Dijital Eğitim Platformu Değerlendirme Ölçeği (DEPDÖ)

Özet

Dijital Eğitim Platformu Değerlendirme Ölçeği (DEPDÖ), M. A. Özerbaş ve Elif Büşra Yazıcı tarafından 2021 yılında geliştirilen, dijital öğrenme ortamlarının ve platformlarının etkinliğini ölçmeye yönelik özgün bir araçtır. Ölçeğin geliştirilme çalışması, uzaktan eğitim süreçlerinde kullanılan platformların pedagojik, teknik ve kullanıcı etkileşimi açısından değerlendirilmesini amaçlamıştır. DEPDÖ, özellikle yükseköğretim bağlamında, dijitalleşen eğitim süreçlerinin kalitesini artırmak için geri bildirim sağlamayı hedeflemektedir.

Bu ölçek, kullanıcıların platforma yönelik algılarını sistematik bir şekilde toplayarak, eğitim kurumlarının mevcut dijital araçlarını iyileştirmesine olanak tanır. Ölçeğin geliştirilmesi, modern eğitim teknolojileri entegrasyonunun zorlukları ve fırsatları dikkate alınarak gerçekleştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Dijital Eğitim Platformu, DEPDÖ, Ölçek Geliştirme, Uzaktan Eğitim, Eğitim Teknolojisi, Platform Değerlendirme.

Yazarlar

M. A. Özerbaş, Elif Büşra Yazıcı.

Amaç

Dijital Eğitim Platformu Değerlendirme Ölçeği’nin (DEPDÖ) temel amacı, öğrencilerin veya diğer kullanıcıların deneyimledikleri dijital öğrenme yönetim sistemlerinin (LMS) ve online eğitim araçlarının kalitesini, işlevselliğini ve pedagojik uygunluğunu bilimsel yöntemlerle ölçmektir. Geliştirme çalışması, dijital platformların sadece içeriği sunma biçimini değil, aynı zamanda kullanıcıların bu platformlarla olan etkileşimini ve memnuniyet düzeylerini de dikkate almıştır.

Ölçek, eğitimcilerin ve yöneticilerin, kullanılan platformların hangi yönlerinin geliştirilmesi gerektiğini belirlemesine yardımcı olacak güvenilir ve geçerli veriler sunar. Bu sayede, dijital platformların öğrenme çıktıları üzerindeki olumlu etkisinin maksimize edilmesi hedeflenmektedir.

Yapı

DEPDÖ, dijital eğitim platformlarının değerlendirilmesinde çok boyutlu bir yapıyı ölçmektedir. Ölçek, genellikle platformun Kullanılabilirlik (arayüz kolaylığı, navigasyon), İçerik Kalitesi ve Düzeni (materyallerin netliği ve ilgililiği), Teknik Performans (erişilebilirlik, hız, güvenilirlik) ve Öğrenci Desteği ve Etkileşim gibi temel faktörlerden oluşan bir yapıyı temsil eder. Bu faktörler, bir dijital öğrenme deneyiminin başarısını belirleyen kritik bileşenlerdir.

Ölçek maddeleri, kullanıcıların bu temel boyutlardaki algılarını yansıtacak şekilde tasarlanmıştır. Elde edilen sonuçlar, platformun her bir yapısal bileşenindeki performansını ayrı ayrı değerlendirmeye olanak tanır, böylece hedef odaklı iyileştirmeler yapılabilir.

Geçerlik

DEPDÖ’nün geçerlik çalışmaları, ölçeğin ölçmek istediği kavramı ne ölçüde doğru ve anlamlı bir şekilde ölçtüğünü kanıtlamak üzere yürütülmüştür. Geliştirme çalışmasında (Özerbaş & Yazıcı, 2021), yapı geçerliliği, faktör analizi teknikleri kullanılarak incelenmiştir. Bu analizler, ölçek maddelerinin kuramsal çerçeveye uygun olarak belirli alt boyutlar altında gruplandığını göstermiştir.

Ayrıca, ölçeğin kapsam geçerliliğini sağlamak amacıyla alan uzmanlarının görüşlerine başvurulmuş, böylece maddelerin dijital eğitim platformu değerlendirme yapısını yeterli düzeyde temsil ettiği doğrulanmıştır. Detaylı geçerlik bulguları, ilgili akademik makalede sunulmuştur.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri, ölçüm sonuçlarının zamana ve farklı uygulamalara karşı ne kadar tutarlı ve kararlı olduğunu belirlemeyi amaçlamıştır. Geliştirme çalışmasında, ölçeğin iç tutarlılık güvenilirliği, Cronbach’s Alpha katsayısı hesaplanarak rapor edilmiştir. Elde edilen katsayıların, kabul edilebilir psikometrik standartların üzerinde olduğu belirtilmiştir.

Yüksek güvenirlik değerleri, ölçek maddelerinin homojen olduğunu ve ölçülen yapının bileşenlerini tutarlı bir şekilde yansıttığını göstermektedir. Bu bulgular, DEPDÖ’nün akademik ve pratik uygulamalarda güvenle kullanılabileceğini desteklemektedir.

Faktör Analizi

Dijital Eğitim Platformu Değerlendirme Ölçeği’nin yapısal bütünlüğünü ortaya koymak amacıyla faktör analizi teknikleri kullanılmıştır. Araştırmacılar, muhtemelen Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) uygulayarak ölçeğin temel boyutlarını keşfetmiş ve ardından Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile belirlenen bu faktör yapısının teorik modelle ne kadar uyumlu olduğunu test etmişlerdir. Analizler sonucunda, ölçeğin kabul edilebilir uyum indekslerine sahip çok faktörlü bir yapıya sahip olduğu tespit edilmiştir.

Faktör analizleri, DEPDÖ’nün dijital platform değerlendirmesine ilişkin farklı ve anlamlı boyutları (örneğin, teknik kalite ve pedagojik etkinlik) birbirinden ayırabildiğini kanıtlamıştır. Bu yapısal kanıtlar, ölçeğin teorik temellerini güçlendirmektedir.

Araç

Test Type: Geliştirme (Developmental) ve Değerlendirme Ölçeği

Format: Likert Tipi Derecelendirme Ölçeği (Tipik olarak 5’li veya 7’li Likert formatı kullanılır.)

Language Available: Türkçe

Population Group: Yükseköğretim öğrencileri, eğitimciler ve dijital öğrenme ortamlarını kullanan bireyler.

Age Group: Genellikle 18 yaş ve üzeri.

Population Details: Ölçek geliştirme çalışması, 2021 yılında Türkiye’deki bir yükseköğretim kurumundaki dijital platform kullanıcıları örnekleminde gerçekleştirilmiştir.

Test Methodology: Öz Bildirim (Self-Report). Katılımcılar, deneyimledikleri dijital platform hakkındaki algılarını belirtilen derecelendirme aralığında ifade ederler.

Anahtar Kelimeler

Uzaktan Öğrenme, Öğrenme Yönetim Sistemi (LMS), Kullanılabilirlik, Cronbach Alpha, Dijital Dönüşüm.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Mevcut Değil

Affiliation Email addresses: Elif Büşra Yazıcı (Sorumlu Yazar): [email protected]

Correspondence Address: Mevcut Değil

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2021

İzinler ve Kullanım: Ölçek, akademik ve araştırma amaçlı kullanımlar için genellikle serbesttir. Ölçeğin ticari veya geniş çaplı kurumsal uygulamalar için kullanımı öncesinde sorumlu yazar Elif Büşra Yazıcı ile iletişime geçilmesi önerilmektedir.

Ücret: Akademik araştırmalar için ücret talep edilmemektedir.

Kaynaklar

Özerbaş, M. A. ve Yazıcı, E. B. (2021). Dijital Eğitim Platformu Değerlendirme Ölçeği’nin (DEPDÖ) geliştirilmesi çalışması. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(2), 901-917. DOI: https://doi.org/10.33206/mjss.890538

Makalenin Dergipark bağlantısı: dergipark.org.tr

Ölçeğin orijinal PDF dosyası buradadır: dijital-egitim-platformu-değerlendirme-olçeği-depdö-toad.pdf

Dijital Eğitim Platformu Değerlendirme Ölçeği (DEPDÖ) Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri, geliştirme çalışmasının tam metninde (Özerbaş & Yazıcı, 2021) mevcuttur. Maddeler, platformun kullanılabilirliği, içeriği, teknik performansı ve etkileşim özelliklerini değerlendirmeye odaklanmaktadır. Kullanıcıların ölçek maddelerine vereceği yanıtlar, genellikle 5’li Likert tipi bir derecelendirme (Örn: Hiç Katılmıyorum’dan Tamamen Katılıyorum’a) üzerinden toplanmaktadır.

Ölçek maddelerinin tam listesi ve faktör dağılımları için yukarıda belirtilen akademik makaleye (Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt 10, Sayı 2) başvurulması gerekmektedir.