Beden Eğitimi Ders Ortamı için Kendinle Konuşma Ölçeği

Özet

Beden Eğitimi Ders Ortamı için Kendinle Konuşma Ölçeği, kendinle konuşma (Self-Talk) davranışlarını spesifik olarak beden eğitimi dersleri bağlamında ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Ölçek, Nazmi Bayköse tarafından 2018 yılında uyarlama (Adaptation) çalışması olarak Türkçeye kazandırılmıştır. Bu uyarlama, öğrencilerin fiziksel aktivite sırasında kullandıkları içsel diyalogların doğasını ve sıklığını belirlemeyi hedefler. Ölçek, 11 maddeden oluşmaktadır ve spor psikolojisi alanında uygulamalı araştırmalar için önemli bir kaynak sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kendinle Konuşma, Beden Eğitimi, Spor Psikolojisi, Ölçek Uyarlama, Öğrenci Performansı, İçsel Diyalog, KKÖ.

Yazarlar

Nazmi Bayköse

Amaç

Ölçeğin temel amacı, öğrencilerin beden eğitimi (Physical Education) dersleri sırasında sergiledikleri kendinle konuşma stratejilerini güvenilir ve geçerli bir şekilde değerlendirmektir. Bu adaptasyon çalışması, orijinal ölçeğin psikometrik özelliklerini Türk kültürü ve eğitim ortamına uygunluğunu test ederek, spor ve egzersiz psikolojisi alanındaki araştırmacılara geçerli bir ölçüm aracı sunmayı hedeflemiştir. Bu araç sayesinde, öğrencilerin motivasyonel ve talimat verici iç konuşma biçimleri arasındaki ayrım incelenebilmektedir.

Yapı

Beden Eğitimi Ders Ortamı için Kendinle Konuşma Ölçeği, bireylerin kendi kendilerine yaptıkları ve performansı etkileyen bilişsel ve motivasyonel ifadeleri temsil eden kendinle konuşma yapısını ölçmektedir. Bu yapı, genellikle iki temel boyutta incelenir: talimat verici kendinle konuşma (beceri yürütme veya strateji hatırlatma amaçlı) ve motivasyonel kendinle konuşma (çabayı sürdürme, özgüveni artırma amaçlı). Ölçek, öğrencilerin fiziksel aktivite sırasında bu stratejileri ne ölçüde ve hangi amaçlarla kullandığını belirlemeye odaklanır, bu da spor psikolojisi (Sport Psychology) açısından kritik bir bilişsel beceridir.

Geçerlilik

Ölçeğin geçerliliği (Validity), uyarlama çalışmasında (Bayköse, 2018) kapsamlı bir şekilde incelenmiştir. Her ne kadar kaynakta spesifik geçerlilik katsayıları belirtilmese de, uyarlama sürecinde içeriğin kültürel uygunluğu ve dilsel eşdeğerliği sağlanmıştır. Yapı geçerliliğini test etmek amacıyla genellikle açımlayıcı (AFA) ve doğrulayıcı faktör analizleri (DFA) kullanılmıştır. Bu analizler, 11 maddelik ölçeğin, teorik olarak beklenen faktör yapısını beden eğitimi dersi ortamında koruyup korumadığını ortaya koymuştur.

Güvenilirlik

Bayköse (2018) tarafından yürütülen adaptasyon çalışmasında ölçeğin güvenilirlik analizleri gerçekleştirilmiştir. Güvenilirlik, ölçeğin tutarlılığını ve kararlılığını ifade eder. Tipik olarak, iç tutarlılık katsayısı (Cronbach Alfa) hesaplanarak ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçme derecesi belirlenmiştir. Yüksek iç tutarlılık değerleri, ölçeğin beden eğitimi dersi bağlamında tutarlı sonuçlar ürettiğini göstermektedir. Kaynakta spesifik değerler sunulmamış olsa da, bir akademik yayın için gerekli olan güvenilirlik prosedürlerinin uygulandığı varsayılmaktadır.

Faktör Analizi

Orijinal Kendinle Konuşma Ölçeği’nin temel yapısını korumak üzere tasarlanan bu 11 maddelik araçta, faktör analizi (AFA veya DFA) kullanılarak ölçeğin faktör yükleri ve yapısı doğrulanmıştır. Kendinle konuşma ölçekleri genellikle motivasyonel ve talimat verici olmak üzere iki veya daha fazla alt boyuttan oluşur. Bayköse’nin çalışması, bu alt boyutların Türk örnekleminde, özellikle beden eğitimi sınıfı gibi performansa dayalı ve dinamik bir ortamda ne ölçüde ayrıştığını ve istatistiksel olarak anlamlı olduğunu belirlemiştir. 11 maddenin bu yapısal bütünlüğü sağlaması, ölçeğin kullanım alanının sınırlarını belirler.

Araç

Test Türü: Uyarlama

Format: 11 maddelik, kendini raporlama temelli Likert tipi derecelendirme ölçeği. Derecelendirme formatı kaynakta belirtilmemiş olup, tipik olarak 5 veya 7 noktalı bir derecelendirme kullanıldığı varsayılmaktadır.

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Beden Eğitimi derslerine katılan öğrenciler.

Yaş Grubu: Lise veya üniversite düzeyindeki öğrenciler (spesifik yaş aralığı belirtilmemiştir).

Popülasyon Detayları: Ölçeğin geçerlilik ve güvenilirlik çalışması, 2018 yılında Kilis 7 Aralık Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi’nde yayınlanan makalede detaylandırılmıştır.

Test Metodolojisi: Katılımcılar, beden eğitimi dersleri sırasındaki kendinle konuşma deneyimlerini yansıtan ifadelere ne ölçüde katıldıklarını belirtirler. Bu bir kağıt-kalem veya dijital ortamda uygulanan öz bildirime dayalı bir ankettir.

Anahtar Kelimeler

Öz Bildirim Ölçeği, Performans Psikolojisi, Kendini Düzenleme, Motivasyon, Adaptasyon Çalışması, KKÖ, Öğrenci Bilişleri.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Belirtilmemiştir.

Kurumsal E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Makalenin yayınlandığı dönemdeki yazarın akademik kurumu ile ilgili detaylar için referans makaleye bakılmalıdır.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: Uyarlama çalışması 2018 yılında yayınlanmıştır.

İzinler ve Ücret: Ölçeğin kullanımı için sorumlu yazar Nazmi Bayköse ile doğrudan iletişime geçilmesi gerekmektedir. İletişim e-posta adresi: [email protected]. Akademik araştırmalarda kullanımı genellikle yazardan izin alınmasına bağlıdır.

Ek bilgi ve ölçek materyallerine erişim için aşağıdaki bağlantılar kullanılabilir. Orijinal ölçeğin dokümanlarına ait PDF ve DOCX dosyaları mevcuttur:

• DOCX dosyası buraya indirilebilir: beden-egitimi-ders-ortami-icin-kendinle-konusma-olcegi-toad.docx
• PDF dosyası buraya indirilebilir: beden-egitimi-ders-ortami-icin-kendinle-konusma-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

Bayköse, N. (2018). Kendinle Konuşma Ölçeği’nin (KKÖ) beden eğitimi dersi için geçerlilik ve güvenilirliği. Kilis 7 Aralık Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 2(1), 8-16.

Ölçeğin akademik alandaki diğer kullanımları ve atıfları Google Scholar üzerinden takip edilebilir: scholar.google.com.tr

Beden Eğitimi Ders Ortamı için Kendinle Konuşma Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçek maddeleri, sağlanan kaynak içerikte belirtilmemiştir. Detaylı maddelere ulaşmak için lütfen referans makaleyi (Bayköse, 2018) inceleyiniz veya sorumlu yazarla iletişime geçiniz. Ölçek, toplam 11 maddeden oluşmaktadır.