Table of Contents
Özet
Algılanan Çalışma Arkadaşları Desteği Ölçeği, örgüt psikolojisi alanında kullanılan ve çalışanların meslektaşlarından gördükleri yardımı ve desteği ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir uyarlama aracıdır. Muazzez Deniz Giray ve Dilek N. Şahin (2012) tarafından Türkçe’ye uyarlanan bu ölçek, orijinalinde Algılanan Örgütsel ve Yönetici Desteği Ölçekleri ile birlikte kapsamlı bir geçerlik ve güvenirlik çalışması kapsamında sunulmuştur. Ölçeğin son hali tek boyutlu ve 9 maddeden oluşmakta olup, yüksek düzeyde iç tutarlılık gösterdiğini kanıtlamıştır.
Anahtar Kelimeler
Algılanan Çalışma Arkadaşları Desteği, Örgütsel Destek, İş Psikolojisi, İş Tatmini, Güvenirlik, Geçerlik, Psikometrik Özellikler, Uyarlama.
Yazarlar
Muazzez Deniz Giray, Dilek N. Şahin
Amaç
Ölçeğin temel amacı, çalışanların işlerini etkin bir şekilde yapmalarına yardımcı olan, duygusal ve araçsal destek sağlayan iş arkadaşlarına yönelik algılarını sistematik olarak ölçmektir. Bu algılanan destek düzeyi, çalışanların örgüte bağlılıkları, iş tatminleri ve genel refahları üzerindeki etkileri açısından kritik öneme sahiptir.
Ölçek, çalışma ortamındaki sosyal etkileşimlerin kalitesini belirleyerek, örgütsel müdahalelerin ve insan kaynakları uygulamalarının etkinliğini değerlendirmek için bilimsel bir zemin sunar.
Yapı
Ölçek, Algılanan Çalışma Arkadaşları Desteği (ACAD) yapısını ölçmektedir. Bu yapı, bir çalışanın meslektaşlarının kendisiyle ilgilendiği, katkılarını takdir ettiği ve zorluklarla karşılaştığında yardım etmeye istekli olduğu yönündeki genel inancını ifade eder. Bu destek algısı, genellikle Örgütsel Destek Teorisi bağlamında yatay destek olarak ele alınır.
Ölçek, bu algının tek bir boyut altında toplandığını varsaymaktadır, bu da çalışma arkadaşlarından gelen yardımın tutarlı ve bütünleşik bir deneyim olarak algılandığını gösterir.
Geçerlik
Ölçeğin yapı geçerliğini incelemek amacıyla yapılan analizlerde, orijinal 10 maddenin tek bir faktöre yüklendiği belirlenmiştir. Bu tek faktör, toplam varyansın %53’ünü açıklamaktadır.
Yapılan iyileştirmeler sonucunda, bir maddenin ölçekten çıkarılmasıyla kalan 9 maddenin yine güçlü bir şekilde tek bir faktöre yüklendiği ve açıklanan varyans oranının %57.2’ye yükseldiği tespit edilmiştir. Bu bulgular, ölçeğin ölçmeyi amaçladığı tekil yapıyı başarılı bir şekilde temsil ettiğini göstermektedir.
Güvenirlik
Ölçeğin iç tutarlılığı, 9 maddelik son formu üzerinden hesaplanmıştır. Çalışma arkadaşları desteği ölçeğinin iç tutarlılık değeri olan Cronbach Alfa katsayısı .90 olarak bulunmuştur.
.90 değeri, psikometrik açıdan mükemmel kabul edilen bir güvenirlik düzeyine işaret eder ve bu da ölçeğin farklı denek gruplarında tutarlı sonuçlar üretebilme yeteneğinin yüksek olduğunu kanıtlar.
Faktör Analizi
Ölçeğin uyarlama çalışmasında, Faktör Analizi temel olarak tek boyutlu bir yapıyı desteklemiştir. Başlangıçta 10 madde incelenmiş ve bu maddelerin özdeğerlerinin 1’den yüksek olduğu tek bir faktöre yüklendiği saptanmıştır.
Nihai analizde, kalan 9 madde yine tek bir faktörde toplanmış ve bu faktörün özdeğeri 5.18 olarak hesaplanmıştır. Bu sonuç, Algılanan Çalışma Arkadaşları Desteği’nin tek bir temel psikolojik yapı olarak ölçülebileceğini güçlü bir şekilde desteklemektedir.
Araç
Test Type: Uyarlama (Adaptation)
Format: Tek boyutlu, 9 maddelik öz bildirim ölçeği.
Language Available: Türkçe
Population Group: Çalışanlar, Örgüt Üyeleri
Age Group: Yetişkin Çalışan Popülasyonu
Population Details: Ölçeğin uyarlama çalışması çeşitli sektörlerdeki çalışanlar üzerinde gerçekleştirilmiştir.
Test Methodology: 5 basamaklı Likert tipi derecelendirme kullanılmaktadır (1 = kesinlikle katılmıyorum ve 5 = kesinlikle katılıyorum).
Anahtar Kelimeler
Örgütsel Psikoloji, İşyeri Desteği, Liderlik, Psikometrik Ölçekler, İşyerinde İlişkiler, Güvenirlik, Geçerlik.
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Bilgi mevcut değildir.
Affiliation Email addresses: [email protected] (Sorumlu Yazar İletişim)
Correspondence Address: Muazzez Deniz Giray
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Ölçek, Giray ve Şahin tarafından 2012 yılında yayımlanan makale kapsamında geçerlik ve güvenirlik çalışması tamamlanarak kullanıma sunulmuştur. Ticari kullanımı ve izin şartları için sorumlu yazar ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.
Makalenin orijinal PDF’ine erişim için aşağıdaki bağlantı kullanılabilir: turkpsikolojiyazilari.com
Ölçeğin orijinal PDF dokümanı burada mevcuttur: algilanan-calisma-arkadaslari-destegi-olcegi-toad.pdf
Kaynaklar
Giray, M. D. ve Şahin, D. N. (2012). Algılanan Örgütsel, Yönetici ve Çalışma Arkadaşları Desteği Ölçekleri: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikoloji Yazıları, 15(30), 1-9.
Algılanan Çalışma Arkadaşları Desteği Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Ölçek tek boyutlu olup toplam 9 maddeden oluşmaktadır. Aşağıda örnek bir madde sunulmuştur:
- Çalışma arkadaşlarım işimi yapmamda yardımcı olurlar
Cite this article
memjavad (2025). Algılanan Çalışma Arkadaşları Desteği Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/algilanan-calisma-arkadaslari-destegi-olcegi/
memjavad. "Algılanan Çalışma Arkadaşları Desteği Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 7 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/algilanan-calisma-arkadaslari-destegi-olcegi/.
memjavad. "Algılanan Çalışma Arkadaşları Desteği Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/algilanan-calisma-arkadaslari-destegi-olcegi/.
memjavad (2025) 'Algılanan Çalışma Arkadaşları Desteği Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/algilanan-calisma-arkadaslari-destegi-olcegi/.
[1] memjavad, "Algılanan Çalışma Arkadaşları Desteği Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Algılanan Çalışma Arkadaşları Desteği Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.