Dijital Muhasebe Okuryazarlığı Anketi

Özet

Dijital Muhasebe Okuryazarlığı Anketi, muhasebe meslek mensuplarının hızla değişen dijital ortamda adaptasyon düzeylerini ve teknolojik bilgi birikimlerini ölçmek amacıyla geliştirme aşamasında oluşturulmuş bir ölçektir. Bu anket, muhasebe alanında çalışan profesyonellerin dijital okuryazarlık seviyelerini belirleyerek, mesleki yeterliliklerinin ve eğitim ihtiyaçlarının tespit edilmesine olanak tanımaktadır. Ölçek, özellikle muhasebe süreçlerinde kullanılan yeni nesil teknolojilere (örneğin, bulut bilişim, büyük veri analizi) yönelik bilgi ve beceriyi değerlendirmeyi hedeflemektedir.

Ölçeğin geliştirilmesine ilişkin ilk bulgular, 2018 yılında gerçekleştirilen 5. Uluslararası Muhasebe ve Finans Araştırmaları Kongresi’nde tam metin bildiri olarak sunulmuştur. Bu çalışma, dijitalleşmenin muhasebe üzerindeki etkilerini anlamak ve ilgili profesyonellerin bu dönüşüme ne kadar hazır olduğunu saptamak için önemli bir başlangıç noktası teşkil etmektedir.

Anahtar Kelimeler

Dijital Muhasebe Okuryazarlığı, Muhasebe, Dijitalleşme, Ölçek Geliştirme, Meslek Mensupları, Finans, Teknoloji.

Yazarlar

İsmail Tekbaş, Ersin Kurnaz, Metin Azaltun

[quads id=5]

Amaç

Bu anketin temel amacı, Türkiye’deki muhasebe meslek mensuplarının dijital teknolojilere yönelik bilgi, beceri ve farkındalık düzeylerini sistematik bir şekilde ölçmektir. Geleneksel muhasebe uygulamalarının dijital platformlara kaydığı bu dönemde, meslek profesyonellerinin dijital araçları ne ölçüde etkin kullandığını ve bu alandaki eksikliklerini ortaya koymak hedeflenmiştir.

Ölçek, aynı zamanda, üniversitelerdeki muhasebe eğitim programlarının veya meslek odalarının düzenlediği sürekli eğitimlerin içeriklerinin, dijital çağın gereksinimlerine uygun hale getirilmesi için somut verilere ulaşılmasını amaçlamaktadır.

Yapı (Ölçülen Yapı)

Ölçek tarafından ölçülen temel yapı, Dijital Muhasebe Okuryazarlığı‘dır. Bu yapı, sadece temel bilgisayar kullanım becerilerini değil, aynı zamanda muhasebe ve finansal raporlama süreçlerini otomatikleştiren ve geliştiren spesifik dijital teknolojileri anlama ve uygulama yeteneğini içerir. Bu kapsamda, veri güvenliği, elektronik denetim, bulut tabanlı muhasebe sistemleri ve büyük veri analizi gibi kavramlar bu okuryazarlığın bileşenleridir.

Dijital Muhasebe Okuryazarlığı, meslek mensubunun dijital dönüşüme ayak uydurabilme kapasitesinin çok boyutlu bir göstergesi olarak kabul edilmektedir. Bu yapı, genellikle bilişsel ve davranışsal boyutlar altında incelenmektedir.

Geçerlik

Ölçek, bir geliştirme çalışması olarak sunulmuştur. Kaynak bildiride geçerlik çalışmalarına dair ayrıntılı istatistiksel sonuçlar (örneğin, yapı geçerliği, kapsam geçerliği veya ölçüt bağımlı geçerlik) sunulmuş olmakla birlikte, bu özet içeriğinde spesifik geçerlik katsayıları belirtilmemiştir. Bir ölçek geliştirme çalışması kapsamında, genellikle yapı geçerliğini test etmek amacıyla doğrulayıcı veya açıklayıcı faktör analizleri uygulanmaktadır.

Güvenilirlik

Güvenilirlik (Reliability) analizlerine dair spesifik istatistiksel değerler (örneğin, Cronbach Alfa katsayısı) bu kaynak özetinde yer almamaktadır. Ancak, ölçek geliştirme metodolojisi gereği, iç tutarlılığın (internal consistency) ve muhtemelen test-tekrar test güvenilirliğinin incelenmiş olması beklenmektedir. Bu tür bir ölçeğin güvenilirliği, maddelerin ölçmek istediği yapıyı ne kadar tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir.

Faktör Analizi

Dijital Muhasebe Okuryazarlığı Anketinin yapısal bileşenlerini belirlemek amacıyla faktör analizi (Factor Analysis) tekniklerinin kullanıldığı varsayılmaktadır. Bu analizler, dijital okuryazarlığın temel boyutlarını (örneğin, teknoloji kullanımı, güvenlik bilinci, veri analizi yetkinliği) ortaya çıkarmayı amaçlar. Ancak, kaç faktörden oluştuğu veya faktör yükleri gibi detaylı sonuçlar bu özet içeriğinde sunulmamıştır. Detaylı faktör analizi sonuçları için orijinal kongre bildirisine başvurulması gerekmektedir.

Ölçme Aracı

Test Türü: Geliştirme Çalışması (Developmental Scale)

Format: Derecelendirme formatı (Likert tipi veya benzeri bir ölçek formatı kullanıldığı varsayılmaktadır, ancak derecelendirme bilgisi eksiktir.)

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Muhasebe Meslek Mensupları (Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler, Yeminli Mali Müşavirler ve diğer muhasebe profesyonelleri).

Yaş Grubu: Çalışan yetişkinler (Muhasebe profesyonelleri).

Popülasyon Detayları: Türkiye’deki muhasebe ve finans alanında aktif olarak görev yapan profesyoneller.

Test Metodolojisi: Veriler, 5. Uluslararası Muhasebe ve Finans Araştırmaları Kongresinde sunulan bildiri kapsamında toplanmıştır. Metodoloji, nicel araştırma yöntemlerine dayanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Dijital Dönüşüm, Muhasebe Eğitimi, Elektronik Muhasebe, Yeterlilik, Tekbaş.

[quads id=5]

Yazarlar

Sorumlu Yazar: İSMAİL TEKBAŞ

İletişim E-posta Adresi: [email protected]

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.

Kurum E-posta Adresleri: Bilgi mevcut değildir.

Yazışma Adresi: Bildirinin sunulduğu kurum/üniversite bilgileri orijinal makalede yer almaktadır.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2018 (Bildirinin Sunum Yılı)

Kullanım İzinleri ve Ücret: Ölçeğin kullanım izinleri ve ücretlendirme bilgileri için sorumlu yazar (İsmail Tekbaş) ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Bir kongre bildirisi kapsamında sunulan geliştirme ölçeği olduğundan, akademik amaçlı kullanımların yazar onayı ile mümkün olması beklenir. Ölçeğin orijinal PDF’i aşağıda belirtilen bağlantıdan indirilebilir.

Orijinal PDF dokümanı buradan indirilebilir.

Kaynakça

Bu ölçeğin temel referansı, bir uluslararası kongrede sunulan tam metin bildirisidir. Bildirinin sunulduğu kongrenin resmi web sitesi: icafr.com

• Tekbaş, İ., Kurnaz, E. ve Azaltun, M. (Ekim, 2018). Dijital muhasebe okuryazarlığı: Muhasebe meslek mensupları üzerine bir araştırma. 5. Uluslararası Muhasebe ve Finans Araştırmaları Kongresinde sunulan tam metin bildiri (s.223-238). İzmir, Türkiye.

[quads id=5]

Dijital Muhasebe Okuryazarlığı Anketinin Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir. Ölçek maddelerinin tam listesi kaynakçada belirtilen tam metin bildiride yer almaktadır.

Ölçek maddeleri bu kaynak özetinde yer almamaktadır. Maddelerin tamamına erişim için yukarıda belirtilen PDF belgesine başvurulması gerekmektedir.