Türkçe Tezlerde Matematik Tutumu Ölçeği

Öz

Türkçe Tezlerde Matematik Tutumu Ölçeği, Mesut Tabuk tarafından 2018 yılında gerçekleştirilen bir çalışma kapsamında incelenen ve derlenen matematik tutum ölçeklerini kapsamaktadır. Bu çalışma, Türkiye’deki eğitim alanında yazılmış tezlerde kullanılan matematik tutum ölçeklerinin yapılarını, geçerlik ve güvenirlik kanıtlarını analiz etmeyi amaçlamıştır. Çalışmanın kendisi bir Uyarlama (Adaptation) ölçeği olmaktan ziyade, mevcut ölçeklerin uyarlanma süreçlerini ve psikometrik özelliklerini inceleyen bir ölçek değerlendirme çalışmasıdır. Temel amaç, matematik eğitimi araştırmalarında kullanılan ölçme araçlarının kalitesine dair kapsamlı bir bakış sunmaktır.

Anahtar Kelimeler

Matematik tutumu, Ölçek uyarlama, Psikometrik özellikler, Eğitim araştırmaları, Tezler, Güvenirlik, Ölçek geliştirme

Yazarlar

Mesut TABUK

[quads id=5]

Amaç

Bu çalışmanın temel amacı, Türkiye’de matematik eğitimi alanında hazırlanan lisansüstü tez çalışmalarında kullanılan matematik tutumu ölçeklerinin niteliklerini incelemektir. Araştırma, bu ölçeklerin hangi kaynaklardan uyarlama yoluyla alındığını, yapısal geçerliklerinin nasıl sağlandığını ve güvenirlik katsayılarının ne düzeyde raporlandığını ortaya koymayı hedeflemiştir.

Çalışma, araştırmacılara, matematik tutumu ölçülürken kullanılabilecek en güvenilir ve geçerli araçlar hakkında bilgi sağlamayı ve gelecekteki uyarlama çalışmalarına rehberlik etmeyi amaçlamaktadır. Bu sayede, Türkiye’deki eğitim araştırmalarının metodolojik kalitesinin artırılmasına katkıda bulunulması hedeflenmiştir.

Yapı

Türkçe Tezlerde Matematik Tutumu Ölçeği olarak adlandırılan bu çalışma, aslında belirli bir yapısal modeli ölçmekten ziyade, matematik eğitimi alanındaki tezlerde ele alınan farklı tutum yapılarını analiz etmektedir. Matematik tutumu genellikle bilişsel, duyuşsal ve davranışsal bileşenler gibi çeşitli boyutlarda kavramsallaştırılır. Tabuk’un çalışması, tezlerde kullanılan ölçeklerin bu boyutları ne sıklıkla ve hangi yöntemlerle ölçtüğünü incelemiştir.

Bu kapsamda incelenen ölçekler genellikle matematiğe yönelik sevgiyi, matematiğin önemine dair inançları, matematik derslerine katılım isteğini ve matematikle ilgili kaygıyı ölçen maddeler içermektedir. Çalışmanın kendisi, bir meta-analitik yaklaşım sergileyerek, bu yapıların Türk kültürüne uyarlama süreçlerinin ne kadar başarılı olduğunu değerlendirmiştir.

Geçerlik

Kaynak içerikte spesifik bir geçerlik değeri belirtilmemiştir. Ancak, Mesut Tabuk’un 2018 tarihli makalesi, incelenen tezlerde yer alan matematik tutum ölçeklerinin geçerlik kanıtlarını detaylı olarak ele almıştır.

Makalede, ölçeklerin yapı geçerliği, kapsam geçerliği ve dilsel eşdeğerlik geçerliği gibi çeşitli geçerlik türlerinin ne sıklıkta raporlandığı incelenmiştir. Özellikle, ölçeklerin Türkçe’ye uyarlamasında kullanılan istatistiksel yöntemler (örneğin, doğrulayıcı ve açımlayıcı faktör analizleri) değerlendirilmiştir. Çalışmanın bulguları, bazı tezlerde yeterli geçerlik kanıtı sunulmadığını veya kullanılan ölçeklerin orijinal yapılarını koruyup korumadığına dair şüpheler olduğunu göstermektedir.

Güvenirlik

Kaynak içerikte spesifik bir güvenirlik değeri belirtilmemiştir. Tabuk (2018) tarafından yapılan çalışma, incelenen tezlerdeki ölçeklerin güvenirlik analizlerini incelemiştir.

Güvenirlik açısından, tezlerde en sık raporlanan değerin genellikle Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı olduğu belirlenmiştir. Makale, bu katsayıların kabul edilebilir düzeyde olup olmadığını ve güvenirlik çalışmalarında kullanılan örneklem büyüklüklerinin yeterliliğini değerlendirmiştir. Elde edilen sonuçlar, araştırmacıların güvenirlik raporlamasında standartlara uyma konusunda farklılıklar gösterdiğini ortaya koymaktadır.

Faktör Analizi

Bu çalışma, yeni bir ölçek geliştirmek yerine, mevcut ölçeklerin psikometrik süreçlerini incelediğinden, spesifik bir faktör analizi sonucu sunmamaktadır. Ancak, makale, matematik tutumu ölçeklerinin Türkçe’ye uyarlamasında kullanılan Faktör Analizi yöntemlerini (Açımlayıcı Faktör Analizi – AFA ve Doğrulayıcı Faktör Analizi – DFA) incelemiştir.

Çalışma, incelenen tezlerin büyük bir kısmında yapı geçerliğini desteklemek amacıyla Faktör Analizi kullanıldığını, ancak bu analizlerin uygulama ve raporlama biçimlerinde metodolojik farklılıklar bulunduğunu belirtmiştir. Özellikle, ölçeklerin orijinal yapılarını koruyup korumadığı veya Türkçe kültüre özgü yeni faktör yapılarının ortaya çıkıp çıkmadığı konuları analiz edilmiştir.

Araç

Test Türü: Uyarlama ve Değerlendirme Çalışması (Mevcut Matematik Tutum Ölçeklerinin Analizi)

Format: Değişken (İncelenen ölçekler genellikle Likert tipi derecelendirme formatına sahiptir.)

Mevcut Diller: Türkçe (Analiz edilen tezler ve ölçekler bağlamında)

Popülasyon Grubu: Eğitim araştırmacıları, Öğrenciler (İncelenen ölçeklerin uygulandığı popülasyon)

Yaş Grubu: Değişken (İlkokul, ortaokul, lise ve üniversite öğrencileri dahil)

Popülasyon Detayları: Türkiye’deki matematik eğitimi alanında lisansüstü tez yazan araştırmacılar tarafından kullanılan ölçüm araçları baz alınmıştır.

Test Metodolojisi: Literatür taraması, Belge analizi ve Psikometrik özelliklerin sistematik incelemesi.

Anahtar Kelimeler

Matematik Tutumu, Ölçek, Tezler, Uyarlama, Psikometri, Eğitim Bilimleri, Tabuk (2018)

[quads id=5]

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Veri Kaynağında Belirtilmemiştir.

Kurum E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (Tahmini Kurum)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Bu çalışma, var olan ölçeklerin analizine odaklandığından, doğrudan bir telif veya ücret bilgisi içermemektedir. Ancak, Tabuk’un makalesine erişim için akademik dergi aboneliği gerekebilir.

Test Yılı (Çalışmanın Yayın Yılı): 2018.

İzinler: Makale, açık erişimli bir dergide yayınlanmıştır (International Online Journal of Educational Sciences), ancak makalenin DOI numarası aracılığıyla erişim sağlanabilir. Ölçeklerin bireysel kullanımı, orijinal geliştiricilerin izinlerine tabidir.

Kaynaklar

Tabuk, M. (2018). Mathematics Attitude Scales in Turkish Dissertations. International Online Journal of Educational Sciences, 10 (1), 150 – 163. DOI: https://doi.org/10.15345/iojes.2018.01.012

Makalenin orijinal PDF dosyasına buradan ulaşılabilir: mathematics-attitude-scales-in-turkish-dissertations-toad.pdf

[quads id=5]

Türkçe Tezlerde Matematik Tutumu Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Bu ölçek, Mesut Tabuk’un 2018 tarihli makalesinde analiz edilen farklı matematik tutum ölçeklerini kapsayan bir inceleme çalışmasıdır. Bu nedenle, tek ve standart bir madde listesi bulunmamaktadır. Maddeler, Tabuk’un makalesinde incelenen orijinal ölçeklerin içeriğine göre değişiklik göstermektedir. Detaylı madde bilgisi için kaynak makaleye başvurulması gerekmektedir.

Cite this article

memjavad (2025). Türkçe Tezlerde Matematik Tutumu Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/turkce-tezlerde-matematik-tutumu-olcegi/

memjavad. "Türkçe Tezlerde Matematik Tutumu Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 14 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/turkce-tezlerde-matematik-tutumu-olcegi/.

memjavad. "Türkçe Tezlerde Matematik Tutumu Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/turkce-tezlerde-matematik-tutumu-olcegi/.

memjavad (2025) 'Türkçe Tezlerde Matematik Tutumu Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/turkce-tezlerde-matematik-tutumu-olcegi/.

[1] memjavad, "Türkçe Tezlerde Matematik Tutumu Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.

memjavad. Türkçe Tezlerde Matematik Tutumu Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.

Download Post (.PDF)
PDF