Yaratıcı Drama Derslerine İlişkin Tutum Ölçeği

Özet

Yaratıcı Drama Derslerine İlişkin Tutum Ölçeği, Ömer Adıgüzel tarafından 2006 yılında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçeğin temel amacı, okul öncesi ve ilköğretim düzeyinde verilen Yaratıcı Drama derslerine yönelik öğrencilerin veya ilgili eğitimcilerin sahip olduğu tutum düzeylerini geçerli ve güvenilir bir şekilde belirlemektir. Ölçek, drama eğitiminin pedagojik değerine ve uygulanabilirliğine dair bireysel algıları ve duygusal tepkileri değerlendirmek üzere tasarlanmıştır.

Geliştirme süreci titizlikle yürütülmüş olup, ölçeğin yapı geçerliği faktör analizi ile test edilmiş; iç tutarlılık güvenirliği ise yüksek bir Cronbach Alpha katsayısı (0.90) ile kanıtlanmıştır. Ölçek, 5’li Likert tipi derecelendirme kullanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Yaratıcı Drama, Drama Eğitimi, Tutum Ölçeği, Ölçek Geliştirme, Okul Öncesi Drama, İlköğretim, Psikometrik Özellikler.

Yazarlar

Ömer Adıgüzel

Amaç

Ölçeğin birincil amacı, eğitim bilimleri ve sanat eğitimi alanlarında, öğrencilerin ve öğretmen adaylarının Yaratıcı Drama derslerine yönelik sergiledikleri eğilimleri, inançları ve duygusal tepkileri objektif biçimde ölçmektir. Bu tutumların belirlenmesi, ders müfredatlarının etkinliğinin değerlendirilmesinde ve eğitim programlarının geliştirilmesinde kritik veriler sunar.

Ölçek, özellikle eğitim fakültelerinde veya ilgili sanat dallarında Yaratıcı Drama derslerini alan kişilerin bu derslere ne ölçüde değer verdiğini, bu derslerin kendilerine kattığı faydalara ne kadar inandığını ve derslere karşı ne kadar motive olduklarını saptamak için geliştirilmiştir.

Yapı

Yaratıcı Drama Derslerine İlişkin Tutum Ölçeği, bireylerin drama derslerine yönelik genel değerlendirmesini kapsayan çok boyutlu bir yapıyı ölçmektedir. Bu yapı, genellikle drama derslerinin gerekliliğine, eğlenceli oluşuna, kişisel gelişime katkısına ve pedagojik yöntem olarak kabulüne ilişkin bilişsel ve duygusal bileşenleri içerir.

Ölçek, katılımcıların drama yoluyla öğrenmeye karşı olan istekliliklerini ve drama etkinliklerinin kişisel ifade özgürlüğünü desteklemesine yönelik algılarını temel almaktadır. Bu bağlamda, ölçülen tutum, sadece dersin içeriğine değil, aynı zamanda drama metodolojisinin kendisine yönelik genel bir kabul veya reddi yansıtmaktadır.

Geçerlik

Ölçeğin bilimsel geçerliliğini sağlamak amacıyla kapsamlı çalışmalar yürütülmüştür. Yapı geçerliğinin incelenmesi için istatistiksel yöntemlerden Faktör analizi kullanılmıştır. Bu analiz, ölçek maddelerinin kuramsal olarak öngörülen yapıyı ne ölçüde temsil ettiğini belirlemede merkezi bir rol oynamıştır.

Uygulanan faktör analizi sonuçları, ölçeğin Yaratıcı Drama derslerine yönelik tutumu ölçen anlamlı ve ayırt edici faktörlere sahip olduğunu göstermiş, böylece ölçeğin yapısal geçerliği desteklenmiştir. Bu durum, ölçeğin gerçekten ölçmek istediği psikolojik yapıyı ölçtüğüne dair güçlü bir kanıt sunmaktadır.

Güvenirlik

Ölçeğin iç tutarlılık güvenirliği, yaygın olarak kabul gören Cronbach Alpha katsayısı hesaplanarak incelenmiştir. Yapılan analiz sonucunda, Cronbach Alpha katsayısı 0.90 olarak belirlenmiştir.

Bu yüksek katsayı (0.90), ölçek maddelerinin birbiriyle tutarlı olduğunu ve tutum yapısını güvenilir bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir. Psikometrik standartlara göre, 0.90 değeri, ölçeğin mükemmel düzeyde iç tutarlılığa sahip olduğunu ve tekrarlı ölçümlerde benzer sonuçlar verebileceğini işaret etmektedir.

Faktör Analizi

Faktör analizi, Yaratıcı Drama Derslerine İlişkin Tutum Ölçeği’nin geçerlik çalışmalarının temelini oluşturmuştur. Bu istatistiksel teknik, çok sayıdaki gözlenen değişkeni (ölçek maddeleri) daha az sayıda, temel ve altında yatan yapıya (faktörlere) indirgemek için kullanılmıştır.

Analiz, ölçeğin hangi alt boyutlardan oluştuğunu ortaya koyarak, drama derslerine yönelik tutumun tek bir genel skor yerine, muhtemelen farklı boyutlardaki (örneğin, drama derslerinin pedagojik faydasına inanç, derse karşı duygusal ilgi) tutumları yansıttığını belirlemiştir. Bu yapısal doğrulama, ölçeğin teorik çerçevesini güçlendirmiştir.

Araç

Test Türü: Geliştirme (Özgün bir tutum ölçeği geliştirme çalışmasıdır)

Format: Likert Tipi Derecelendirme Ölçeği

Derecelendirme: 5’li Likert Ölçeği (1= Hiç Katılmıyorum – 5= Tamamen Katılıyorum)

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Eğitim alanında Yaratıcı Drama dersi alan öğrenciler veya öğretmen adayları.

Yaş Grubu: Üniversite öğrencileri (öğretmen adayları) ve ilgili eğitim kademelerindeki (okul öncesi, ilköğretim) öğrenciler.

Popülasyon Detayları: Ölçek, özellikle okul öncesi ve ilköğretimde drama derslerine yönelik tutumları ölçmek üzere tasarlanmıştır, bu nedenle hedef kitle ilgili eğitim seviyelerinde rol alan veya alacak olan bireylerdir.

Test Metodolojisi: Öz bildirim (Self-report) yöntemi ile uygulanır. Katılımcılar, her maddeye ilişkin drama derslerine yönelik tutumlarını 5 aşamalı bir ölçek üzerinde belirtirler.

Anahtar Kelimeler

Eğitim Psikolojisi, Faktör Analizi, Güvenirlik Katsayısı, Drama Metodolojisi, Derecelendirme, Sanat Eğitimi.

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Ömer Adıgüzel

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.

İletişim E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Bilgi mevcut değildir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2006

İzinler ve Kullanım Ücreti: Ölçeğin ticari olmayan akademik araştırmalarda kullanımı için yazar ile iletişime geçilmesi önerilir. Sorumlu yazarın e-posta adresi yukarıda belirtilmiştir.

Kaynaklar

Adıgüzel, Ö. (2006). Yaratıcı Drama (Okulöncesinde Drama ve İlköğretimde Drama) Derslerine İlişkin Tutum Ölçeği Geliştirilmesi. Yaratıcı Drama Dergisi, 1(2), 7-16.

Makalenin orijinal yayım bağlantısına aşağıdaki adresten ulaşılabilir: yader.org.

Ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: yaratici-drama-derslerine-iliskin-tutum-olcegi-toad.pdf

Yaratıcı Drama Derslerine İlişkin Tutum Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin maddeleri, kaynak içerikte açıkça listelenmemiştir. Maddelere ulaşmak için yukarıda belirtilen makalenin orijinal yayınına başvurulması gerekmektedir.