Bulut Bilişim Teknolojileri Kabul Modeli 3

Özet

Bulut Bilişim Teknolojileri Kabul Modeli 3 (BBTKM3), Nazire Burçin Hamutoğlu tarafından 2018 yılında bulut bilişim teknolojileri bağlamında teknoloji kabulünü ölçmek amacıyla uyarlanmış bir psikolojik ölçektir. Bu ölçek, orijinal Teknoloji Kabul Modeli (TAM) çerçevesini temel alarak, kullanıcıların yeni nesil bilişim hizmetlerini benimseme niyetlerini ve bu niyetleri etkileyen algısal faktörleri Türkçe konuşulan popülasyonlarda güvenilir bir şekilde değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Çalışma, özellikle eğitim ve akademik ortamlarda bulut teknolojilerinin kullanımına yönelik tutumları incelemek üzere geliştirilmiştir.

Uyarlama çalışması, mevcut bir teknoloji kabul modelinin geçerliliğini ve güvenirliğini Türk kültürüne ve diline uygun hale getirme sürecini içermiştir. Bu ölçek, araştırmacılara, bulut bilişim hizmetlerinin başarılı bir şekilde entegrasyonu için kritik olan kullanıcı algılarını analiz etme imkanı sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Bulut Bilişim, Teknoloji Kabul Modeli, Ölçek Uyarlama, Teknoloji Kabulü, BBTKM3, Kullanıcı Algısı, Bilişim Teknolojileri.

Yazarlar

Nazire Burçin Hamutoğlu

[quads id=5]

Amaç

Bulut Bilişim Teknolojileri Kabul Modeli 3 ölçeğinin temel amacı, bireylerin bulut bilişim teknolojilerini kullanma niyetlerini ve bu niyetleri etkileyen temel belirleyicileri (örneğin, algılanan fayda ve algılanan kullanım kolaylığı) ölçmek için geçerli ve güvenilir bir araç sağlamaktır. Ölçek, özellikle akademik çalışmalarda ve bilişim sistemleri benimseme araştırmalarında kullanılmak üzere tasarlanmıştır.

Ölçek uyarlama çalışması, orijinal BBTKM3 yapısının Türkiye’deki kullanıcılar (özellikle Sakarya Üniversitesi örneği üzerinden) üzerindeki uygunluğunu ve psikometrik özelliklerini test etmeyi hedeflemiştir. Bu sayede, Türkiye’deki teknoloji ve eğitim alanındaki araştırmacılar için standartlaştırılmış bir ölçüm aracı sunulmuştur.

Yapı

Bulut Bilişim Teknolojileri Kabul Modeli 3, genellikle orijinal Teknoloji Kabul Modeli (TAM) ve genişletilmiş versiyonlarının (TAM2, TAM3) temel boyutlarını içerir. Bu boyutlar, bir teknolojinin kabulünü etkileyen bilişsel ve davranışsal faktörlerdir. Temel yapılar şunları içerir:

• Algılanan Fayda (Perceived Usefulness): Kullanıcının bulut bilişim teknolojisini kullanmanın iş performansını artıracağına dair inancı.
• Algılanan Kullanım Kolaylığı (Perceived Ease of Use): Kullanıcının bulut bilişim teknolojisini kullanmanın çaba gerektirmeyeceğine dair inancı.
• Kullanıma Yönelik Tutum (Attitude Toward Use): Bireyin teknolojiyi kullanmaya yönelik genel olumlu veya olumsuz hisleri.
• Davranışsal Kullanım Niyeti (Behavioral Intention to Use): Bireyin teknolojiyi gelecekte kullanma olasılığı veya planı.

Geçerlik

Ölçeğin kaynak referansında spesifik geçerlik katsayıları doğrudan belirtilmemiş olsa da, bir uyarlama çalışması olarak ölçeğin yapısal geçerliliğinin incelenmiş olması beklenir. Yapı geçerliliği, genellikle Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) veya Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanılarak modelin teorik yapısının Türk veri setinde de korunduğunu göstermek amacıyla analiz edilmiştir.

Uyarlama sürecinde dilsel ve kültürel geçerliğin sağlanması için çeviri-geri çeviri yöntemleri kullanılmış, uzman görüşleri alınmıştır. Bu süreçler, maddelerin Türk kültürü ve diline uygunluğunu ve ölçmek istenen yapıyı doğru temsil ettiğini garanti altına almak için kritik öneme sahiptir.

Güvenirlik

Güvenirlik bilgileri kaynakta açıkça belirtilmemiştir. Ancak, psikometrik bir uyarlama çalışmasında, ölçeğin iç tutarlılığının değerlendirilmesi zorunludur. Bu, genellikle Cronbach’s Alpha katsayısı kullanılarak yapılır. Başarılı bir uyarlama, ölçeğin tüm alt boyutları ve genel ölçek için kabul edilebilir düzeyde yüksek Cronbach Alpha değerleri (genellikle .70 ve üzeri) göstermelidir.

Yüksek iç tutarlılık değerleri, ölçek maddelerinin aynı teorik yapıyı ölçmede tutarlı olduğunu ve dolayısıyla ölçeğin güvenilir sonuçlar ürettiğini gösterir.

Faktör Analizi

Uyarlama çalışmasının temel adımlarından biri, ölçeğin orijinal çok boyutlu yapısının Türkçe versiyonunda da doğrulanmasıdır. Bu amaçla Faktör Analizi uygulanmıştır. Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA), maddelerin beklenen faktörlere yüklenip yüklenmediğini kontrol ederken, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA), verilerin teorik olarak öngörülen BBTKM3 yapısına ne kadar uyduğunu test etmek için kullanılmıştır. Bu analizler, ölçeğin yapısal geçerliliğini destekleyen önemli kanıtlardır.

Araç

Test Type: Uyarlama (Adaptation)

Format: Orijinal makalede detayları bulunmaktadır. Genellikle Likert Tipi Derecelendirme formatı kullanılır.

Language Available: Türkçe (Turkish)

Population Group: Teknoloji kullanıcıları, öğrenciler ve akademisyenler.

Age Group: Yetişkinler (Üniversite öğrencileri ve üstü).

Population Details: Çalışmanın örneklemi, Sakarya Üniversitesi’nden katılımcılardan oluşmaktadır.

Test Methodology: Öz Bildirimli Anket Ölçeği.

Anahtar Kelimeler

Teknoloji Kabulü, Ölçek Geliştirme, Sakarya Üniversitesi, Hamutoğlu, Bulut Bilişim, Psikometri, TAM.

[quads id=5]

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Mevcut Değil

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: Sakarya Üniversitesi, Türkiye

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, Nazire Burçin Hamutoğlu tarafından 2018 yılında yayımlanmıştır. Ölçeğin kullanımı için gerekli izinler ve potansiyel ücret bilgileri, sorumlu yazar ile doğrudan e-posta yoluyla iletişime geçilerek öğrenilmelidir.

Test Yılı: 2018

Kaynaklar

Hamutoğlu, N. B. (2018). Bulut bilişim teknolojileri kabul modeli 3: Ölçek uyarlama çalışması. Sakarya University Journal of Education, 8(2), 8-25. Doi: 10.19126/suje.297586.

Makalenin orijinal bağlantısı DergiPark üzerinden erişilebilmektedir: dergipark.gov.tr.

Ölçeğin orijinal PDF dosyası aşağıdan indirilebilir: bulut-bilisim-teknolojileri-kabul-modeli-3-toad.pdf

[quads id=5]

Bulut Bilişim Teknolojileri Kabul Modeli 3 Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri, orijinal makalenin (Hamutoğlu, 2018) ekler bölümünde veya ilgili dergi sayfasında detaylı olarak sunulmuştur. Bu akademik girişte maddelerin tamamı yer almamaktadır. Araştırmacılar, maddelerin tam listesi ve derecelendirme formatı için yukarıda belirtilen kaynak makaleye başvurmalıdır.