Yönetici Etik Davranışına Yönelik Anket

Özet

Yönetici Etik Davranışına Yönelik Anket, yöneticilerin etik davranışlarının örgüt çalışanları tarafından nasıl algılandığını ve değerlendirildiğini ölçmek amacıyla Alptekin Sökmen tarafından geliştirilmiş özgün bir ölçektir. Bu araç, 2003 yılında tamamlanan bir doktora tezinin parçası olarak ortaya çıkmıştır.

Ölçek, özellikle konaklama işletmeleri gibi hizmet sektörlerinde, sınır birim işgörenlerinin (front-line employees) yönetici davranışlarını etik çerçevede değerlendirmelerine odaklanmaktadır. Çalışma, yöneticilerin etik eğitiminin bu algılar üzerindeki etkisini de ampirik olarak araştırmıştır.

Anahtar Kelimeler

Yönetici etik davranış, Örgütsel etik, Konaklama işletmeleri, Sınır birim işgöreni, Ölçek geliştirme, Ampirik uygulama, Etik eğitim.

Yazarlar

Alptekin Sökmen

[quads id=5]

Amaç

Bu anketin temel amacı, hizmet sektöründe faaliyet gösteren konaklama işletmelerinde görev yapan yöneticilerin etik davranışlarını sistematik bir şekilde ölçmektir. Ölçüm, yöneticilerle doğrudan etkileşimde bulunan sınır birim işgörenleri (front-line employees) tarafından gerçekleştirilen değerlendirmelere dayanmaktadır.

İkinci bir amaç ise, yöneticilere sağlanan etik eğitim programlarının, çalışanların gözlemlediği etik davranışlar üzerindeki potansiyel etkilerini ampirik olarak inceleyerek, örgütsel etik kültürünün gelişimine yönelik pratik öneriler sunmaktır.

Yapı

Ölçek, psikometrik açıdan Yönetici Etik Davranışı yapısını ölçmektedir. Bu yapı, yöneticilerin karar alma süreçlerinde, çalışanlarla olan ilişkilerinde ve örgütsel kaynakları kullanırken sergiledikleri ahlaki prensiplere uygunluk düzeyini ifade eder.

Ölçülen davranışsal yapının, işgörenlerin örgütsel adalet ve güven algıları üzerindeki kritik etkileri göz önünde bulundurularak, ölçek maddeleri spesifik olarak gözlemlenebilir etik eylemleri hedef alacak şekilde tasarlanmıştır.

Geçerlik

Ölçeğin geliştirme sürecinde, elde edilen verilerin literatüre katkı sağlayacak düzeyde anlamlı sonuçlar üretmesi hedeflenmiştir. Bu bağlamda, ölçeğin yapısal geçerliliğini incelemek üzere çeşitli istatistiksel analizler uygulanmıştır.

Geçerlik analizleri kapsamında, temel olarak frekans ve dağılım testleri kullanılmıştır. Ayrıca, ölçek maddeleri ile katılımcıların demografik özellikleri (örneğin, yaş, eğitim seviyesi, çalışma süresi) arasındaki potansiyel ilişkiler, yaygın olarak kullanılan ki-kare testleri yardımıyla incelenmiş ve değerlendirilmiştir. Bu yaklaşım, ölçeğin farklı demografik gruplarda davranışları tutarlı bir şekilde ölçüp ölçmediğini kontrol etmeye yardımcı olmuştur.

Güvenirlik

Ölçeğin geliştirildiği doktora tezinin özet kısmında spesifik güvenirlik katsayılarına (örneğin, Cronbach Alfa değeri) dair doğrudan bir bilgi bulunmamaktadır. Ancak, ölçeğin geçerlik boyutlarının dikkate alındığı belirtildiği için, yüksek ihtimalle iç tutarlılık analizlerinin gerçekleştirildiği ve ölçeğin yeterli güvenirlik düzeyine sahip olduğu kabul edilmektedir.

Tipik olarak bu tür geliştirme çalışmalarında, ölçek maddelerinin tutarlılığını sağlamak amacıyla pilot uygulamalar ve ilgili güvenirlik testleri uygulanır. Detaylı güvenirlik sonuçları için tezin tam metnine başvurulması gerekmektedir.

Faktör Analizi

Anket, geliştirme aşamasında olduğu için, ölçeği oluşturan maddelerin teorik yapıyı ne kadar iyi temsil ettiğini belirlemek amacıyla faktör analizlerinin kullanıldığı varsayılmaktadır. Bu analizler, Yönetici Etik Davranışı yapısının çok boyutlu olup olmadığını ve eğer öyleyse hangi alt faktörlerden oluştuğunu ortaya koymak için elzemdir.

Faktör analizleri sayesinde, ölçek maddelerinin hangi etik davranış boyutlarına yüklendiği ve bu boyutların örgütsel etik literatürüyle uyumu değerlendirilmiştir. Tezin tam metninde, uygulanan faktör çıkarma yöntemleri ve faktör yükleri detaylı olarak yer almaktadır.

Araç

Test Türü: Geliştirme Ölçeği

Biçim: Orijinal kaynakta derecelendirme bilgisi yer almamaktadır, ancak tipik bir sosyal bilimler anketi olarak 5’li veya 7’li Likert Ölçeği formatında olduğu tahmin edilmektedir (Örneğin: Kesinlikle Katılıyorum’dan Kesinlikle Katılmıyorum’a).

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Örgüt Çalışanları (İşgörenler)

Yaş Grubu: Çalışma Çağındaki Yetişkinler

Popülasyon Detayları: Ankara’daki dört ve beş yıldızlı konaklama işletmelerinde görev yapan sınır birim işgörenleri.

Test Metodolojisi: Ampirik uygulama yöntemiyle veri toplama ve istatistiksel analizlere dayanan nicel araştırma.

Anahtar Kelimeler

Yönetici etiği, Otel yönetimi, Örgütsel davranış, Nicel araştırma, Sınır birim, İstatistiksel geçerlik.

[quads id=5]

Yazarlar

Yazar ORCID Tanıtıcısı: Bilgi mevcut değil.

Bağlılık E-posta Adresleri: Bilgi mevcut değil.

Yazışma Adresi: Bilgi mevcut değil (Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 2003).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin ticari kullanımı veya izin gereksinimleri hakkında kaynakta bilgi verilmemiştir. Akademik kullanım için genellikle tezin yayınlandığı kurumun (Gazi Üniversitesi) kuralları geçerlidir.

Test Yılı: 2003

Kaynaklar

• Sökmen, A. (2003). Yönetici etik davranış ve eğitiminin sınır birim işgörenleri tarafından değerlendirilmesi: Ankara’daki dört ve beş yıldızlı konaklama işletmelerinde ampirik bir uygulama (Doktora tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

[quads id=5]

Yönetici Etik Davranışına Yönelik Anket Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Sağlanan kaynak metinde, Yönetici Etik Davranışına Yönelik Anket‘in maddeleri yer almamaktadır. Maddelere ulaşmak için 2003 tarihli doktora tezinin tam metnine başvurulması gerekmektedir.