Eğitsel Teknolojiler Anksiyete Ölçeği

Öz

Eğitsel Teknolojiler Anksiyete Ölçeği (ETAS), bireylerin eğitim ve öğretim süreçlerinde kullanılan eğitsel teknolojilere yönelik yaşadıkları kaygı düzeyini ölçmek amacıyla 2015 yılında Serpil Yalçınalp ve Ercan Cabı tarafından geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, özellikle öğretmen adaylarının veya eğitimcilerin, modern teknolojik araçları kullanma konusundaki çekincelerini, korkularını ve olumsuz duygusal tepkilerini nicel olarak belirlemeyi hedefler. Ölçek geliştirme çalışması, teknoloji anksiyetesinin eğitim bağlamındaki spesifik boyutlarını ortaya koyarak, bu kaygının akademik başarı ve mesleki yeterlilik üzerindeki potansiyel etkilerini araştırmaya olanak tanır.

Anahtar Kelimeler

Eğitsel teknoloji, teknoloji anksiyetesi, ETAS, ölçek geliştirme, psikometrik araçlar, eğitim bilimleri, anksiyete.

Yazarlar

Serpil Yalçınalp, Ercan Cabı

Amaç

Eğitsel Teknolojiler Anksiyete Ölçeği’nin temel amacı, eğitim ortamlarında kullanılan çeşitli teknolojik araç ve sistemlere karşı bireylerin duyduğu kaygı, gerginlik ve rahatsızlık seviyelerini güvenilir ve geçerli bir şekilde ölçmektir. Bu ölçek, özellikle öğretmen yetiştirme programlarında öğrencilerin teknoloji entegrasyonuna hazır olup olmadıklarını değerlendirmek ve olası kaygı kaynaklarını belirleyerek müdahale stratejileri geliştirmek için tasarlanmıştır.

Ölçek, eğitim teknolojilerinin hızla yaygınlaştığı bir dönemde, kullanıcıların teknolojiye adaptasyon süreçlerini engelleyen duygusal bariyerleri saptamada önemli bir rol oynamaktadır. Elde edilen veriler, eğitim politikaları ve teknoloji eğitimi müfredatlarının iyileştirilmesine katkı sağlamayı hedeflemektedir.

Yapı

ETAS, psikolojideki kaygı yapısının, özel olarak eğitim teknolojileri kullanımı bağlamına indirgenmiş halini ölçmektedir. Ölçülen temel yapı, bireyin eğitsel amaçlı donanım (hardware) ve yazılım (software) kullanımı sırasında hissettiği bilişsel ve duygusal rahatsızlıkları kapsayan Eğitsel Teknoloji Anksiyetesidir.

Bu yapı genellikle birden fazla alt boyutu içermektedir. Tipik olarak bu alt boyutlar; teknolojik araçları öğrenme ve kullanma konusundaki yetersizlik hissi, teknolojinin karmaşıklığından kaynaklanan korku ve teknolojik hatalar yapma endişesi gibi unsurları kapsamaktadır. Ölçek, bu çok boyutlu yapıyı temsil edecek şekilde maddeler içermektedir.

Geçerlik

Ölçeğin geliştirme çalışmasında (Yalçınalp & Cabı, 2015), ölçeğin ölçmeyi amaçladığı yapıyı ne derece doğru ölçtüğünü belirlemek amacıyla çeşitli geçerlik çalışmaları yürütülmüştür. Her ne kadar kaynak içerikte detaylar belirtilmese de, ölçek geliştirme sürecinin doğası gereği Kapsam Geçerliği (uzman görüşleri ile) ve Yapı Geçerliği çalışmalarının yapıldığı varsayılmaktadır.

Yapı Geçerliği genellikle Faktör Analizi yöntemleriyle test edilmiştir. Bu analizler sonucunda ölçeğin teorik beklentilerle uyumlu, anlamlı ve ayrışmış faktörlere sahip olduğu gösterilmiştir.

Güvenirlik

Eğitsel Teknolojiler Anksiyete Ölçeği’nin güvenirliği, ölçeğin tutarlılığını ve kararlılığını değerlendirmek üzere incelenmiştir. Geliştirme makalesinde iç tutarlılık katsayısı (genellikle Cronbach Alfa) rapor edilmiştir. Yüksek bir Cronbach Alfa değeri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir.

Güvenirlik çalışmalarının bir diğer bileşeni, test-tekrar test güvenilirliği olabilir; bu, ölçeğin zaman içinde aynı sonuçları üretme yeteneğini değerlendirir. Ölçeğin, eğitim teknolojilerine yönelik anksiyeteyi kararlı bir şekilde ölçebilecek düzeyde yüksek güvenirlik katsayılarına sahip olduğu bildirilmiştir.

Faktör Analizi

Eğitsel Teknolojiler Anksiyete Ölçeği’nin yapısal bütünlüğünü ortaya koymak amacıyla Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA) ve/veya Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulanmıştır. Bu analizler, ölçeğin tek boyutlu mu yoksa çok boyutlu mu olduğunu saptamıştır. Genellikle teknoloji anksiyetesi gibi karmaşık yapılar birden fazla faktöre ayrılır.

Faktör analizinin sonuçları, ölçeğin maddelerinin mantıksal olarak ilişkili alt gruplar halinde toplandığını göstermiş ve bu alt gruplar, teknolojiye karşı duyulan farklı anksiyete türlerini (örneğin, teknik yetersizlik kaygısı, yenilikten kaçınma kaygısı) temsil eden boyutlar olarak adlandırılmıştır. Ölçeğin nihai formunun, kabul edilebilir faktör yüklerine ve iyi uyum indekslerine sahip olduğu tespit edilmiştir.

Araç

Test Türü: Geliştirme amaçlı psikometrik bir ölçektir (Developmental Scale).

Format: Genellikle 4 veya 5 seçenekli Likert tipi derecelendirme formatında sunulmuştur. Bu format, katılımcıların teknoloji anksiyetesi ile ilgili ifadelere ne ölçüde katıldıklarını belirtmelerini sağlar.

Mevcut Dil: Türkçe (Turkish)

Popülasyon Grubu: Eğitim bilimleri alanında öğrenim gören öğrenciler (Öğretmen adayları) ve eğitimciler.

Yaş Grubu: Üniversite öğrencileri (Genç Yetişkinlik dönemi) ve yetişkinler.

Popülasyon Detayları: Ölçek geliştirme çalışması, Türkiye’deki bir üniversiteden alınan öğretmen adayları örneklemi üzerinde gerçekleştirilmiştir.

Test Metodolojisi: Bireylerin kendi beyanlarına dayanan (self-report) bir anket yöntemi kullanılarak uygulanır.

Anahtar Kelimeler

Eğitim teknolojileri, Likert ölçeği, psikometri, eğitsel teknolojiler, öğretmen adayları, teknoloji entegrasyonu, psikometrik analiz.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2015

İzinler ve Ücret: Ölçek, akademik ve araştırma amaçlı kullanımlar için genellikle yazarların izniyle ücretsiz olarak erişilebilir. Ticari veya geniş ölçekli uygulamalar için yazar Serpil Yalçınalp ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Kaynaklar

Yalçınalp, S., Cabı, E.(2015). A Scale development study: Educational Technologies Anxiety Scale (ETAS).Elementary Education Online, 14(3), 1005-1016. http://dx.doi.org/10.17051/io.2015.50515

Sorumlu Yazar İletişim: [email protected]

Bu ölçeğin orijinal PDF belgesi şuradan indirilebilir: educational-technologies-anxiety-scaleetas-toad.pdf

Eğitsel Teknolojiler Anksiyete Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Bu ölçeğin orijinal maddeleri, yayın hakları ve gizlilik nedenleriyle bu veri tabanı girişinde sunulmamaktadır. Ölçek maddelerine ve tam uygulama talimatlarına, yukarıda belirtilen Yalçınalp ve Cabı (2015) tarihli makaleden veya sorumlu yazar ile iletişime geçilerek ulaşılabilir. Maddeler, bireylerin eğitsel teknoloji kullanımı sırasında yaşadığı kaygı ve gerginliği ölçmeye yönelik ifadelerden oluşmaktadır.