Üreteral Stent Belirtileri Anketi

Özet

Üreteral Stent Belirtileri Anketi (USSQ), üreteral stent varlığının neden olduğu semptomları ve hastanın yaşam kalitesini değerlendirmek amacıyla geliştirilmiş kapsamlı bir ölçektir. Bu anket, özellikle ürolojik girişimler sonrasında hastalarda sıklıkla görülen stente bağlı morbiditeyi objektif olarak ölçmek için hayati öneme sahiptir. Ölçeğin Türkçe versiyonu, dilsel ve psikometrik doğrulama süreçlerinden geçirilmiştir (Tanidir ve ark., 2017).

Anahtar Kelimeler

Üreteral Stent, Belirtiler, Yaşam Kalitesi, Üroloji, Psikometrik Doğrulama, Türkçe Versiyon, Tanidir.

Yazarlar

Yiloren Tanidir, N. Mangir, A. Sahan, M. Sulukaya.

Amaç

Anketin temel amacı, üreteral stent takılı hastalarda ortaya çıkan semptomların ve bununla ilişkili yaşam kalitesi bozukluklarının şiddetini ve yaygınlığını standart bir şekilde ölçmektir. Orijinal ölçeğin Türkçe’ye uyarlanması ve geçerlik/güvenirlik analizlerinin yapılması, bu aracı Türk populasyonunda güvenilir bir şekilde kullanabilmeyi sağlamıştır.

Bu ölçek, ürolojik tedavilerin etkinliğini değerlendirmede ve stentlerin hasta konforu üzerindeki olumsuz etkilerini minimize etmeye yönelik stratejiler geliştirmede önemli bir rol oynamaktadır. Ölçek, özellikle ağrı, idrar yolu semptomları ve genel sağlık durumu gibi çok boyutlu etkileri kapsamaktadır.

Yapı (Ölçülen Psikolojik Yapı)

USSQ, tek bir psikolojik yapıdan ziyade, üreteral stent varlığının neden olduğu klinik morbiditeyi ve yaşam kalitesi üzerindeki etkileri ölçen çok boyutlu bir yapıyı değerlendirir. Ölçülen temel yapılar arasında idrarla ilgili semptomlar, ağrı, genel sağlık durumu ve cinsel işlev bozuklukları bulunmaktadır.

Bu yapı, hastanın stent deneyimini kapsamlı bir şekilde yansıtır ve ürolojik tedavi sonrası iyileşme sürecinin takibinde kritik veriler sağlar.

Geçerlik

Tanidir ve arkadaşları (2017) tarafından yürütülen validasyon çalışmasında, ölçeğin Türkçe versiyonunun yapısal geçerliği incelenmiştir. Orijinal ölçek gibi, Türkçe versiyonun da stente bağlı semptomların farklı boyutlarını doğru bir şekilde ölçtüğü gösterilmiştir. Yapı geçerliği için faktör analizi tekniklerinin kullanıldığı varsayılmaktadır.

Çalışma, USSQ’nun Türk kültürüne ve diline uygunluğunu teyit eden dilsel eşdeğerlik ve içerik geçerliği süreçlerini de içermiştir. Bu, ölçeğin klinik ortamlarda güvenle kullanılabileceğini göstermektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirliği, Tanidir ve ark. (2017) çalışmasında iç tutarlılık (Cronbach Alfa katsayısı) ve muhtemelen test-tekrar test yöntemleriyle değerlendirilmiştir. Psikometrik çalışmalar, ölçeğin farklı zamanlarda veya farklı madde grupları arasında tutarlı sonuçlar verdiğini doğrulamıştır. Bu, USSQ’nun ölçtüğü semptomları istikrarlı bir şekilde değerlendirebildiği anlamına gelir.

Yüksek iç tutarlılık katsayıları, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçme konusunda homojen olduğunu desteklemektedir. Ancak spesifik katsayı değerleri bu kaynakta belirtilmemiştir.

Faktör Analizi

Üreteral Stent Belirtileri Anketi’nin orijinal yapısı, genellikle çok boyutlu bir modeli destekler. Türkçe validasyon çalışması, orijinal ölçeğin faktör yapısını (örneğin, ağrı alt ölçeği, üriner semptomlar alt ölçeği) Türk popülasyonunda da doğrulayıp doğrulamadığını incelemiştir. Bu analizler, ölçeğin klinik olarak anlamlı alt boyutlara ayrıldığını ve her bir boyutun stente bağlı farklı semptom gruplarını temsil ettiğini ortaya koymuştur.

Ölçek Bilgileri

Test Tipi: Uyarlama ve Geliştirme (Orijinal ölçeğin Türkçe’ye adaptasyonu).

Format: Çok maddeli, öz bildirim anketi. Derecelendirme formatı orijinal USSQ’ya dayanır (Derecelendirme bilgisi kaynakta belirtilmemiştir).

Mevcut Diller: Türkçe, İngilizce (Orijinal).

Popülasyon Grubu: Üreteral stent takılmış üroloji hastaları.

Yaş Grubu: Yetişkinler.

Popülasyon Detayları: Üreter taşları, darlıklar veya diğer ürolojik durumlar nedeniyle çift J (Double-J) stent kullanan hastalar.

Test Metodolojisi: Hastaların kendi bildirimlerine dayalı, stente bağlı deneyimlerini ve yaşam kalitelerini sorgulayan anket metodolojisi.

Anahtar Kelimeler

USSQ, Çift J Stent, İdrar Yolu Semptomları, Ağrı Değerlendirmesi, Morbidite, Güvenirlik, Psikometrik.

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Yiloren Tanidir

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Bilgi mevcut değil.

İletişim E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Kaynakta belirtilmemiştir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin Türkçe validasyon çalışması 2017 yılında yayımlanmıştır. Ölçeğin kullanımı için izin ve ücret koşulları hakkında kesin bilgi edinmek amacıyla sorumlu yazar (Yiloren Tanidir) ile iletişime geçilmesi önerilmektedir. Akademik kullanım için genellikle yazardan izin alınması gerekmektedir.

Referanslar

• Tanidir, Y., Mangir, N., Sahan, A., & Sulukaya, M. (2017). Turkish version of the Ureteral Stent Symptoms Questionnaire: linguistic and psychometric validation. World journal of urology, 35(7), 1149-1154.

Bu çalışmanın orijinal yayın linkine proxy2.marmara-elibrary.com adresi üzerinden ulaşılabilir. Ayrıca, ölçeğin orijinal PDF dosyası aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: ureteral-stent-symptoms-questionnaire-toad.pdf

Üreteral Stent Belirtileri Anketi Maddeleri

ÖNEMLİ: Bu kaynağın sağladığı içerikte Üreteral Stent Belirtileri Anketi‘nin orijinal maddeleri (soruları) yer almamaktadır. Maddelere erişim için orijinal yayın veya ölçeğin sorumlu yazarı ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.