Table of Contents
Özet
e-Öğrenme Sürecine İlişkin Memnuniyet Ölçeği, e-öğrenme ortamlarına katılan bireylerin hem hazır bulunuşluk düzeylerini hem de bu süreçten duydukları memnuniyet seviyelerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir araçtır. Ölçek, Yasemin Gülbahar tarafından 2012 yılında yapılan kapsamlı bir ölçek geliştirme çalışmasının ürünüdür. Yapılan analizler, ölçeğin yüksek düzeyde güvenilirliğe (Cronbach Alfa: 0,93) ve geçerliğe sahip olduğunu göstermektedir.
Bu ölçek, özellikle uzaktan eğitim programlarının etkinliğini değerlendirmede, kullanıcı deneyimini anlamada ve pedagojik iyileştirmeler yapmada eğitim bilimciler ve kurumlar için önemli bir tanı aracı sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
E-öğrenme, Uzaktan Eğitim, Memnuniyet, Öğrenci Algısı, Ölçek Geliştirme, Eğitim Teknolojileri, Güvenirlik, Geçerlik
Yazarlar
Yasemin Gülbahar
Amaç
Ölçeğin temel amacı, bireylerin e-öğrenme ortamlarında geçirdikleri süreçten duydukları genel ve spesifik memnuniyet düzeylerini nicel olarak belirlemektir. Bu çalışma, aynı zamanda katılımcıların e-öğrenmeye yönelik hazır bulunuşluk düzeylerini de ele alarak, memnuniyet ile hazır bulunuşluk arasındaki ilişkiyi incelemeyi hedeflemiştir.
Geliştirme çalışması, e-öğrenme sistemlerinin verimliliğini değerlendirmek ve kullanıcıların ihtiyaçlarını karşılayıp karşılamadığını tespit etmek için standart ve bilimsel temellere dayanan bir ölçüm aracı sağlamayı amaçlamıştır. Bu sayede, eğitim programlarının kalitesinin artırılmasına yönelik somut veriler elde edilebilmektedir.
Yapı
e-Öğrenme Sürecine İlişkin Memnuniyet Ölçeği, katılımcıların e-öğrenme deneyimlerinin çeşitli boyutlarını kapsayan çok boyutlu bir yapıyı ölçmektedir. Temel yapı, öğrenme ortamının kalitesini, içeriğin erişilebilirliğini, teknik altyapıyı ve genel kullanıcı deneyimini içeren algılanan memnuniyet düzeyidir.
Ölçek, öğrencilerin çevrimiçi öğrenme materyalleri, eğitmenlerle etkileşim ve sistemin genel işleyişi hakkında ne kadar tatmin olduklarını belirleyerek, pedagojik ve teknik açıdan zayıf kalan noktaların tespitine olanak tanır.
Geçerlik
Ölçeğin yapı geçerliğini test etmek amacıyla kapsamlı analizler yürütülmüştür. Çalışmada, ölçeğin teorik yapısının ampirik verilerle ne ölçüde uyumlu olduğunu belirlemek için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır.
Yapısal modelin geçerliğini doğrulamak amacıyla çeşitli uyum indeksleri (fit indices) incelenmiştir. Bu indekslerin sonuçları, geliştirilen ölçek modelinin veriye yüksek düzeyde uyum sağladığını ve dolayısıyla ölçeğin ölçmeyi amaçladığı yapıyı başarılı bir şekilde ölçtüğünü göstermiştir.
Güvenirlik
Ölçeğin iç tutarlılık güvenilirliği, Cronbach Alfa katsayısı kullanılarak hesaplanmıştır. Ölçeğin tamamına ait Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı 0,93 olarak belirlenmiştir.
0,93 değeri, psikometrik açıdan mükemmel düzeyde bir iç tutarlılığa işaret etmektedir. Bu sonuç, ölçek maddelerinin tutarlı bir şekilde aynı yapıyı ölçtüğünü ve dolayısıyla ölçeğin farklı uygulamalarda güvenilir sonuçlar üretebileceğini kanıtlamaktadır.
Faktör Analizi
Ölçeğin psikometrik özelliklerinin belirlenmesi sürecinde, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) temel analiz yöntemi olarak kullanılmıştır. DFA, ölçek geliştirme aşamasında belirlenen kuramsal yapının, toplanan verilerle ne derece örtüştüğünü test etmeye yarar.
DFA sonuçları, modelin geçerliğini destekleyen yüksek uyum indeksleri sunmuştur. Bu durum, ölçeğin maddelerinin belirlenen faktör yüklerine sahip olduğunu ve ölçeğin çok boyutlu yapısının istatistiksel olarak doğrulandığını göstermektedir.
Araç
Test Type: Geliştirme (Developmental)
Format: 5’li Likert Tipi Derecelendirme. Katılımcılar, ifadelere ne ölçüde katıldıklarını 1 (Kesinlikle Katılmıyorum) ile 5 (Kesinlikle Katılıyorum) arasında derecelendirirler.
Language Available: Türkçe
Population Group: E-öğrenme ortamlarında yer alan öğrenciler, kursiyerler veya katılımcılar.
Age Group: Üniversite öğrencileri ve/veya yetişkin eğitimine katılanlar (spesifik yaş aralığı belirtilmemiştir, ancak e-öğrenme katılımcılarını kapsar).
Population Details: E-öğrenme sistemi kullanıcıları.
Test Methodology: Kendi kendine raporlama ölçeği.
Anahtar Kelimeler
Eğitim Teknolojisi, Uzaktan Eğitim, Memnuniyet Ölçeği, DFA, Hazırbulunuşluk, İç Tutarlılık, e-Öğrenme
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Sağlanmadı
Affiliation Email addresses: [email protected]
Correspondence Address: Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Ölçek geliştirme çalışması 2012 yılında yayımlanmıştır. Ölçeğin kullanımı için yazar ile iletişime geçilmesi önerilir. Ticari olmayan akademik kullanımlarda genellikle referans gösterilerek izin alınabilir.
Kaynaklar
Gülbahar, Y. (2012). E-öğrenme ortamlarında katılımcıların hazır bulunuşluk ve memnuniyet düzeylerinin ölçülmesi için ölçek geliştirme çalışması. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 45(2), 119-137.
Makalenin orijinal yayım linki: dergiler.ankara.edu.tr
Ölçeğe ait orijinal PDF dosyası buradadır: e-ogrenme-surecine-iliskin-memnuniyet-olcegi-toad.pdf
e-Öğrenme Sürecine İlişkin Memnuniyet Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Sağlanan kaynak içerikte ölçeğin maddeleri (soru listesi) bulunmamaktadır. Maddelerin tam listesi için lütfen referans olarak gösterilen orijinal akademik makaleye başvurunuz.
Cite this article
memjavad (2026). e-Öğrenme Sürecine İlişkin Memnuniyet Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/e-ogrenme-surecine-iliskin-memnuniyet-olcegi/
memjavad. "e-Öğrenme Sürecine İlişkin Memnuniyet Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 4 Jun. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/e-ogrenme-surecine-iliskin-memnuniyet-olcegi/.
memjavad. "e-Öğrenme Sürecine İlişkin Memnuniyet Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/e-ogrenme-surecine-iliskin-memnuniyet-olcegi/.
memjavad (2026) 'e-Öğrenme Sürecine İlişkin Memnuniyet Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/e-ogrenme-surecine-iliskin-memnuniyet-olcegi/.
[1] memjavad, "e-Öğrenme Sürecine İlişkin Memnuniyet Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, June, 2026.
memjavad. e-Öğrenme Sürecine İlişkin Memnuniyet Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.