Yeşil Reklama Yönelik Tutum Ölçeği

Özet

Bu ölçek, önlisans öğrencilerinin yeşil reklama ilişkin algılarını ve tutumlarını sistematik bir biçimde belirlemek amacıyla geliştirilmiştir. Ölçek, Hasan Cinnioglu, Lütfi Atay ve Hakan Korkmaz tarafından 2016 yılında yayımlanan akademik çalışma kapsamında geçerlik ve güvenirlik analizleri yapılarak kullanıma sunulmuştur.

Yeşil Reklama Yönelik Tutum Ölçeği, toplam 38 maddeden oluşmakta olup, bireylerin çevre dostu ürün ve hizmetlerin reklamlarına karşı gösterdikleri bilişsel, duygusal ve davranışsal eğilimleri ölçmeye odaklanmıştır. Ölçek, psikometrik açıdan yeterli düzeyde geçerlik ve güvenirlik değerleri sergilemiştir.

Anahtar Kelimeler

Yeşil Reklam, Tüketici Tutumu, Çevre Bilinci, Reklam Algısı, Faktör Analizi, Psikometrik Ölçek Geliştirme.

Yazarlar

Hasan Cinnioglu, Lütfi Atay, Hakan Korkmaz.

Amaç

Ölçeğin temel amacı, önlisans düzeyindeki öğrencilerin, çevreye duyarlı mesajlar içeren yeşil reklam uygulamalarına yönelik geliştirdikleri tutumları ve algıları ölçmektir. Bu, hedef kitlenin çevre dostu pazarlama stratejilerine olan tepkisini akademik ve sektörel düzeyde anlamak için kritik bir veri sağlamaktadır.

Araştırma, genç yetişkinlerin yeşil reklam mesajlarının inandırıcılığı, kabul edilebilirliği ve bu reklamların nihai olarak satın alma davranışına etkisi gibi önemli boyutları incelemesine olanak tanımıştır. Ölçek, bu amaçla geliştirilmiş özgün bir ölçme aracıdır.

Yapı

Yeşil Reklama Yönelik Tutum Ölçeği, bireylerin çevre temelli reklamlara karşı gösterdiği genel tutumu temsil eden çok boyutlu bir yapıyı ölçmektedir. Ölçek, tutumun bilişsel ve duygusal bileşenlerini kapsayacak şekilde tasarlanmıştır. Ölçek, yapılan faktör analizi sonucunda toplam 2 alt boyuta ayrılmıştır.

Her ne kadar alt boyutların spesifik isimleri kaynakta belirtilmemiş olsa da, 38 maddenin bu iki alt boyuta dağılımı, yeşil reklamın hem algılanan çevresel faydası hem de reklamın estetik ve etik boyutu gibi farklı yönlerinin ölçüldüğünü düşündürmektedir. Bu 2 alt boyut, tutumun karmaşık yapısını ortaya koymayı amaçlamıştır.

Geçerlik

Ölçeğin yapı geçerliğini test etmek amacıyla açımlayıcı faktör analizi (AFA) öncesinde verilerin uygunluğu kontrol edilmiştir. Bu kontrol için Kaiser Meyer Olkin (KMO) örneklem yeterliliği testi ve Barlett Küresellik Testi uygulanmıştır.

Elde edilen istatistiksel sonuçlar, ölçeğin geçerliğine dair güçlü kanıtlar sunmaktadır. KMO değeri 0,82 olarak belirlenmiştir. Bu değer (0.80 üzeri), örneklem büyüklüğünün ve verilerin faktörleştirme için oldukça uygun olduğunu göstermektedir. Ayrıca, Barlett Küresellik Testi de 0,05 önem derecesinde istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur, bu da değişkenler arasındaki korelasyonun faktör analizi için yeterli olduğunu doğrulamaktadır.

Güvenirlik

Ölçeğin iç tutarlılığını ve güvenilirliğini belirlemek amacıyla yaygın olarak kullanılan Cronbach Alpha güvenirlik katsayısı hesaplanmıştır. Araştırmacılar, ölçeğin genel Cronbach Alpha değerini 0,700 olarak tespit etmişlerdir.

Psikometride, 0,70 ve üzeri Cronbach Alpha değerleri, ölçeğin bilimsel araştırmalarda kabul edilebilir düzeyde güvenilir olduğunu gösterir. Bu sonuç, Yeşil Reklama Yönelik Tutum Ölçeği’nin tutarlı ve kararlı ölçümler sağladığını teyit etmektedir.

Faktör Analizi

Ölçeğin yapısal geçerliğini ortaya koymak için kullanılan faktör analizi, ölçeğin 38 maddenin 2 temel alt boyutta gruplandığını göstermiştir. Bu alt boyutlar, bireylerin yeşil reklama yönelik tutumlarının farklı yönlerini bağımsız olarak ölçmektedir.

Analiz öncesinde yapılan Kaiser Meyer Olkin (KMO=0,82) ve Barlett Küresellik Testi sonuçlarının uygunluğu, bu faktör yapısının istatistiksel olarak sağlam temellere dayandığını kanıtlamaktadır.

Ölçme Aracı

Test Type: Geliştirme (Development)

Format: 38 madde, 2 alt boyut. Derecelendirme formatı kaynakta belirtilmemiştir (Genellikle 5’li veya 7’li Likert tipi kullanılmıştır).

Language Available: Türkçe

Population Group: Önlisans öğrencileri (Associate Degree Students)

Age Group: Genç Yetişkinlik

Population Details: Türkiye’deki üniversitelerin önlisans programlarında öğrenim gören öğrenciler.

Test Methodology: Anket yöntemiyle veri toplama ve psikometrik analizler.

Anahtar Kelimeler

Tutum Ölçeği, Pazarlama İletişimi, Çevre Dostu Reklam, Psikometri, KMO, Güvenilirlik.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilinmiyor

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: Hasan Ciinioğlu

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2016

İzinler ve Ücret: Ölçeğin kullanımı için sorumlu yazar Hasan Ciinioğlu ile doğrudan e-posta yoluyla iletişime geçilmesi gerekmektedir. Akademik ve ticari olmayan araştırmalarda kullanım izinleri yazarın ve yayınevinin politikalarına tabidir.

Kaynaklar

Cinnioglu, H., Atay, L. ve Korkmaz, H. (2016). Önlisans öğrencilerinin yeşil reklama ilişkin algılarının belirlenmesine yönelik bir araştırma. Journal of Yasar University, 11 (43), 198-210.

Makalenin orijinal bağlantısı: dergipark.ulakbim.gov.tr

Ölçeğin orijinal PDF’i buradan indirilebilir: yesil-reklama-yonelik-tutum-olcegi-toad.pdf

Yeşil Reklama Yönelik Tutum Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri, sağlanan kaynak içerikte detaylı olarak listelenmemiştir (Toplam 38 madde olduğu belirtilmiştir). Maddelerin tamamına, referans olarak verilen makaleden ulaşılabilir.