Anasanat Atölye Derslerine İlişkin Tutum Ölçeği

Özet

Bu ölçek, Eğitim Fakülteleri Resim Bölümü öğrencilerinin Anasanat Atölye Derslerine İlişkin Tutumlarını ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir araçtır. Ölçek, M. Haykır tarafından 2010 yılında Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü’nde tamamlanan bir Yüksek Lisans tezi kapsamında oluşturulmuştur. Temel amacı, öğrencilerin Anasanat Atölye derslerine karşı geliştirdikleri duygusal, bilişsel ve davranışsal eğilimleri nicel olarak belirlemek ve bu tutumların sanat etkinliklerini izleme edimleri ile beğeni düzeyleri arasındaki ilişkilerini incelemektir.

Ölçek, spesifik bir akademik alana yönelik tutumları hedeflediği için, sanat eğitimi psikolojisi ve pedagojisi alanında önemli bir yere sahiptir. Ölçeğin geliştirilmesi, bu alandaki öğrencilerin motivasyon ve derse katılım düzeylerini anlamlandırmaya yönelik bilimsel çalışmalara kaynak sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Tutum ölçeği, Anasanat Atölyesi, Resim Bölümü, Sanat Eğitimi, Tutum, Öğrenci Tutumları, Dokuz Eylül Üniversitesi.

Yazarlar

M. Haykır.

Amaç

Anasanat Atölye Derslerine İlişkin Tutum Ölçeği’nin (AATÖ) temel amacı, Eğitim Fakülteleri bünyesindeki Resim Bölümü öğrencilerinin zorunlu Anasanat Atölye derslerine yönelik sahip oldukları tutum düzeylerini belirlemektir. Bu tutumların ölçülmesi, öğrencilerin sanatsal gelişimlerini destekleyen veya engelleyen faktörleri ortaya çıkarmayı hedeflemektedir.

AATÖ, aynı zamanda öğrencilerin bu derslere yönelik tutumları ile sanat etkinliklerini takip etme alışkanlıkları ve genel sanatsal beğeni düzeyleri arasındaki korelasyonel ilişkileri incelemek için bir araç olarak tasarlanmıştır. Bu sayede, sanat eğitiminin etkinliğini artırmaya yönelik pedagojik müdahaleler için sağlam bir zemin oluşturulması amaçlanmıştır.

Yapı

Ölçek, sosyal psikolojideki temel kavramlardan biri olan tutum (attitude) yapısını ölçmektedir. Tutum, bireyin belirli bir nesneye, duruma, kişiye veya olay örgüsüne karşı geliştirdiği duygusal, bilişsel ve davranışsal eğilimlerin organize bir bütünüdür. Bu ölçek özelinde, tutum yapısı, öğrencilerin Anasanat Atölye derslerine yönelik algılarını, bu derslerin gerekliliğine dair inançlarını ve derslere katılma istekliliklerini kapsar.

Genellikle tutum ölçekleri, bireylerin konuya yönelik değerlendirmelerini (olumlu veya olumsuz) yansıtan maddelerden oluşur. AATÖ’nün de bu derslere yönelik coşku, ilgi, sıkılma veya kayıtsızlık gibi duygusal tepkileri; derslerin kariyerlerine katkısı hakkındaki inançları gibi bilişsel bileşenleri ölçtüğü varsayılmaktadır.

Geçerlik

Kaynak referansta ölçeğin geçerlik analizlerine dair spesifik istatistiksel sonuçlar (örneğin, faktör yükleri, uyum indeksleri) doğrudan belirtilmemiştir. Ancak, bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilen psikometrik bir araç olduğu göz önüne alındığında, geçerlik çalışmalarının yapıldığı varsayılmaktadır.

Geçerlik çalışmaları muhtemelen, ölçek maddelerinin Anasanat Atölye derslerine yönelik tutumu ne derece temsil ettiğini gösteren kapsam geçerliği (uzman görüşü ile) ve ölçeğin kuramsal yapıyı doğru ölçüp ölçmediğini gösteren yapı geçerliği analizlerini içermiştir. Kullanıcıların, tezin orijinal metnine başvurarak detaylı geçerlik sonuçlarını incelemeleri önerilir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizlerine ilişkin detaylı istatistiksel sonuçlar (örneğin, Cronbach’s Alpha katsayısı, test-tekrar test korelasyonları) kaynakta açıkça belirtilmemiştir. Psikolojik test geliştirme standartları gereği, tutum ölçeklerinde maddeler arasındaki iç tutarlılığın (internal consistency) değerlendirilmesi kritik öneme sahiptir.

Yüksek lisans tezlerinde sıklıkla başvurulan bu güvenirlik analizleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ne kadar tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir. Ölçeği kullanmayı düşünen araştırmacıların, güvenilirlik katsayılarını doğrulamak için tezin orijinal dokümanına erişmeleri gerekmektedir.

Faktör Analizi

Ölçek, “Geliştirme” türünde olduğu için, yapı geçerliğini sağlamak amacıyla faktör analizinin uygulandığı güçlü bir ihtimaldir. Faktör analizi, ölçekteki maddelerin kaç farklı boyutu temsil ettiğini belirlemek için kullanılan temel bir istatistiksel yöntemdir.

Bu analizler, Anasanat Atölye derslerine yönelik tutumun tek boyutlu (genel bir tutum) mu yoksa birden fazla alt boyuttan (örneğin, derse karşı ilgi, dersin faydasına inanma, derse katılım isteği) mı oluştuğunu ortaya koymaya yardımcı olmuştur. Yapısal doğrulama için Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) veya Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemlerinden birinin kullanıldığı düşünülmektedir.

Araç

Test Type: Geliştirme (Development)

Format: Beşli veya Yedil Likert Tipi Derecelendirme (Tutum ölçekleri için tipik format)

Language Available: Türkçe

Population Group: Üniversite Öğrencileri

Age Group: 18-25 yaş aralığı (Tipik lisans öğrencisi popülasyonu)

Population Details: Eğitim Fakülteleri Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Resim Anasanat Dalı öğrencileri.

Test Methodology: Öz Bildirimli (Self-report) Tutum Ölçümü.

Anahtar Kelimeler

Tutum, Sanat Atölyesi, Psikometri, Yüksek Lisans Tezi, Sanat Eğitimi Tutumu, Öğrenci Algıları.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Belirtilmemiş

Affiliation Email addresses: Belirtilmemiş

Correspondence Address: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü (Tezin yapıldığı kurum)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek ilk olarak M. Haykır’ın 2010 yılında tamamladığı yüksek lisans tezi kapsamında kullanılmıştır. Ölçeğin ticari bir ücreti olup olmadığına dair bilgi bulunmamaktadır. Akademik çalışmalarda kullanımı için genellikle yazarın ve tezin kabul edildiği YÖK Ulusal Tez Merkezi‘nin referans gösterilmesi gerekmektedir.

Orijinal PDF dosyası burada indirilebilir: anasanat-atolye-derslerine-iliskin-tutum-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

• Haykır, M. (2010). Eğitim fakülteleri resim bölümü öğrencilerinin anasanat atölye derslerine karşı tutumlarının, sanat etkinliklerini izleme edimleri ile beğeni düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi (Yüksek Lisans tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.

• Tez Kaynağı Linki: tez.yok.gov.tr

Anasanat Atölye Derslerine İlişkin Tutum Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçeğin maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır.