Table of Contents
Özet
Canlandırma Etmenleri (CE) Ölçüm Aracı, eğitim kurumlarında gözlemlenen canlandırıcı liderlik davranışlarının etmenlerini, göstergelerini ve bu davranışların etkilerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, Serdar Özçetin tarafından 2017 yılında tamamlanan bir Doktora Tezi kapsamında geliştirilmiştir. Araç, eğitim yöneticilerinin veya öğretmenlerin, kurumsal dinamikleri ve motivasyonu artırma çabalarını değerlendirmeye odaklanmaktadır. CE Ölçüm Aracı, geliştirme sürecinde elde edilen veriler ışığında, canlandırıcı liderliğin kurumsal bağlamdaki temel bileşenlerini ortaya çıkarmayı hedeflemektedir.
Anahtar Kelimeler
Canlandırma Etmenleri, Canlandırıcı Liderlik, Eğitim Kurumları, Psikometri, Ölçek Geliştirme, Yönetim, Liderlik
Yazarlar
Serdar ÖZÇETİN
Amaç
Canlandırma Etmenleri (CE) Ölçüm Aracı’nın temel amacı, eğitim kurumlarında yöneticiler tarafından sergilenen canlandırıcı liderlik davranışlarının hangi etmenlerden oluştuğunu bilimsel olarak saptamak ve bu etmenlerin düzeyini güvenilir bir şekilde ölçmektir. Bu ölçek, eğitim alanındaki araştırmacılara, liderlik uygulamalarının kurumsal canlılık ve motivasyon üzerindeki etkilerini inceleme fırsatı sunar.
Ölçeğin geliştirilmesi, liderlik teorisine katkıda bulunarak, özellikle eğitim yönetiminde yenilikçi ve motive edici yaklaşımların ampirik olarak değerlendirilmesine olanak sağlamıştır. Araç, eğitim kurumlarının performansını ve çalışan memnuniyetini artırmayı hedefleyen liderlik stratejilerini belirlemede önemli bir rol oynamaktadır.
Yapı
Ölçek, doğrudan canlandırıcı liderlik kavramının altında yatan çeşitli etmenleri ölçmektedir. Bu yapı, liderin kurum kültürü üzerindeki dönüştürücü etkisini, yenilikçiliği teşvik etme yeteneğini ve çalışanların iç motivasyonunu harekete geçiren davranışlarını kapsar. Canlandırma Etmenleri, genellikle kurumsal enerji, değişim yönetimi ve vizyon paylaşımı gibi alt boyutlarla ilişkilidir.
Ölçek, liderlik davranışlarının eğitim ortamındaki somut göstergelerini yakalamak üzere tasarlanmıştır. Bu yapısal model, liderliğin salt görev odaklı olmaktan çıkıp, kurumun tamamını dinamik ve canlı tutmaya yönelik çabalarını ölçülebilir kılmaktadır.
Geçerlik
Ölçeğin geçerlik çalışmaları hakkında detaylı psikometrik özellikler, özet kaynakta belirtilmemiştir (Geçerlik: -). Ancak, bir doktora tezi kapsamında geliştirildiği göz önüne alındığında, yapı geçerliği, kapsam geçerliği ve olası faktör yapısı için gerekli istatistiksel analizlerin (örneğin, Doğrulayıcı Faktör Analizi veya Açımlayıcı Faktör Analizi) tez metninde yer alması beklenmektedir. Geçerlik bulgularının tam olarak anlaşılabilmesi için ilgili tezin incelenmesi gerekmektedir.
Güvenirlik
Ölçeğin güvenirlik verileri (örneğin, Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı, test-tekrar test güvenilirliği) özet kaynakta belirtilmemiştir (Güvenirlik: -). Geliştirme aşamasında, ölçek maddelerinin tutarlılığını ve kararlılığını gösteren güvenirlik analizlerinin yapıldığı varsayılmaktadır. Bu sonuçlar, ölçeğin tutarlı ve güvenilir ölçümler yapma yeteneğini ortaya koymak için kritik öneme sahiptir. Detaylı güvenirlik katsayıları, ölçeğin orijinal kaynak olan doktora tezinde bulunabilir.
Faktör Analizi
Canlandırma Etmenleri (CE) Ölçüm Aracı’nın adından da anlaşılacağı üzere, ölçek birden fazla faktörü ölçmek üzere tasarlanmıştır. Ancak, faktör analizine (Açımlayıcı veya Doğrulayıcı) ilişkin spesifik sonuçlar (faktör yükleri, varyans açıklama oranları, model uyum indeksleri) mevcut özet içeriğinde yer almamaktadır. Ölçeğin çok boyutlu yapısının, canlandırıcı liderliğin farklı yönlerini (vizyonerlik, motivasyon, yenilikçilik vb.) temsil eden alt ölçeklerden oluşması muhtemeldir.
Ölçüm Aracı
Test Türü: Geliştirme
Format: Veri toplama aracı, beş noktalı Likert tipi derecelendirme ölçeği kullanılarak hazırlanmıştır. Derecelendirme seçenekleri şunlardır: 1 (Hiçbir zaman), 2 (Nadiren), 3 (Ara sıra), 4 (Çoğu zaman) ve 5 (Her zaman).
Mevcut Diller: Türkçe
Popülasyon Grubu: Eğitim Kurumlarında Çalışanlar (Öğretmenler, Yöneticiler)
Yaş Grubu: Yetişkinler
Popülasyon Detayları: Ölçek, eğitim kurumları bağlamında liderlik davranışlarını değerlendirmek üzere tasarlanmıştır. Tez çalışmasının evreni ve örneklemi, Türkiye’deki eğitim kurumlarında görev yapan personelden oluşmaktadır.
Test Metodolojisi: Öz bildirim raporlama yöntemi kullanılmıştır. Katılımcılar, eğitim kurumlarındaki liderlik davranışlarını yukarıda belirtilen beş noktalı Likert ölçeğini kullanarak değerlendirirler.
Anahtar Kelimeler
Liderlik Davranışları, Eğitim Yönetimi, Kurumsal Canlılık, Likert Ölçeği, Ölçek Geliştirme, Akdeniz Üniversitesi
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilinmiyor
İletişim E-posta Adresi: [email protected]
Yazışma Adresi: Akdeniz Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Antalya (Tezin yapıldığı kurum)
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: 2017 (Doktora Tezi tamamlanma yılı).
İzinler ve Ücret: Ölçek, yayımlanmamış bir doktora tezinin parçası olduğu için, akademik ve araştırma amaçlı kullanımı genellikle ücretsizdir ancak sorumlu yazar Serdar ÖZÇETİN’den resmi izin alınması tavsiye edilir. Ticari kullanımı için yazarla iletişime geçilmelidir.
Kaynaklar
-
Özçetin, S. (2017). Eğitim kurumlarında canlandırıcı liderlik: Etmenleri, göstergeleri, etkileri [Yayımlanmamış Doktora Tezi]. Akdeniz Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Antalya.
-
Tez detaylarına YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişilebilir: tez.yok.gov.tr
-
Ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: canlandirma-etmenleri-ce-olcum-araci-toad.pdf
Canlandırma Etmenleri (CE) Ölçüm Aracı Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Ölçeğin maddeleri, kaynak içerikte doğrudan sağlanmamıştır. Maddelere erişim için, yukarıda belirtilen doktora tezinin metnine veya yazar tarafından sağlanan orijinal PDF belgesine başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2025). Canlandırma Etmenleri (CE) Ölçüm Aracı. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/canlandirma-etmenleri-ce-olcum-araci/
memjavad. "Canlandırma Etmenleri (CE) Ölçüm Aracı." Turkish Psychological Scales, 3 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/canlandirma-etmenleri-ce-olcum-araci/.
memjavad. "Canlandırma Etmenleri (CE) Ölçüm Aracı." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/canlandirma-etmenleri-ce-olcum-araci/.
memjavad (2025) 'Canlandırma Etmenleri (CE) Ölçüm Aracı', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/canlandirma-etmenleri-ce-olcum-araci/.
[1] memjavad, "Canlandırma Etmenleri (CE) Ölçüm Aracı," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Canlandırma Etmenleri (CE) Ölçüm Aracı. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.