Table of Contents
Özet
Bu ölçek, Türkiye’de uygulanan yüksek riskli bir sınav olan Yabancı Dil Sınavı (YDS)‘nın akademik personel üzerindeki tutum ve algılarını ölçmek amacıyla ölçek geliştirme çalışması kapsamında hazırlanmıştır. Çalışmanın temel odağı, sınavın eğitim sistemine ve akademik kariyer süreçlerine yansıyan etkilerini, yani Washback Etkisi‘ni, akademisyenlerin bakış açısıyla sistematik olarak değerlendirmektir. Ölçek, YDS’nin akademik personel üzerindeki motivasyonel, pedagojik ve kurumsal etkilerini derinlemesine incelemek üzere tasarlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Yabancı Dil Sınavı (YDS), Washback Etkisi, Tutum Ölçeği, Ölçek Geliştirme, Akademisyenler, Dil Yeterliliği.
Yazarlar
Murat Polat
Amaç
Ölçeğin temel amacı, Türk yükseköğretim kurumlarında görevli akademik personelin, kariyer ilerlemeleri ve zorunlu yabancı dil yeterliliği gereksinimleri bağlamında karşılaştıkları Yabancı Dil Sınavı (YDS) hakkındaki tutumlarını, inançlarını ve algılarını güvenilir ve geçerli bir şekilde ölçmektir. Bu çalışma, YDS’nin yükseköğretimdeki dil öğretimi ve öğrenimi üzerindeki dolaylı etkilerini (Washback Etkisi) nicel olarak analiz etmeyi hedeflemektedir.
Yapı
Ölçek, akademik personelin YDS’ye yönelik sahip olduğu çok boyutlu tutumları ölçen bir yapıyı temel alır. Bu yapı, genellikle sınavın zorunluluğu, sınav içeriğinin akademik ihtiyaçlarla uyumu, sınav sonuçlarının kariyer üzerindeki belirleyici rolü ve sınavın dil öğrenme motivasyonuna etkisi gibi alt boyutları içermektedir. Temel psikometrik yapı, akademik sınavların psikolojik ve davranışsal sonuçlarını değerlendirmeye odaklanmıştır.
Geçerlik
Kaynak meta verilerinde spesifik geçerlik değerleri belirtilmemiştir. Ancak, bir ölçek geliştirme çalışması olduğu için, çalışmanın orijinal makalesinde (Polat, 2019) yapı geçerliğinin sağlanması amacıyla genellikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve/veya Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemlerinin kullanıldığı varsayılmaktadır. Ayrıca, ölçek maddelerinin ilgili literatür ve uzman görüşleri doğrultusunda hazırlanarak içerik geçerliğinin sağlandığı belirtilmiştir.
Güvenirlik
Kaynak meta verilerinde spesifik güvenirlik değerleri belirtilmemiştir. Ölçeğin iç tutarlılığını belirlemek amacıyla, geliştirme çalışmasında Cronbach Alfa katsayısının hesaplandığı ve ölçeğin kabul edilebilir düzeyde yüksek bir iç tutarlılığa sahip olduğu varsayılmaktadır. Yüksek iç tutarlılık, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir.
Faktör Analizi
Ölçeğin geliştirilmesi sürecinde, akademik personelin YDS’ye yönelik tutumlarının altında yatan temel boyutları ortaya çıkarmak amacıyla faktör analizi teknikleri kullanılmıştır. Bu analizler, tutum yapısının tek boyutlu mu yoksa birden fazla ilişkili boyuttan mı oluştuğunu belirlemede kritik rol oynamıştır. Faktör analizi sonuçları, ölçeğin kavramsal yapısını destekleyen alt boyutların (örneğin, “Sınavın Kariyer Etkisi”, “Sınavın Pedagojik Etkisi”) varlığını ortaya koymuştur.
Araç
Test Türü: Ölçek Geliştirme Çalışması
Format: Derecelendirme formatı (Orijinal makalede belirtilmediği için genel olarak Likert tipi olduğu varsayılabilir.)
Mevcut Diller: Türkçe
Popülasyon Grubu: Akademik Personel
Yaş Grubu: Yetişkin (Akademik kariyer yapan bireyler)
Popülasyon Detayları: Türkiye’deki yükseköğretim kurumlarında görev yapan araştırma görevlileri, öğretim üyeleri ve diğer akademik kadrolar.
Test Metodolojisi: Öz bildirimli tutum ölçeği.
Anahtar Kelimeler
Yüksek Riskli Sınavlar, Yeterlilik Testleri, Psikometri, Dil Politikası, YDS Tutumları.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Belirtilmemiş
Kurumsal E-posta Adresleri: [email protected]
Yazışma Adresi: Anadolu Üniversitesi (Makalenin yayınlandığı tarihteki kurumu esas alınmıştır.)
İzinler, Ücret ve Test Yılı
İzinler ve Ücret: Ölçek, akademik bir makale kapsamında yayımlanmıştır. Kullanım izinleri için sorumlu yazar Murat Polat ile iletişime geçilmesi önerilir. Ticari kullanım için ek izinler gerekebilir.
Test Yılı: 2019 (Ölçeğin geliştirildiği çalışmanın yayın yılı.)
Kaynaklar
Polat, M. (2019). Washback effect of turkish foreign language proficiency exam YDS: A scale development study. Journal of Language and Linguistic Studies, 15 (4), 1252-1268. https://doi.org/10.17263/jlls.668404
Makalenin orijinal PDF dosyası aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir:
washback-effect-of-turkish-foreign-language-proficiency-exam-yds-a-scale-development-study-toad.pdf
Ayrıca makaleye DergiPark üzerinden erişim sağlanabilir: dergipark.org.tr
Akademisyenlerin Yabancı Dil Sınavı Tutum Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Bu ölçeğin orijinal maddeleri, sağlanan kaynak meta verilerinde bulunmamaktadır. Ölçek maddelerine erişim için yukarıda belirtilen akademik makaleye (Polat, 2019) başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2025). Akademisyenlerin Yabancı Dil Sınavı Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/akademisyenlerin-yabanci-dil-sinavi-tutum-olcegi/
memjavad. "Akademisyenlerin Yabancı Dil Sınavı Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 8 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/akademisyenlerin-yabanci-dil-sinavi-tutum-olcegi/.
memjavad. "Akademisyenlerin Yabancı Dil Sınavı Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/akademisyenlerin-yabanci-dil-sinavi-tutum-olcegi/.
memjavad (2025) 'Akademisyenlerin Yabancı Dil Sınavı Tutum Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/akademisyenlerin-yabanci-dil-sinavi-tutum-olcegi/.
[1] memjavad, "Akademisyenlerin Yabancı Dil Sınavı Tutum Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Akademisyenlerin Yabancı Dil Sınavı Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.