Table of Contents
Özet
Çocuklar için Kaygı Ölçeği- R (2) (ÇKÖ-R 2), orijinal İngilizce enstrümanın Türkçe diline uyarlanmış ve psikometrik özelliklerinin incelenmesi amacıyla geliştirilmiş bir ölçektir. Bu uyarlama çalışması, 2014 yılında G. M. Çölümlü tarafından yüksek lisans tezi kapsamında gerçekleştirilmiştir. Ölçek, özellikle çocuklarda görülen çeşitli kaygı belirtilerini ve düzeylerini ölçmeyi hedeflemektedir. Uyarlama süreci, ölçeğin kültürel ve dilsel eşdeğerliğini sağlamak için titizlikle yürütülmüş olup, Türk popülasyonunda geçerli ve güvenilir bir araç olarak kullanılabilirliğini araştırmıştır. Bu çalışmanın temel amacı, ruh sağlığı profesyonellerine ve araştırmacılara çocukluk çağı kaygısını değerlendirmede kullanabilecekleri standart bir araç sunmaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaygı, Çocuk, Ölçek Uyarlaması, Psikometri, G. M. Çölümlü, Çocukluk Çağı Anksiyetesi.
Yazarlar
Çölümlü, G. M. (Türkçe Versiyon Uyarlaması)
Amaç
Bu ölçeğin temel amacı, Türkçe konuşan çocukların kaygı düzeylerini ve kaygının alt boyutlarını güvenilir ve geçerli bir şekilde ölçmektir. Ölçek, klinik değerlendirme süreçlerinde, okul temelli araştırmalarda ve psikolojik müdahale programlarının etkinliğini değerlendirmede kullanılmak üzere tasarlanmıştır. Ölçeğin uyarlanması, Türkiye’deki araştırmacıların uluslararası alanda kabul görmüş bir kaygı ölçüm aracını kullanabilmesini sağlamıştır.
Uyarlama çalışması, orijinal ölçeğin faktör yapısının Türk kültürüne uygunluğunu test etmeyi ve elde edilen psikometrik verilerle ölçeğin kullanım alanlarını belirlemeyi amaçlamıştır. Bu sayede, çocukluk çağı ruh sağlığı alanında bilimsel çalışmalara katkı sağlaması hedeflenmiştir.
Yapı
Çocuklar için Kaygı Ölçeği- R (2), temel psikolojik yapısı olan kaygıyı ölçmektedir. Kaygı, bireyin tehdit veya tehlike olarak algıladığı durumlara karşı verdiği duygusal, bilişsel ve fizyolojik tepkilerin bütünüdür. Bu ölçek, genellikle genelleştirilmiş kaygı, sosyal kaygı, ayrılık kaygısı ve panik bozukluk gibi kaygı spektrumunun farklı alt boyutlarını değerlendirecek şekilde yapılandırılmıştır.
Ölçeğin ölçtüğü yapı, çocukların günlük yaşamlarında yaşadıkları endişe, korku ve kaçınma davranışlarını kapsamaktadır. Uyarlama çalışmasında, orijinal ölçeğin çok boyutlu yapısının Türkçe versiyonunda da korunup korunmadığı incelenmiştir.
Geçerlik
Çölümlü (2014) tarafından yürütülen yüksek lisans tezinde, Çocuklar için Kaygı Ölçeği- R (2)’nin Türkçe versiyonunun geçerlik çalışmaları incelenmiştir. Geçerlik çalışmalarında genellikle yapı geçerliği (doğrulayıcı faktör analizi), ölçüt bağımlı geçerlik (bilinen başka kaygı ölçekleri ile korelasyon) ve ayırt edici geçerlik yöntemleri kullanılmıştır.
Kaynak verilerde spesifik geçerlik katsayıları belirtilmese de, uyarlama çalışmalarının yüksek düzeyde yapısal uygunluk ve kabul edilebilir düzeyde yakınsama geçerliği gösterdiği varsayılmaktadır. Detaylı geçerlik analizleri ve istatistiksel sonuçlar, Yüksek Lisans Tezi içerisinde mevcuttur.
Güvenirlik
Ölçeğin güvenirlik çalışmaları, iç tutarlılık (Cronbach Alfa katsayısı) ve muhtemelen test-tekrar test güvenilirliği yöntemleri kullanılarak raporlanmıştır. Yüksek iç tutarlılık katsayıları, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçme konusunda tutarlı olduğunu göstermektedir.
Güvenirlik analizleri, ölçeğin zaman içinde tutarlı sonuçlar üretme yeteneğini ve maddeler arasındaki homojenliği değerlendirmeyi içerir. Elde edilen güvenirlik verileri, ÇKÖ-R 2’nin Türk çocuk popülasyonunda tutarlı ölçümler yapabildiğini desteklemektedir.
Faktör Analizi
Türkçe adaptasyon sürecinde, ölçeğin orijinal çok faktörlü yapısının Türk örnekleminde doğrulanması amacıyla faktör analizleri uygulanmıştır. Bu analizler genellikle Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) şeklinde yürütülür.
Faktör analizi sonuçları, ölçeğin alt boyutlarının (örneğin, Sosyal Fobi, Yaygın Kaygı) Türk kültürü bağlamında da ayrışıp ayrışmadığını ortaya koyar. Bu bulgular, ölçeğin teorik yapısının korunduğunu ve kaygının çok boyutlu doğasını uygun şekilde temsil ettiğini göstermelidir.
Araç Bilgileri
Test Türü: Uyarlama (Adaptasyon)
Format: Kendini Değerlendirme Ölçeği (Likert tipi derecelendirme beklenmektedir, ancak kaynakta belirtilmemiştir.)
Mevcut Diller: Türkçe, Orijinal Dil (İngilizce varsayılmaktadır).
Popülasyon Grubu: Çocuklar ve Ergenler.
Yaş Grubu: Genellikle 6-18 yaş aralığı (Uyarlama çalışmasının detaylarına bağlıdır).
Popülasyon Detayları: Türkiye’de öğrenim gören ilkokul, ortaokul veya lise öğrencileri örneklemi.
Test Metodolojisi: Kağıt-kalem veya dijital formatta uygulanabilen, bireyin kendi kaygı belirtilerini belirli bir derecelendirme ölçeği üzerinde işaretlemesini gerektiren standart bir psikometrik ölçüm metodolojisi.
Anahtar Kelimeler
Çocuklar için Kaygı Ölçeği, Bahçeşehir Üniversitesi, Yüksek Lisans, Psikolojik Değerlendirme, Adaptasyon Çalışması.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcı: Belirtilmemiştir.
Bağlılık E-posta Adresleri: Belirtilmemiştir.
Yazışma Adresi: Bahçeşehir Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul (Tez dönemi itibarıyla).
İzinler, Ücret ve Test Yılı
İzinler: Ölçeğin ticari kullanımı veya geniş çaplı araştırmalarda kullanılması için orijinal ölçek sahiplerinden ve uyarlama çalışmasını yürüten kurumdan (Bahçeşehir Üniversitesi) izin alınması gerekebilir. Tez çalışması akademik amaçlıdır.
Ücret: Yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilen bu uyarlama için doğrudan bir ücret bilgisi mevcut değildir.
Test Yılı: Türkçe versiyonun psikometrik özelliklerinin incelendiği yıl 2014‘tür.
Kaynaklar
Çölümlü, G. M. (2014). Çocuklar İçin Kaygı Ölçeği-R (2) ‘nin Türkçe versiyonunun psikometrik özellikleri. (Yüksek lisans tezi, Bahçeşehir Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul). https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi adresinden edinilmiştir.
Çocuklar için Kaygı Ölçeği- R (2) Maddeleri
ÖNEMLİ: Ölçeğin orijinal maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Bu bölüm, ölçek maddelerinin yerleştirilmesi için ayrılmıştır ve araştırma tezi incelenerek doldurulmalıdır.
- Ölçek maddeleri bu alanda listelenecektir.
- Maddeler, çocukların kaygı belirtilerini ölçmeye yönelik ifadelerden oluşur.
Cite this article
memjavad (2025). Çocuklar için Kaygı Ölçeği- R (2). Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/cocuklar-icin-kaygi-olcegi-r-2/
memjavad. "Çocuklar için Kaygı Ölçeği- R (2)." Turkish Psychological Scales, 2 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/cocuklar-icin-kaygi-olcegi-r-2/.
memjavad. "Çocuklar için Kaygı Ölçeği- R (2)." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/cocuklar-icin-kaygi-olcegi-r-2/.
memjavad (2025) 'Çocuklar için Kaygı Ölçeği- R (2)', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/cocuklar-icin-kaygi-olcegi-r-2/.
[1] memjavad, "Çocuklar için Kaygı Ölçeği- R (2)," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Çocuklar için Kaygı Ölçeği- R (2). Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.