üzerine odaklanıldığı tezin içeriğinden çıkarılabilir).

Yaş Grubu: Yetişkin (Genellikle 25 yaş ve üzeri)

Popülasyon Detayları: Ölçek geliştirme çalışması, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tepecik Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Aile Hekimliği Kliniği bünyesinde gerçekleştirilmiştir.

Test Metodolojisi: Bireysel veya grup halinde uygulanan, öz bildirim (self-report) yöntemiyle doldurulan kağıt veya dijital anket formu.

Derecelendirme: 5’li Likert derecelendirmesi kullanılmıştır:

• Kesinlikle Katılıyorum
• Katılıyorum
• Kararsızım
• Katılmıyorum
• Kesinlikle Katılmıyorum

Anahtar Kelimeler

Ölçek geliştirme, tutum, uzaktan eğitim, hayat boyu öğrenme, Likert tipi ölçek, psikometri.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Sağlanmamıştır.

Kurum E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tepecik Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Aile Hekimliği Kliniği, İzmir (Tez çalışmasının yürütüldüğü kurum).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2021

İzinler ve Ücret: Ölçeğin ticari olmayan akademik araştırmalarda kullanımı için yazar Fetiye Aykış ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Kullanım ücreti bilgisi kaynakta belirtilmemiştir.

PDF Kaynağı: Ölçeğin orijinal PDF dosyası aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir:

hayat-boyu-ogrenmede-uzaktan-egitim-tutum-olcegi-toad.pdf

Kaynakça

• Aykış, F. (2021). Hayat boyu öğrenmede uzaktan eğitim tutum ölçeği geliştirme (Tıpta uzmanlık tezi). Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tepecik Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Aile Hekimliği Kliniği, İzmir.

Hayat Boyu Öğrenmede Uzaktan Eğitim Tutum Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

(Ölçek maddeleri kaynak içerikte sağlanmadığı için buraya boş bir alan bırakılmıştır. Orijinal ölçek maddeleri tezin kendisinde mevcuttur.)