Beden Eğitimi Öğretmenlik Mesleğine Yönelik Tutum Ölçeği

Özet

Bu ölçek, ortaöğretim düzeyindeki bireylerin beden eğitimi öğretmenliği mesleğine yönelik tutumlarını güvenilir bir şekilde ölçmek amacıyla M. Yanık ve H. Çamlıyer tarafından 2013 yılında geliştirilmiş bir araçtır. Ölçek, başlangıçta 25 maddeden oluşmuş, ancak yapılan detaylı psikometrik analizler ve madde-toplam test puanı korelâsyon hesaplamaları sonucunda 18 maddelik nihai forma indirilmiştir. Ölçek, mesleğe yönelik olumlu veya olumsuz eğilimleri, 5’li Likert derecelendirme formatını kullanarak tespit etmektedir.

Anahtar Kelimeler

Beden Eğitimi Öğretmenliği, Tutum Ölçeği, Ortaöğretim, Psikometrik Geliştirme, Likert, Geçerlik, Güvenirlik.

Yazarlar

Yanık, M., Çamlıyer, H.

[quads id=5]

Amaç

Ölçeğin temel amacı, ortaöğretim kademesindeki öğrencilerin, gelecekteki kariyer tercihlerini etkileyebilecek olan beden eğitimi öğretmenliği mesleğine karşı geliştirdikleri tutum düzeylerini nicel olarak belirlemektir. Bu ölçüm, eğitim araştırmalarında ve mesleki rehberlik çalışmalarında önemli bir veri kaynağı sağlamaktadır.

Yapı

Ölçek, bireylerin belirli bir mesleğe yönelik bilişsel, duygusal ve davranışsal eğilimlerini içeren psikolojik tutum yapısını ölçmektedir. Beden eğitimi öğretmenliği mesleğine dair algılanan değer, prestij ve kişisel uygunluk gibi boyutlar bu tutum yapısının temel bileşenlerini oluşturmaktadır.

Geçerlik

Ölçeğin yapı geçerliği, başlangıçta yer alan 25 madde üzerinden yapılan analizlerle kanıtlanmıştır. Yapı geçerliğini ortaya koymak amacıyla ilk olarak madde-toplam test puanı korelâsyon hesaplamaları yapılmıştır. Korelâsyon katsayısı 0.20’nin altında kalan maddeler ölçekten çıkarılarak, nihai 18 maddelik forma ulaşılmıştır.

Kalan 18 madde üzerinde uygulanan faktör analizi, ölçeğin yapısal uygunluğunu desteklemiştir. Analiz sonuçlarına göre, Anti-İmage Korelasyon matrisi çıktısı incelendiğinde, hiçbir maddenin aldığı değerin 0.50’nin altına inmediği gözlemlenmiştir. Bu bulgu, maddelerin faktör yapısı içerisinde yeterli düzeyde açıklayıcılığa sahip olduğunu göstermektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenilirliği, iç tutarlılık ölçümleriyle sağlanmıştır. Bu aşamada, maddelerin madde-toplam test puanı korelâsyonu ve Cronbach-Alfa güvenilirlik katsayısı değeri hesaplanarak incelenmiştir. Madde-toplam test puanı korelâsyonunun yüksek ve pozitif çıkması, her bir maddenin ölçeğin genel iç tutarlılığına katkıda bulunduğunu göstermektedir.

Cronbach-Alfa güvenilirlik katsayısı değeri, ölçeğin test puanları arasındaki iç tutarlılığın temel bir ölçüsüdür. Eğitim araştırmalarında genel kabul gören standartlara göre, 0.70 üzeri değerler testin güvenilirliği için yeterli kabul edilmektedir. (Reid, 2006).

Faktör Analizi

Faktör analizi, ölçek geliştirme sürecinin kritik bir aşaması olarak, madde eleme sürecinden sonra kalan 18 madde üzerinde gerçekleştirilmiştir. Bu analiz, ölçeğin ölçmeyi amaçladığı temel psikolojik yapının boyutlarını belirlemiştir. İlk olarak 25 maddeden, düşük madde-toplam test puanı korelâsyonu nedeniyle 7 madde elenmiştir.

Kalan 18 maddenin faktör yapısı incelendiğinde, Anti-İmage Korelasyon matrisi sonuçları, tüm maddelerin faktör yüklerinin güçlü olduğunu ve 0.50 eşiğinin üzerinde kaldığını doğrulamıştır. Bu sonuç, 18 maddelik yapının ölçülmek istenen tutum yapısını başarılı bir şekilde temsil ettiğini göstermektedir.

Araç

Test Türü: Geliştirme Ölçeği (Development Scale)

Format: 5’li Likert Tipi Derecelendirme (Örnek: Tamamen Katılıyorum – Hiç Katılmıyorum)

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Ortaöğretim Öğrencileri

Yaş Grubu: Ortaöğretim Düzeyi (Genellikle 14-18 yaş arası)

Popülasyon Detayları: Ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören ve beden eğitimi öğretmenliği mesleğine yönelik tutumları ölçülmek istenen öğrenciler.

Test Metodolojisi: Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale)

Anahtar Kelimeler

Eğitim Psikolojisi, Mesleki Tutum, İç Tutarlılık, Cronbach Alfa, Faktör Analizi, Anti-İmage Korelasyon.

[quads id=5]

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Bilgi Yok

Kurumsal E-posta Adresleri: Bilgi Yok

Yazışma Adresi: Bilgi Yok

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, Yanık ve Çamlıyer tarafından 2013 yılında geliştirilmiş ve yayımlanmıştır. Ölçeğin akademik veya ticari kullanımı için yazarlarla veya orijinal yayıncı olan International Journal of Human Sciences ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Orijinal makaleye erişim bağlantısı aşağıdadır: j-humansciences.com

Kaynaklar

Yanık, M. ve Çamlıyer, H. (2013). Ortaöğretimde Beden Eğitimi Öğretmenlik Mesleğine Yönelik Tutum Ölçeği geliştirilmesi. International Journal of Human Sciences, 10(2), 691-705.

Reid, S. (2006). (Güvenirlik bölümünde atıf yapılan genel referans.)

Ölçeğin orijinal PDF dokümanı aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: beden-egitimi-ogretmenlik-meslegine-yonelik-tutum-olcegi-toad.pdf

[quads id=5]

Beden Eğitimi Öğretmenlik Mesleğine Yönelik Tutum Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin orijinal maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelere ulaşmak için lütfen referans verilen makaleye başvurunuz: International Journal of Human Sciences.