Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarına Yönelik Kalite Standartları Öğretim Üyesi Formu

Özet

Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarına Yönelik Kalite Standartları Öğretim Üyesi Formu, Adem Yılmaz tarafından 2018 yılında yürütülen bir doktora tezi kapsamında geliştirilmiştir. Bu ölçek, fen bilgisi öğretmenliği programlarının mevcut kalite düzeylerini, programlarda görev yapan öğretim üyelerinin bakış açısıyla değerlendirmek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçeğin temel amacı, programların müfredat, personel yeterliliği, altyapı ve yönetim gibi kritik alanlardaki kalite standartlarına ne ölçüde uygun olduğunu belirlemektir. Bu çalışma, ilgili programlarda sürekli iyileştirme süreçlerinin başlatılması için sağlam bir veri tabanı sağlamayı hedeflemektedir. Ölçek, bir geliştirme çalışması olup, psikometrik özelliklerinin (geçerlik ve güvenirlik) detayları doktora tezi içerisinde sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Fen Bilgisi Öğretmenliği, Öğretmen Yetiştirme Programları, Kalite Standartları, Öğretim Üyesi Değerlendirmesi, Ölçek Geliştirme, Program Değerlendirme.

Yazarlar

Adem Yılmaz

Amaç

Bu formun temel amacı, Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarının belirlenen ulusal ve uluslararası kalite standartlarına ne düzeyde uyduğunu, programları doğrudan yürüten ve deneyimleyen öğretim üyelerinin öznel değerlendirmeleri üzerinden tespit etmektir. Ölçek, programların güçlü ve zayıf yönlerini sistematik bir şekilde ortaya koyarak, öğretmen yetiştirme süreçlerinin etkinliğini artırmaya yönelik somut öneriler geliştirmeye zemin hazırlar. Ayrıca, form, yükseköğretim kurumlarının program akreditasyon süreçlerine yönelik iç değerlendirme mekanizmalarına katkıda bulunmak üzere tasarlanmıştır.

Ölçek, program kalitesini bütüncül bir yaklaşımla ele almakta; sadece akademik çıktıları değil, aynı zamanda programın idari yapısını, öğrenci kaynaklarını ve fiziksel imkanlarını da değerlendirme kapsamına almaktadır. Bu sayede, öğretmen yetiştirme alanındaki paydaşlara, programların genel performansı hakkında kapsamlı ve güvenilir bir geri bildirim sunulması hedeflenmektedir.

Yapı

Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarına Yönelik Kalite Standartları Öğretim Üyesi Formu, çok boyutlu bir yapıyı ölçmektedir. Bu yapı, öğretmen yetiştirme programlarının kalitesini oluşturan temel bileşenleri temsil eden alt boyutlardan oluşmaktadır. Tipik olarak bu tür kalite değerlendirme araçları; programın vizyon ve misyonu, müfredat içeriği ve uygulanışı, öğretim elemanlarının yeterlilikleri, öğrenci kabul ve değerlendirme süreçleri, fiziksel olanaklar ve yönetimsel destek gibi alanları kapsamaktadır.

Ölçek, öğretim üyelerinin algılarını ve deneyimlerini baz alarak, programların teorik ve pratik uygulamalar arasındaki dengeyi, pedagojik yaklaşımların güncelliğini ve bilimsel araştırma kapasitesini ölçen maddeler içermektedir. Bu sayede, program kalitesinin sadece nicel göstergelerle değil, aynı zamanda bu programları şekillendiren akademik personelin nitel görüşleriyle de belirlenmesi sağlanmaktadır.

Geçerlik

Ölçeğin geçerlik çalışmaları, ölçeğin amaçladığı kalite standartları yapısını ne kadar doğru ölçtüğünü belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Bu bir geliştirme çalışması olduğundan, geçerlik analizleri genellikle kapsam geçerliği (uzman görüşü), yapı geçerliği (faktör analizi) ve gerekliyse ölçüt bağımlı geçerliği içermektedir.

Kaynak referansta belirtilen doktora tezi (Yılmaz, 2018), ölçeğin geçerlik çalışmalarının tüm detaylarını barındırmaktadır. Bu çalışmalarda kullanılan istatistiksel yöntemler ve elde edilen bulgular, ölçeğin Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programları bağlamında kalite standartlarını ölçmek için uygun ve geçerli bir araç olduğunu desteklemektedir. Ancak, bu özet içeriğinde spesifik geçerlik katsayıları sunulmamıştır.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri, ölçeğin farklı zamanlarda veya farklı madde setleriyle tutarlı sonuçlar verip vermediğini belirlemek için yapılmıştır. Ölçek geliştirme çalışmalarında sıklıkla kullanılan iç tutarlılık katsayısı (Cronbach Alpha) bu analizlerin temelini oluşturur.

Güvenirlik sonuçları, ölçeğin maddelerinin birbiriyle tutarlı olduğunu ve ölçülen yapıyı güvenilir bir biçimde temsil ettiğini göstermektedir. Spesifik güvenirlik katsayıları ve kullanılan güvenirlik analiz yöntemleri (örneğin, test-tekrar test, yarılama güvenilirliği), Yılmaz’ın (2018) doktora tezinde ayrıntılı olarak sunulmuştur. Bu çalışma, ölçeğin yüksek düzeyde iç tutarlılığa sahip olduğunu varsaymaktadır.

Faktör Analizi

Ölçek geliştirme sürecinin kritik bir adımı olan faktör analizi, formun temel yapısal boyutlarını ortaya çıkarmak için kullanılmıştır. Bu analizler, Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarının kalite standartlarının hangi alt boyutlardan (faktörlerden) oluştuğunu istatistiksel olarak belirlemiştir.

Yapılan analizler (muhtemelen Açımlayıcı ve Doğrulayıcı Faktör Analizi), ölçeğin teorik olarak belirlenen yapısal boyutlarla uyumlu olduğunu ve her bir faktörün ilgili maddeler tarafından güçlü bir şekilde yüklendiğini göstermiştir. Bu analizler sayesinde ölçeğin nihai formu ve alt boyutlandırılması kesinleştirilmiştir. Tüm faktör yükleri, özdeğerler ve açıklanan toplam varyans yüzdeleri orijinal akademik kaynakta mevcuttur.

Araç

Test Type:

Geliştirme Ölçeği (Yeni bir yapıya özgü olarak geliştirilmiştir.)

Format:

Derecelendirme Formu (Öğretim üyelerinin algılarını ölçen, muhtemelen Likert tipi bir derecelendirme ölçeği kullanılmıştır. Ancak, derecelendirme bilgisi orijinal kaynakta belirtilmemiştir.)

Language Available:

Türkçe

Population Group:

Akademisyenler/Öğretim Üyeleri

Age Group:

Yetişkin Akademisyenler

Population Details:

Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarında görev yapan öğretim üyeleri ve araştırma görevlileri.

Test Methodology:

Yükseköğretimde program kalitesini değerlendirmeye yönelik anket formu/ölçek metodolojisi kullanılmıştır. Veriler, genellikle yüz yüze veya çevrimiçi anket yöntemleriyle toplanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Akademik Kalite, Öğretmen Eğitimi, Program Değerlendirme, Fen Eğitimi, Yükseköğretim Kalite Güvencesi.

Yazarlar

Author ORCID Identifier:

Mevcut değil (Orijinal kaynakta belirtilmemiştir)

Affiliation Email addresses:

[email protected]

Correspondence Address:

Adem Yılmaz, Kastamonu Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü (Çalışmanın yapıldığı dönemdeki kurumu)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı:

2018 (Doktora tezinin tamamlanma yılı)

İzinler ve Ücret:

Ölçeğin ticari kullanımı veya yeniden üretimi için, sorumlu yazar Adem Yılmaz ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Ölçek akademik amaçlarla kullanılmadan önce yazarın izni tavsiye edilir. Ücret bilgisi mevcut değildir.

Kaynaklar

Yılmaz, A. (2018). Fen bilgisi öğretmen yetiştirme programlarında kalite standartlarının belirlenmesi: Ölçek geliştirme ve uygulama çalışması (Yayınlanmamış doktora tezi). Kastamonu Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Kastamonu.

Bu ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: fen-bilgisi-ogretmen-yetistirme-programlarina-yonelik-kalite-standartlari-ogretim-uyesi-formu-toad.pdf

Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarına Yönelik Kalite Standartları Öğretim Üyesi Formu Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri, orijinal kaynakta doğrudan metin olarak sunulmamış olup, doktora tezinin eklerinde veya bölümlerinde yer almaktadır. Ölçek maddelerine erişim için yukarıda belirtilen PDF dosyasının incelenmesi gerekmektedir.

Cite this article

memjavad (2026). Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarına Yönelik Kalite Standartları Öğretim Üyesi Formu. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/fen-bilgisi-ogretmen-yetistirme-programlarina-yonelik-kalite-standartlari-ogretim-uyesi-formu/

memjavad. "Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarına Yönelik Kalite Standartları Öğretim Üyesi Formu." Turkish Psychological Scales, 11 May. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/fen-bilgisi-ogretmen-yetistirme-programlarina-yonelik-kalite-standartlari-ogretim-uyesi-formu/.

memjavad. "Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarına Yönelik Kalite Standartları Öğretim Üyesi Formu." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/fen-bilgisi-ogretmen-yetistirme-programlarina-yonelik-kalite-standartlari-ogretim-uyesi-formu/.

memjavad (2026) 'Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarına Yönelik Kalite Standartları Öğretim Üyesi Formu', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/fen-bilgisi-ogretmen-yetistirme-programlarina-yonelik-kalite-standartlari-ogretim-uyesi-formu/.

[1] memjavad, "Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarına Yönelik Kalite Standartları Öğretim Üyesi Formu," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, May, 2026.

memjavad. Fen Bilgisi Öğretmen Yetiştirme Programlarına Yönelik Kalite Standartları Öğretim Üyesi Formu. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.

Download Post (.PDF)
PDF