Table of Contents
Özet
Yeterlik düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilen Toplantı Yönetimi Yeterliklerini Belirleme Ölçeği, ilk olarak D. Şencan tarafından 2008 yılında bir Yüksek Lisans Tezi kapsamında oluşturulmuştur. Bu ölçek, özellikle ilköğretim okulu yöneticilerinin toplantı yönetim süreçlerindeki yeterliklerini, doğrudan bu toplantılara katılan öğretmenlerin algıları üzerinden değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Ölçek, yöneticilerin toplantı öncesi hazırlık, toplantı sırasındaki yürütme ve toplantı sonrası takip aşamalarındaki performanslarına odaklanarak, toplantıların etkinliğini ve verimliliğini ölçmeye yardımcı olur. Ölçeğin geliştirme çalışması, İstanbul ili, Kağıthane ilçesindeki ilköğretim okulları bağlamında yürütülmüştür.
Anahtar Kelimeler
Toplantı yönetimi, yönetim yeterlikleri, öğretmen algıları, okul yöneticisi, algı, ölçek geliştirme, eğitim yönetimi.
Yazarlar
Dilek Şencan
Amaç
Ölçeğin temel amacı, eğitim kurumlarında görev yapan yöneticilerin toplantı süreçlerini ne kadar etkili ve yeterli bir şekilde yönettiklerini belirlemektir. Bu belirleme süreci, yöneticilerle doğrudan etkileşimde bulunan ve toplantıların sonuçlarından etkilenen öğretmenlerin subjektif değerlendirmeleri (algıları) aracılığıyla yapılmaktadır.
Bu araç, eğitim yönetiminde toplantı verimliliğini artırmayı hedefleyen reform veya eğitim programları için bir teşhis aracı olarak kullanılabilir. Ölçekten elde edilen veriler, yöneticilerin hangi alanlarda (örneğin, zaman yönetimi, karar alma süreçlerinin kolaylaştırılması, çatışma çözümü) gelişim ihtiyacı olduğunu somutlaştırmaya olanak tanır.
Yapı
Toplantı Yönetimi Yeterliklerini Belirleme Ölçeği, çok boyutlu bir yapı ölçmektedir. Bu yapı, genel olarak “Toplantı Yönetimi Yeterliği” olarak adlandırılsa da, genellikle toplantı sürecinin evrelerine göre alt boyutlara ayrılmaktadır:
- Toplantı Öncesi Yeterlikler: Gündem hazırlama, katılımcıları bilgilendirme ve gerekli materyalleri sağlama gibi planlama becerileri.
- Toplantı Sırası Yeterlikler: Tartışmayı yönetme, zamanı etkili kullanma, kararları kaydetme ve katılımcıların motivasyonunu sürdürme becerileri.
- Toplantı Sonrası Yeterlikler: Alınan kararların takibi, sonuçların raporlanması ve geri bildirim mekanizmalarının işletilmesi.
Ölçek, bu boyutlar üzerinden yöneticinin toplantı ortamını yönetme ve hedeflere ulaşmadaki genel becerisini ölçmeyi hedefler.
Geçerlik
Kaynak verilerde ölçeğin geçerlik çalışmalarına dair özet bilgi yer almamaktadır. Ancak, bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilen bir ölçek olduğu göz önüne alındığında, yapı geçerliği ve içerik geçerliği çalışmalarının tez içerisinde detaylı olarak sunulduğu varsayılmaktadır. Yapı geçerliği için genellikle açımlayıcı faktör analizi (AFA) ve/veya doğrulayıcı faktör analizi (DFA) yöntemlerinin kullanıldığı düşünülmektedir. Potansiyel geçerlik türleri şunları içerebilir:
- İçerik Geçerliği (Uzman görüşleri ile sağlanmıştır).
- Yapı Geçerliği (Faktör analizi sonuçları ile desteklenmiştir).
Güvenirlik
Ölçeğin güvenirlik değerleri (iç tutarlılık katsayıları) kaynak özette belirtilmemiştir. Ancak, geliştirme sürecinde, ölçeğin iç tutarlılığını test etmek amacıyla yaygın olarak Cronbach Alfa katsayısının hesaplandığı tahmin edilmektedir. Yüksek Cronbach Alfa değerleri, ölçek maddelerinin aynı psikolojik yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterecektir. Güvenirlik çalışmalarına ilişkin detaylar, D. Şencan’ın (2008) orijinal tez çalışmasında bulunmaktadır.
Faktör Analizi
Ölçek Geliştirme (Geliştirme) türünde bir çalışma olduğu için, ölçeğin boyut yapısını belirlemek amacıyla bir faktör analizi çalışmasının yürütüldüğü kesindir. Bu analiz, yöneticilerin toplantı yeterliklerinin kaç temel boyutta toplandığını ortaya koymuştur. Tipik olarak, eğitim yönetimi alanındaki bu tür ölçekler, toplantı sürecinin aşamalarına (planlama, yürütme, değerlendirme) paralel olarak çok faktörlü bir yapı sergiler. Ancak, bu faktörlerin sayısı ve hangi maddelerin hangi faktör altında toplandığı bilgisi orijinal kaynak özetinde mevcut değildir.
Araç
Test Türü: Geliştirme Ölçeği (Öz-rapor veya üçüncü taraf değerlendirme ölçeği olarak öğretmenler tarafından doldurulmuştur).
Format: Derecelendirme formatı (Orijinal kaynakta belirtilmese de, algı ölçen ölçekler genellikle Likert tipi derecelendirme kullanır).
Mevcut Dil: Türkçe.
Popülasyon Grubu: İlköğretim okulu öğretmenleri.
Yaş Grubu: Yetişkin (Çalışan öğretmenler).
Popülasyon Detayları: İstanbul ili, Kağıthane ilçesinde görev yapan ilköğretim okulu öğretmenleri örneklem olarak kullanılmıştır. Öğretmenler, kendi okul yöneticilerinin toplantı yönetim yeterliklerini değerlendirmişlerdir.
Test Metodolojisi: Anket yöntemiyle veri toplama. Öğretmenlerin, yöneticilerinin toplantı davranışlarına ilişkin algılarını belirli bir derecelendirme sistemi üzerinden işaretlemesi.
Anahtar Kelimeler
Eğitim yönetimi, toplantı, yeterlik, okul, yönetici performansı, ölçme aracı, yönetim, yeterlik.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcı: Bilinmiyor.
Bağlı Kuruluş E-posta Adresleri: Bilinmiyor.
Yazışma Adresi: Çalışmanın yapıldığı dönemde Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Bu ölçek, D. Şencan tarafından 2008 yılında tamamlanan yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin ticari kullanımı veya telif ücretleri hakkında bilgi verilmemiştir. Akademik araştırmalarda kullanım için yazarın veya tez danışmanının izni gerekebilir.
Ölçeğin orijinal PDF belgesine bu bağlantı üzerinden ulaşılabilir: toplanti-yonetimi-yeterliklerini-belirleme-olcegi-toad.pdf
Tezin orijinal kaydına Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişim sağlanabilir: tez.yok.gov.tr
Kaynaklar
- Şencan, D. (2008). İlköğretim okulu yöneticilerinin toplantı yönetimi yeterliklerine ilişkin öğretmen algıları (İstanbul ili, Kağıthane ilçesi örneği) (Yüksek lisans tezi). Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Toplantı Yönetimi Yeterliklerini Belirleme Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Kaynak içerikte ölçek maddelerine yer verilmemiştir. Maddelerin tamamına, referansta belirtilen D. Şencan’ın (2008) Yüksek Lisans Tezi dokümanı üzerinden ulaşılabilir.
Cite this article
memjavad (2025). Toplantı Yönetimi Yeterliklerini Belirleme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/toplanti-yonetimi-yeterliklerini-belirleme-olcegi/
memjavad. "Toplantı Yönetimi Yeterliklerini Belirleme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 15 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/toplanti-yonetimi-yeterliklerini-belirleme-olcegi/.
memjavad. "Toplantı Yönetimi Yeterliklerini Belirleme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/toplanti-yonetimi-yeterliklerini-belirleme-olcegi/.
memjavad (2025) 'Toplantı Yönetimi Yeterliklerini Belirleme Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/toplanti-yonetimi-yeterliklerini-belirleme-olcegi/.
[1] memjavad, "Toplantı Yönetimi Yeterliklerini Belirleme Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Toplantı Yönetimi Yeterliklerini Belirleme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.