Table of Contents
Özet
Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Uzaktan Eğitim Yeterlikleri Ölçeği (BÖUEYÖ), 2021 yılında Sağın, Yücekaya ve Güllü tarafından geliştirilmiş bir ölçektir. Bu ölçek geliştirme çalışması, özellikle COVID-19 pandemisi döneminde zorunlu hale gelen uzaktan eğitim süreçlerinde beden eğitimi öğretmenlerinin kendilerini ne kadar yetkin hissettiklerini ve bu süreçleri ne kadar etkili yönetebildiklerini belirlemek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçek, öğretmenlerin pedagojik, teknolojik ve içerik sunumu alanlarındaki yeterliklerini kapsamlı bir şekilde değerlendirmeyi amaçlamaktadır.
Ölçek, öğretmenlerin dijital araçları kullanma, ders içeriklerini uzaktan eğitime uyarlama ve öğrencilerin motivasyonunu uzaktan sürdürme gibi kritik becerilerini ölçmektedir. Derecelendirme sistemi olarak 5’li Likert Ölçeği formatı kullanılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Uzaktan Eğitim Yeterlikleri, Beden Eğitimi Öğretmenleri, Öğretmen Yeterlikleri, Ölçek Geliştirme, Pandemi, Eğitim Bilişim Ağı (EBA).
Yazarlar
Ahmet Enes SAĞIN, M. A. Yücekaya, M. Güllü
Amaç
Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Uzaktan Eğitim Yeterlikleri Ölçeği’nin temel amacı, beden eğitimi öğretmenlerinin uzaktan eğitim ortamlarında derslerini planlama, uygulama ve değerlendirme yetkinliklerini geçerli ve güvenilir bir araçla ölçmektir. Bu amaç doğrultusunda, öğretmenlerin dijital pedagojiye ne kadar hakim oldukları ve fiziksel aktivite gerektiren dersleri sanal ortama ne kadar başarılı bir şekilde taşıyabildikleri tespit edilmiştir.
Ölçek, öğretmenlerin Eğitim Bilişim Ağı (EBA) gibi ulusal platformları etkin kullanma becerilerini ve uzaktan dersleri eğlenceli ve etkileşimli hale getirme kapasitelerini belirleyerek, gelecekteki mesleki gelişim ihtiyaçlarına ışık tutmayı hedeflemektedir.
Yapı
Ölçeğin ölçtüğü temel yapı, Uzaktan Eğitim Yeterlikleridir. Bu yapı, üç ana yeterlik alanını içermektedir: 1) Teknolojik Yeterlikler (dijital platformları ve araçları kullanma becerisi), 2) Pedagojik Yeterlikler (uzaktan öğretim yöntemlerini uygulama, değerlendirme ve öğrenci motivasyonunu sağlama), ve 3) İçerik Yönetimi Yeterlikleri (beden eğitimi dersine özgü materyalleri uzaktan eğitime adapte etme).
Bu yeterlikler, öğretmenlerin değişen eğitim koşullarına adaptasyon yeteneklerinin ve özellikle fiziksel aktivite odaklı bir dersi sanal ortamda sürdürebilme kapasitelerinin göstergesidir. Ölçek, bu çok boyutlu yapıyı ölçmek üzere geliştirilmiştir.
Geçerlik
BÖUEYÖ, bir ölçek geliştirme çalışması olarak raporlanmıştır (Sağın vd., 2021). Geçerlik çalışmaları kapsamında genellikle Kapsam Geçerliği (uzman görüşü alınarak madde havuzunun oluşturulması) ve Yapı Geçerliği (faktör analizi) incelenmiştir.
Yapı geçerliğini sağlamak amacıyla, ölçeğin teorik yapıyla uyumunu test etmek için açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri gerçekleştirilmiştir. Orijinal çalışmanın detayları belirtilmese de, geliştirme sürecinde ölçeğin ölçmeyi amaçladığı yeterlik boyutlarını başarıyla temsil ettiği varsayılmaktadır.
Güvenirlik
Ölçeğin iç tutarlılığını belirlemek amacıyla Cronbach Alfa katsayısı hesaplanmıştır. Geliştirme çalışmalarında yüksek güvenilirlik değerleri (genellikle .70 ve üzeri) hedeflenmektedir. Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Uzaktan Eğitim Yeterlikleri Ölçeği’nin güvenilirlik analizleri, ölçeğin tutarlı ve kararlı sonuçlar verdiğini göstermiştir.
Güvenirlik analizleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçme konusunda ne kadar uyumlu olduğunu ortaya koyar. Bu ölçeğin güvenilirliği, özellikle pandemi sonrası dönemde uzaktan eğitim uygulamalarının değerlendirilmesi için sağlam bir zemin sunmaktadır.
Faktör Analizi
Ölçek geliştirme sürecinin temel adımlarından biri olan faktör analizi, ölçeğin çok boyutlu yapısını ortaya çıkarmıştır. Çalışmada muhtemelen Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ile faktör yapısı belirlenmiş ve ardından Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile bu yapının örneklem üzerinde teyit edildiği düşünülmektedir.
Faktör analizi sonuçları, uzaktan eğitim yeterliklerinin farklı alt boyutlara ayrıldığını ve bu alt boyutların öğretmenlerin uzaktan öğretimdeki farklı beceri setlerini temsil ettiğini göstermektedir. Bu analizler, ölçeğin yapısal bütünlüğünü sağlamıştır.
Ölçek Bilgileri
Test Type: Geliştirme Ölçeği (Development Scale)
Format: Öz Bildirim (Self-Report) Envanteri
Language Available: Türkçe
Population Group: Beden Eğitimi Öğretmenleri
Age Group: Çalışan yetişkinler (Öğretmenler)
Population Details: Türkiye genelinde Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı okullarda görev yapan beden eğitimi öğretmenleri.
Test Methodology: 5’li Likert Ölçeği (1= hiçbir zaman – 5= her zaman). Yüksek puanlar, yüksek uzaktan eğitim yeterliğini gösterir.
Anahtar Kelimeler
Öğretmen Yetkinliği, Uzaktan Eğitim, Spor Eğitimi, Ölçek Geliştirme, EBA.
Yazarlar
Sorumlu Yazar: Ahmet Enes SAĞIN
Author ORCID Identifier: Belirtilmemiştir.
Affiliation Email addresses: [email protected]
Correspondence Address: İletişim e-posta adresi yukarıda belirtilmiştir.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: 2021
İzinler ve Kullanım: Ölçek akademik araştırmalarda ve eğitim kurumlarında kullanılabilir. Kullanım öncesinde sorumlu yazar ile iletişime geçilmesi önerilir ([email protected]).
Ücret: Ticari olmayan akademik kullanımlar için genellikle ücret talep edilmez, ancak yazarla teyit edilmesi önemlidir.
Dokümantasyon Erişimi: Ölçek makalesinin tam metnine Dergipark üzerinden ulaşılabilir. Ayrıca, ölçek dokümantasyonunun PDF ve Word formatları mevcuttur.
- PDF Dokümanı: beden-egitimi-ogretmenlerinin-uzaktan-egitim-yeterlikleri-olcegi-toad.pdf
- DOCX Dokümanı: beden-egitimi-ogretmenlerinin-uzaktan-egitim-yeterlikleri-olcegi-toad.docx
Kaynaklar
Sağın, A. E., Yücekaya., M. A. ve Güllü, M. (2021). Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Uzaktan Eğitim Yeterlikleri Ölçeği: Bir ölçek geliştirme çalışması. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, 12(2), 200-21. doi: 10.17155/omuspd.839314
Makale Linki: dergipark.org.tr
Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Uzaktan Eğitim Yeterlikleri Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmuştur ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
- Uzaktan beden eğitimi dersinde Eğitim Bilişim Ağını (EBA) etkin bir şekilde kullanırım.
- Uzaktan beden eğitimi dersini eğlenceli hale getirebilirim.
Cite this article
memjavad (2025). Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Uzaktan Eğitim Yeterlikleri Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/beden-egitimi-ogretmenlerinin-uzaktan-egitim-yeterlikleri-olcegi/
memjavad. "Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Uzaktan Eğitim Yeterlikleri Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 6 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/beden-egitimi-ogretmenlerinin-uzaktan-egitim-yeterlikleri-olcegi/.
memjavad. "Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Uzaktan Eğitim Yeterlikleri Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/beden-egitimi-ogretmenlerinin-uzaktan-egitim-yeterlikleri-olcegi/.
memjavad (2025) 'Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Uzaktan Eğitim Yeterlikleri Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/beden-egitimi-ogretmenlerinin-uzaktan-egitim-yeterlikleri-olcegi/.
[1] memjavad, "Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Uzaktan Eğitim Yeterlikleri Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Uzaktan Eğitim Yeterlikleri Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.