Stratejik Planlama Süreci Kişisel-Değerlendirme Ölçeği

Özet

Bu akademik giriş, M. Aslan, S. A. Özgül ve M. Karakılıç tarafından 2015 yılında geliştirilen Stratejik Planlama Süreci Kişisel-Değerlendirme Ölçeği’ni (SPSKDÖ) tanıtmaktadır. Ölçek, bireylerin stratejik planlama sürecindeki rollerini, katılım düzeylerini ve bu sürece yönelik kişisel değerlendirmelerini sistematik olarak ölçmek amacıyla tasarlanmıştır. Bu araç, özellikle spor bilimleri ve kurumsal yönetim bağlamında, stratejik süreçlerin etkinliğini birey düzeyinde analiz etmek için kritik veriler sağlamaktadır. Ölçek, geliştirme türünde bir enstrüman olup, geçerlik ve güvenirlik çalışmaları titizlikle yürütülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Stratejik Planlama, Kişisel Değerlendirme, Kurumsal Strateji, Spor Bilimleri, Ölçek Geliştirme, Yönetim, SPSKDÖ.

Yazarlar

M. Aslan, S. A. Özgül, M. Karakılıç.

Amaç

Ölçeğin temel amacı, bir organizasyon içerisindeki bireylerin stratejik planlama faaliyetlerine ne derece katıldığını, bu faaliyetleri nasıl algıladığını ve kişisel olarak ne kadar etkili bulduğunu objektif bir şekilde ölçmektir. Geliştirme çalışması, özellikle spor bilimleri alanındaki kurumların yönetimsel süreçlerine ışık tutmayı hedeflemiştir. Bu ölçek sayesinde, yöneticilerin ve çalışanların stratejik süreçlere dair güçlü ve zayıf yönleri tespit edilerek, kurumsal performansın artırılmasına yönelik hedeflerin belirlenmesine yardımcı olunur.

SPSKDÖ, bireylerin stratejik hedeflere bağlılığını, kaynakların tahsisine yönelik algısını ve stratejik kararların uygulanmasındaki kişisel yeterliliklerini değerlendirerek, kurumsal stratejinin başarısında insan faktörünün rolünü anlamayı amaçlar.

Yapı (Ölçülen Psikolojik Yapı)

SPSKDÖ’nün ölçtüğü temel yapı, bireyin kurumsal yönetim bağlamında stratejik süreçlere yönelik kişisel algısıdır. Bu yapı, genellikle çok boyutlu olup, aşağıdaki gibi alt bileşenleri içermektedir:

• Stratejik Farkındalık: Bireyin kurumun genel vizyon ve misyonunu ne kadar anladığı.
• Katılım ve Sahiplenme: Stratejik hedeflerin belirlenmesi ve uygulanması aşamalarına kişisel olarak ne ölçüde dahil olduğu.
• Uygulama Yeterliliği: Stratejik planın gerektirdiği görevleri yerine getirme konusundaki kişisel inancı ve becerisi.
• Geri Bildirim ve Değerlendirme Algısı: Stratejik planın periyodik olarak değerlendirilmesi ve revize edilmesi süreçlerinin etkinliğine dair kişisel görüşleri.

Geçerlik

Ölçeğin geçerlik (validity) çalışması, geliştirme makalesinde detaylı olarak sunulmuştur. SPSKDÖ’nün yapı geçerliğinin sağlanması amacıyla genellikle faktör analizi teknikleri kullanılmıştır. Bu çalışmalar, ölçek maddelerinin kuramsal olarak ölçülmek istenen “Stratejik Planlama Süreci Kişisel Değerlendirmesi” yapısını ne ölçüde temsil ettiğini göstermeyi amaçlamıştır.

Literatürdeki benzer ölçeklerle karşılaştırmalı analizler (ölçüt bağımlı geçerlik) ve uzman görüşleri (içerik geçerliği) de kullanılarak ölçeğin hem kuramsal hem de pratik bağlamda geçerli olduğu desteklenmiştir. Makalede, bu istatistiksel kanıtların detaylarına erişilebilir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik (reliability) çalışmasında, iç tutarlılık katsayısı (Cronbach Alfa) gibi yaygın yöntemler kullanılarak ölçeğin tutarlılığı değerlendirilmiştir. İç tutarlılık analizi, ölçek maddelerinin homojen olduğunu ve aynı psikolojik yapıyı ölçmekte başarılı olduğunu kanıtlamıştır. Yüksek Cronbach Alfa değerleri, SPSKDÖ’nün güvenilir bir ölçüm aracı olduğunu göstermektedir.

Güvenirlik sonuçları, ölçeğin farklı zamanlarda ve farklı örneklemlerde uygulandığında benzer sonuçlar üreteceği beklentisini desteklemektedir. Geliştirme makalesinde sunulan sonuçlar, ölçeğin psikometrik açıdan sağlam temellere dayandığını ortaya koymaktadır.

Faktör Analizi

Stratejik Planlama Süreci Kişisel-Değerlendirme Ölçeği’nin yapısal bütünlüğünü ortaya koymak amacıyla açıklayıcı ve/veya doğrulayıcı faktör analizi (FA) gerçekleştirilmiştir. Bu analizler, ölçeğin altında yatan temel boyutları belirlemiştir. Faktör yapısının teorik beklentilerle uyumlu olması, ölçeğin yapı geçerliğini güçlendiren önemli bir kanıttır.

Analizler sonucunda ortaya çıkan faktörler, stratejik planlamanın farklı aşamalarına (hazırlık, uygulama, izleme ve değerlendirme) veya farklı kişisel yeterlilik alanlarına odaklanmış olabilir. Bu alt boyutlar, araştırmacılara bireylerin stratejik süreçteki güçlü ve zayıf yönlerini daha spesifik olarak inceleme imkanı tanır.

Enstrüman Bilgileri

Test Type: Geliştirme (Developmental Scale)

Format: Olasılıkla 5’li veya 7’li Likert tipi derecelendirme ölçeği kullanılmıştır. Katılımcılar, maddelere ne ölçüde katıldıklarını belirtirler (Örneğin: “Kesinlikle Katılıyorum”dan “Kesinlikle Katılmıyorum”a).

Language Available: Türkçe (Turkish)

Population Group: Kurumsal yapılar içinde çalışan veya stratejik planlama süreçlerine aktif olarak dahil olan personel ve yöneticiler.

Age Group: Yetişkin (18 yaş ve üzeri).

Population Details: Orijinal geliştirme çalışması, Ankara Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Dergisi’nde yayımlandığından, ilk uygulamanın spor veya eğitim kurumlarındaki personeller üzerinde yapılmış olması muhtemeldir.

Test Methodology: Öz Bildirim (Self-Report) ölçeği. Uygulama süresi kısadır ve bireysel olarak tamamlanabilir.

Anahtar Kelimeler

SPSKDÖ, Cronbach Alfa, Likert Ölçeği, İç Tutarlılık, Kurumsal Yönetim, Geliştirme Ölçeği.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilgi mevcut değildir.

Affiliation Email addresses: Bilgi mevcut değildir.

Correspondence Address: Makalenin yayımlandığı dönemdeki ilgili üniversite veya kurum adresleri geçerlidir. İlgili yazarlarla iletişime geçmek için makalenin tam metni incelenmelidir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, M. Aslan, S. A. Özgül ve M. Karakılıç tarafından 2015 yılında yayımlanan bir makale ile bilim dünyasına sunulmuştur. Ölçeğin akademik araştırmalarda kullanımı, kaynak gösterilmesi şartıyla genellikle ücretsizdir. Ancak, ticari amaçlı veya geniş çaplı kurumsal uygulamalar için telif hakları nedeniyle yazarlardan resmi izin alınması şiddetle tavsiye edilir.

Ölçeğin orijinal PDF dokümanı çevrimiçi olarak erişilebilir durumdadır. Orijinal PDF’i buradan indirebilirsiniz: stratejik-planlama-sureci-kisisel-degerlendirme-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

Aslan, M., Özgül, S. A. ve Karakılıç, M. (2015). Stratejik Planlama Süreci Kişisel-Değerlendirme Ölçeği (Spskdö): Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Ankara Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Dergisi, 13(1), 1-10.

Makalenin orijinal PDF’i buradan indirilebilir: dergiler.ankara.edu.tr

Stratejik Planlama Süreci Kişisel-Değerlendirme Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin orijinal maddeleri, yayımlanan makalenin içeriğinde yer almaktadır. Akademik etik gereği ve telif hakları nedeniyle, maddelerin tamamı bu girişte sunulmamaktadır. Ölçek maddelerine ve tam puanlama yönergelerine erişim sağlamak için lütfen yukarıda belirtilen makalenin tam metnine başvurunuz.