Table of Contents
Özet
Eğitsel Teknoloji Standartları Ölçeği (ETSS), öğretmen adaylarının eğitim teknolojilerine yönelik yeterlilik düzeylerini değerlendirmek amacıyla geliştirilmiş bir ölçektir. Bu özel giriş, ölçeğin Türkçe diline yapılan uyarlama çalışmasını kapsamaktadır. Ölçek, özellikle öğretmen adayları bağlamında teknoloji entegrasyonu ve kullanımı konusunda uluslararası standartlara ne ölçüde ulaşıldığını ölçmeyi hedefler. Uyarlama çalışması, ölçeğin Türk kültürüne ve eğitim sistemine uygunluğunu, psikometrik özellikler açısından ise geçerlik ve güvenirlik değerlerini incelemiştir.
Anahtar Kelimeler
Eğitsel Teknoloji Standartları, Öğretmen Adayları, Ölçek Uyarlaması, Teknoloji Entegrasyonu, ISTE Standartları, Geçerlik, Güvenirlik
Yazarlar
N. A. Çoklar, H. F. Odabaşi
Amaç
Ölçeğin temel amacı, geleceğin eğitimcileri olan öğretmen adaylarının, çağdaş eğitim standartlarının gerektirdiği teknoloji yeterliliklerini ne düzeyde algıladıklarını veya sergilediklerini belirlemektir. Bu uyarlama çalışması, orijinal ölçeğin (ETSS) Türkçe konuşulan popülasyonlarda güvenilir ve geçerli bir ölçüm aracı olarak kullanılabilmesini sağlamayı amaçlamıştır.
Ölçek, eğitim fakültelerinde verilen teknoloji eğitiminin etkinliğini değerlendirmek ve adayların teknoloji kullanımına yönelik güçlü ve zayıf yönlerini tespit etmek için kritik bir araç görevi görür. Elde edilen veriler, eğitim programlarının güncellenmesi ve iyileştirilmesi için önemli ipuçları sunmaktadır.
Yapı
Eğitsel Teknoloji Standartları Ölçeği (ETSS), genellikle Uluslararası Eğitim Teknolojisi Derneği (ISTE) tarafından belirlenen standartlara dayanan çok boyutlu bir yapıyı ölçmektedir. Bu yapı, öğretmen adaylarının sadece teknik bilgiye sahip olmalarını değil, aynı zamanda teknolojiyi pedagojik amaçlarla etkili bir şekilde kullanma yeteneklerini de kapsar.
Ölçek, tipik olarak aşağıdaki temel yeterlilik alanlarını içeren alt boyutlardan oluşur:
- Teknoloji İşlemleri ve Kavramları: Donanım ve yazılımı anlama ve kullanma becerisi.
- Planlama ve Tasarım: Öğrenme deneyimlerini teknoloji ile planlama ve tasarlama.
- Öğretim ve Değerlendirme: Öğretim sürecinde teknolojiyi kullanma ve öğrenci başarısını değerlendirme.
- Profesyonel Uygulama ve Liderlik: Mesleki gelişimde teknolojiyi kullanma ve etik liderlik sergileme.
Geçerlik
Ölçeğin Türkçe uyarlama çalışmasında, yapı geçerliği ve içerik geçerliği yöntemlerinin kullanıldığı varsayılmaktadır. İçerik geçerliği, ölçek maddelerinin ölçülmek istenen yapıyı temsil edip etmediğini belirlemek için alan uzmanlarının görüşlerinin alınmasıyla sağlanmıştır.
Yapı Geçerlik analizleri, genellikle Faktör Analizi kullanılarak gerçekleştirilir. Bu analizler, ölçeğin orijinal yapısının Türk örnekleminde de korunduğunu veya uygun faktör yapısına sahip olduğunu göstermeyi hedefler. Orijinal çalışmanın sonuçları, ölçeğin Türk kültüründe de geçerli bir ölçüm sağladığını desteklemektedir.
Güvenirlik
Ölçeğin güvenirliği, tutarlılık ve istikrar açısından değerlendirilmiştir. Uyarlama çalışmasında, iç tutarlılığın ölçülmesi amacıyla yaygın olarak Cronbach Alfa katsayısı kullanılmıştır. Yüksek bir Cronbach Alfa değeri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir.
Genellikle psikometrik çalışmalarda, ölçeğin zamana karşı kararlılığını ölçmek için test-tekrar test güvenirliği yöntemleri de uygulanabilir. Bu yöntemler, ölçeğin farklı zamanlarda uygulandığında benzer sonuçlar üretme yeteneğini doğrular. Bu çalışmada elde edilen Güvenirlik katsayıları, ETSS’nin Türkçe formunun güvenilir bir araç olduğunu işaret etmektedir.
Faktör Analizi
Çoklar ve Odabaşi (2009) tarafından yapılan uyarlama çalışmasında, ölçeğin faktör yapısını incelemek amacıyla Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) veya Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemlerinin kullanıldığı varsayılmaktadır. Bu analizler, orijinal ölçekteki teorik boyutların Türk öğretmen adayları örnekleminde de geçerli olup olmadığını test etmiştir.
Faktör analizinin sonuçları, ölçeğin çok boyutlu yapısını desteklemeli ve her bir alt boyutun ölçülmek istenen spesifik yeterlilik alanlarını net bir şekilde temsil ettiğini göstermelidir. Bu, ölçeğin yapı geçerliğinin temel dayanağını oluşturur.
Araç
Test Type: Uyarlama (Adaptasyon)
Format: Likert Tipi Derecelendirme Ölçeği (Orijinal ölçeğe bağlı olarak tipik olarak 5’li veya 6’lı Likert formatı kullanılır.)
Language Available: Türkçe (Türkçe uyarlama öncesinde genellikle İngilizce veya başka bir dilde mevcuttur.)
Population Group: Yükseköğretim öğrencileri (Öğretmen Adayları)
Age Group: Genç Yetişkinler (Tipik olarak 18-25 yaş aralığı)
Population Details: Türkiye’deki üniversitelerin eğitim fakültelerinde öğrenim gören öğretmen adayları.
Test Methodology: Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale)
Anahtar Kelimeler
Öz-Yeterlilik, Eğitim Teknolojisi, Pedagojik Yeterlilik, Çoklar ve Odabaşi, Öğrenci Yeterlilikleri, Eğitsel Teknoloji Standartları
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Belirtilmemiş (Çalışmanın yapıldığı dönem itibarıyla zorunlu olmayabilir.)
Affiliation Email addresses: [email protected] (Sorumlu Yazar: Ahmet Naci Çoklar)
Correspondence Address: İlgili yazarın bağlı olduğu kurum adresi (2009 yılındaki afiliasyon bilgileri esas alınmalıdır).
İzinler, Ücret ve Test Yılı
İzinler: Ölçeğin kullanımı için sorumlu yazar (Ahmet Naci Çoklar) ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Akademik amaçlı kullanımlarda genellikle izin süreçleri mevcuttur.
Ücret: Ticari olmayan akademik araştırmalar için genellikle ücretsizdir, ancak kesin bilgi için sorumlu yazarla iletişime geçilmelidir.
Test Yılı: Türkçe uyarlama çalışmasının yayın yılı 2009’dur.
Orijinal PDF dosyası buraya bağlantı verilmiştir: educational-technology-standards-scale-toad.pdf
Kaynaklar
Çoklar, N. A., & Odabaşi, H. F. (2009). Educational Technology Standards Scale (ETSS) a study of reliability and validity for Turkish preservice teachers. Journal of Computing in Teacher Education, 25(4), 135-142. doi: 10.1080/10402454.2009.10784622
Eğitsel Teknoloji Standartları Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Ölçek maddeleri, sağlanan kaynak içerikte yer almamaktadır. Maddelere erişim için Çoklar ve Odabaşi (2009) makalesine başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Eğitsel Teknoloji Standartları Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/egitsel-teknoloji-standartlari-olcegi/
memjavad. "Eğitsel Teknoloji Standartları Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 29 May. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/egitsel-teknoloji-standartlari-olcegi/.
memjavad. "Eğitsel Teknoloji Standartları Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/egitsel-teknoloji-standartlari-olcegi/.
memjavad (2026) 'Eğitsel Teknoloji Standartları Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/egitsel-teknoloji-standartlari-olcegi/.
[1] memjavad, "Eğitsel Teknoloji Standartları Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, May, 2026.
memjavad. Eğitsel Teknoloji Standartları Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.