Table of Contents
Özet
Halkla İlişkiler Ölçeği, 2006 yılında S. Z. Kılıç tarafından özel Türk ilköğretim okullarında yürütülen bir yüksek lisans tezi kapsamında uyarlama çalışması olarak geliştirilmiştir. Bu ölçek, eğitim kurumlarında gerçekleştirilen halkla ilişkiler (HR) etkinliklerinin kapsamını, niteliğini ve kurumsal etkililiğini ölçmeyi amaçlamaktadır. Ölçek, özellikle özel okulların iç ve dış paydaşlarla olan iletişim stratejilerini ve kurumsal imaj yönetimi performanslarını değerlendirmek üzere tasarlanmıştır. Ölçeğin orijinal formu belirtilmemiş olup, Kılıç tarafından Türk kültürüne ve eğitim sistemine özgü koşullara uygun hale getirilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Halkla İlişkiler, Kurumsal İletişim, Okul Yönetimi, Eğitim Kurumları, Uyarlama, İlköğretim Okulu, Türkiye
Yazarlar
Kılıç, S. Z. (Uyarlayan)
Amaç
Halkla İlişkiler Ölçeği’nin temel amacı, özel ilköğretim okullarında yürütülen halkla ilişkiler faaliyetlerinin mevcut durumunu tespit etmek ve bu faaliyetlerin okulların genel başarısı üzerindeki potansiyel etkilerini analiz etmektir. Ölçek, okul yönetimlerinin veliler, öğrenciler, çevre ve medya gibi dış paydaşlarla kurduğu iletişim kanallarının etkinliğini sistematik bir şekilde değerlendirmeye olanak tanır.
Ölçek, yöneticilere ve araştırmacılara okulların halkla ilişkiler stratejilerindeki güçlü ve zayıf yönleri belirleme konusunda nicel veriler sunmayı hedefler. Elde edilen veriler, kurumsal imajı güçlendirmek ve paydaş memnuniyetini artırmak için iyileştirme planları oluşturulmasına yardımcı olmaktadır.
Yapı
Ölçek, eğitim kurumları bağlamında halkla ilişkiler kavramını ölçmektedir. Bu yapı, genellikle kurumsal iletişim, paydaş katılımı, kriz yönetimi ve kurumsal tanıtım gibi alt boyutları içermektedir. Ölçek maddeleri, bir okulun çevresiyle ne kadar proaktif ve sistematik iletişim kurduğunu değerlendirmeye odaklanmıştır.
Ölçülen temel yapı, okulun toplulukla kurduğu ilişkinin kalitesidir. Bu ilişki, okulun misyon ve vizyonunun paydaşlara aktarılması, geri bildirim mekanizmalarının işletilmesi ve okulun kamuoyundaki algısının yönetilmesi gibi unsurları kapsar.
Geçerlik
Kaynak tez özetinde Halkla İlişkiler Ölçeği’nin geçerlik çalışmalarına dair spesifik istatistiksel değerler sunulmamıştır. Ancak, bir uyarlama çalışması olarak, ölçeğin orijinal yapısının korunup korunmadığını veya Türk eğitim bağlamına uygunluğunu test etmek amacıyla içerik geçerliği ve yapı geçerliği çalışmalarının yürütülmüş olması beklenmektedir.
Uyarlama sürecinde uzman görüşlerinin alınması yoluyla içerik geçerliğinin sağlandığı varsayılmaktadır. Yapı geçerliğinin ise genellikle faktör analizi teknikleriyle (bkz. Faktör Analizi bölümü) test edilerek, ölçeğin teorik yapıyı doğru bir şekilde ölçüp ölçmediği incelenmiştir.
Güvenirlik
Ölçeğin güvenirlik katsayıları, kaynak referansta açıkça belirtilmemiştir. Psikometrik açıdan sağlam bir ölçeğin, ölçülen yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermek için yüksek düzeyde iç tutarlılığa sahip olması gerekir.
Tipik olarak, bu tür sosyal bilimler ölçeklerinde iç tutarlılık güvenilirliği (Cronbach’s Alpha katsayısı) hesaplanır. Ölçeğin bu katsayısının kabul edilebilir düzeylerde (genellikle .70 ve üzeri) olması, maddelerin aynı yapıyı ölçme konusunda tutarlı olduğunu işaret eder. Bu verilerin tam kapsamı, ilgili yüksek lisans tezinin tamamında yer almaktadır.
Faktör Analizi
Halkla İlişkiler Ölçeği, bir uyarlama ölçeği olduğu için, uyarlayan Kılıç tarafından ölçeğin yapı geçerliğini test etmek amacıyla faktör analizine tabi tutulması gerekmektedir. Bu analiz, ölçeğin Türk kültüründeki katılımcılar için orijinal ölçekteki alt boyutları (faktörleri) koruyup korumadığını ortaya koyar.
Beklenen faktörler arasında “Veli İletişimi”, “Kurumsal İmaj Yönetimi” veya “Çevreyle İlişkiler” gibi alt boyutların bulunması muhtemeldir. Keşfedici Faktör Analizi (KFA) ya da Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak ölçeğin çok boyutlu yapısının istatistiksel olarak doğrulanması, ölçeğin psikometrik kalitesi açısından kritik öneme sahiptir.
Ölçek Bilgileri
Test Type: Uyarlama (Adaptation)
Format: Derecelendirme formatı kaynakta belirtilmemiş olup, büyük ihtimalle Likert tipi bir ölçek kullanılmıştır.
Language Available: Türkçe
Population Group: Özel Türk ilköğretim okullarında görev yapan eğitimciler, yöneticiler ve muhtemel olarak veliler.
Age Group: Yetişkin (Eğitim personeli)
Population Details: Özel sektörde çalışan ilköğretim okulu personeli, İstanbul’da.
Test Methodology: Anket yöntemiyle veri toplama.
PDF: Ölçeğin orijinal PDF belgesi aşağıdaki adresten indirilebilir: halkla-iliskiler-olcegi-toad.pdf
Anahtar Kelimeler
Halkla İlişkiler, Kurumsal İmaj, Okul Yönetimi, Eğitim, Geçerlik, Güvenirlik, Yüksek lisans tezi
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Bilinmiyor
Affiliation Email addresses: Bilinmiyor
Correspondence Address: Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (Tez dönemi itibarıyla)
İzinler, Ücret ve Test Yılı
İzinler ve Ücret: Ölçek, akademik bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirildiği için, ticari olmayan akademik kullanımlarda izin gereklilikleri tez yazarının ve danışmanının belirlediği koşullara bağlıdır. Genellikle kaynak gösterilerek kullanım serbesttir.
Test Yılı: 2006
Referanslar
Kılıç, S. Z. (2006). Özel Türk ilköğretim okullarında halkla ilişkiler etkinliklerinin incelenmesi. (Yüksek lisans tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Tezin tam metnine YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişim sağlanabilir: tez.yok.gov.tr
Halkla İlişkiler Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Halkla İlişkiler Ölçeği’nin orijinal maddeleri, sağlanan kaynak metinde yer almamaktadır ve bu nedenle burada listelenememektedir. Ölçek maddelerine ulaşmak için yukarıda belirtilen yüksek lisans tezinin tam metnine başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Halkla İlişkiler Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/halkla-iliskiler-olcegi/
memjavad. "Halkla İlişkiler Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 24 Apr. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/halkla-iliskiler-olcegi/.
memjavad. "Halkla İlişkiler Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/halkla-iliskiler-olcegi/.
memjavad (2026) 'Halkla İlişkiler Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/halkla-iliskiler-olcegi/.
[1] memjavad, "Halkla İlişkiler Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, April, 2026.
memjavad. Halkla İlişkiler Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.