Antrenörlüğe Yönelik Tutumlar Ölçeği

Özet

Koçak (2020) tarafından geliştirilen Antrenörlüğe Yönelik Tutumlar Ölçeği, spor bilimleri alanında bireylerin antrenörlük mesleğine veya faaliyetine karşı sergiledikleri genel eğilimleri ve duygusal tepkileri ölçmek amacıyla tasarlanmış bir araçtır. Bu ölçek, özellikle spor eğitimi alan öğrencilerin ve sporcuların antrenörlük kariyerine yönelik tutumlarını nicel olarak değerlendirmeye olanak sağlamaktadır. Ölçek geliştirme çalışması, antrenörlüğün algılanan sosyal değeri, mesleki zorlukları ve kişisel motivasyon üzerindeki etkilerini inceleyerek, spor eğitiminde kariyer danışmanlığına ve eğitim programlarının etkinliğinin değerlendirilmesine katkı sağlamayı hedeflemiştir.

Anahtar Kelimeler

Antrenörlük, Tutum, Spor Bilimleri, Ölçek Geliştirme, Psikometri, Mesleki Tutum, Spor Eğitimi.

Yazarlar

Çalık Veli Koçak

Amaç

Ölçeğin temel amacı, bireylerin antrenörlük mesleğine duydukları ilgiyi, bu mesleğe yükledikleri değeri ve bu mesleği icra etme eğilimlerini sistematik bir şekilde ölçebilecek, geçerli ve güvenilir bir psikometrik araç geliştirmektir. Spor bilimleri fakültelerinde öğrenim gören öğrencilerin ve ilgili profesyonellerin antrenörlüğe dair algılarını belirlemek, eğitim müfredatlarının bu algılar doğrultusunda şekillendirilmesine zemin hazırlamaktadır.

Bu çalışma, mevcut literatürdeki boşluğu doldurarak, antrenörlüğe yönelik tutumların standardize edilmiş ve kültürel olarak uygun bir şekilde ölçülmesini sağlamayı amaçlamaktadır.

Yapı

Antrenörlüğe Yönelik Tutumlar Ölçeği, sosyal psikolojinin temel kavramlarından biri olan tutum yapısını temel alır. Tutumlar genellikle bilişsel (inançlar), duygusal (hissiyat) ve davranışsal (eylem eğilimi) bileşenlerden oluşur. Bu ölçek, katılımcıların antrenörlüğe dair olumlu veya olumsuz yargılarını, bu mesleğin zorlukları ve faydaları hakkındaki inançlarını kapsamaktadır. Ölçeğin alt boyutlarının, antrenörlüğün sosyal statüsü, kişisel yeterlilik algısı ve mesleki tatmin gibi faktörleri temsil ettiği varsayılmaktadır.

Geçerlik

Ölçek geliştirme çalışmasında, ölçeğin ölçülmek istenen yapıyı ne ölçüde temsil ettiğini belirlemek amacıyla kapsamlı geçerlik çalışmaları yürütülmüştür. Bu çalışmalar, genellikle içerik geçerliği ve yapı geçerliği olmak üzere iki ana başlıkta toplanmıştır. İçerik geçerliği için alanında uzman akademisyen ve antrenörlerin görüşlerine başvurulmuştur.

Yapı geçerliği ise, Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemleri kullanılarak incelenmiştir. Bu analizler, ölçek maddelerinin teorik olarak öngörülen faktör yapısıyla ne ölçüde uyumlu olduğunu göstererek, ölçeğin yapı geçerliğini kanıtlamıştır.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri, iç tutarlılık yöntemleri kullanılarak gerçekleştirilmiştir. İç tutarlılık katsayısı olan Cronbach Alfa değeri hesaplanmıştır. Yüksek Cronbach Alfa değerleri, ölçek maddelerinin tutarlı bir şekilde aynı psikolojik yapıyı ölçtüğünü ve dolayısıyla ölçeğin güvenilir sonuçlar ürettiğini teyit etmektedir. Ölçek geliştirme çalışmasının detaylarında, genellikle kabul edilebilir sınırların (0.70 ve üzeri) üzerinde güvenirlik katsayıları elde edildiği varsayılmaktadır.

Faktör Analizi

Antrenörlüğe Yönelik Tutumlar Ölçeği’nin yapısal boyutlarını belirlemek amacıyla faktör analizi tekniklerinden yararlanılmıştır. İlk aşamada uygulanan Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA), ölçeğin kaç temel faktörden oluştuğunu ve hangi maddelerin hangi faktörlere yüklendiğini ortaya çıkarmıştır. Bu analizler, ölçeğin muhtemelen çok boyutlu bir yapıya sahip olduğunu, yani antrenörlüğe yönelik tutumun farklı yönlerini (örn. mesleki beklenti, zorluk algısı, sosyal kabul) ölçtüğünü göstermiştir. Elde edilen faktör yapısının doğrulanması için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmış ve model uyum indekslerinin kabul edilebilir düzeyde olduğu raporlanmıştır.

Araç

Test Türü: Geliştirme

Format: Tutum ölçeklerinde yaygın olarak kullanılan, genellikle 5’li veya 7’li Likert tipi derecelendirme formatına sahiptir (Örn: Kesinlikle Katılıyorum – Kesinlikle Katılmıyorum).

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Spor Bilimleri alanında eğitim gören öğrenciler, Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu (BESYO) öğrencileri ve sporcular.

Yaş Grubu: Genellikle üniversite düzeyindeki yetişkinler (18+).

Popülasyon Detayları: Çalışma, Türkiye’deki üniversitelerin spor bilimleri fakültelerinde öğrenim gören öğrencileri kapsamaktadır.

Test Metodolojisi: Nicel araştırma yöntemleri kullanılarak geliştirilen psikometrik bir ölçektir. Test, katılımcıların antrenörlük mesleğine ilişkin ifadeleri ne derece kabul ettiklerini belirtmeleri esasına dayanır.

Anahtar Kelimeler

Psikometrik Ölçek, Spor Psikolojisi, Mesleki Algı, BESYO, Güvenirlik, Geçerlik, Faktör Analizi.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Kaynakta belirtilmemiştir.

İletişim E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Kaynakta belirtilmemiştir, ancak yazarın makale dönemindeki akademik kurumu ile ilişkilidir.

İzinler ve Ücretler ve Test Yılı

Test Yılı: 2020

İzinler ve Kullanım: Ölçek, akademik ve araştırma amaçlı kullanım için yazarın izniyle kullanılabilir. Ticari kullanım veya geniş çaplı uygulamalar için sorumlu yazar ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Ücret: Ölçek geliştirme makalesi açık erişimli bir dergide yayımlanmıştır ve makaleye erişim ücretsizdir.

Kaynaklar

1. Koçak, Ç. V. (2020). Antrenörlüğe yönelik tutumların ölçülmesi: bir ölçek geliştirme çalışması. International Sport Science Student Studies, 2(1), 36-47.

Makalenin orijinal PDF dosyasına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir:
antrenorluge-yonelik-tutumlarin-olculmesi-bir-olcek-gelistirme-calismasi-toad.pdf

Makalenin Dergipark üzerindeki bağlantısı:
dergipark.org.tr

Antrenörlüğe Yönelik Tutumlar Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir. (Ölçek maddeleri orijinal kaynakta yer almadığından, bu bölüm boş bırakılmıştır.)