Sınıf Yönetimi Anlayışı Ölçeği

Özet

Sınıf Yönetimi Anlayışı Ölçeği, Metin Kırbaç tarafından 2019 yılında tamamlanan bir doktora tezi kapsamında geliştirilmiş özgün bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, öğretmenlerin sınıf içinde benimsedikleri yönetim yaklaşımlarını ve felsefelerini, genellikle öğrencilerin algıları üzerinden, sistematik olarak ölçmeyi amaçlamaktadır. Ölçeğin temel hedefi, öğretmenlerin yönetim anlayışları ile öğrencilerin okul bağlılığı, okul direnci ve akademik başarısı gibi kritik eğitimsel sonuçlar arasındaki ilişkileri analiz etmeye olanak tanımaktır. Ölçek, eğitim araştırmacıları için öğretmen davranışlarının öğrenci üzerindeki etkilerini incelemede önemli bir araç sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Sınıf Yönetimi, Öğretmen Anlayışı, Okul Bağlılığı, Okul Direnci, Akademik Başarı, Psikometrik Geliştirme.

Yazarlar

Metin Kırbaç

Amaç

Sınıf Yönetimi Anlayışı Ölçeği’nin temel geliştirilme amacı, öğretmenlerin sınıf ortamında sergiledikleri yönetim stillerini ve bu stillerin altında yatan pedagojik inançları nicel olarak belirlemektir. Ölçek, özellikle öğretmenlerin disiplin kurallarını uygulama biçimleri, öğrencilerle kurdukları iletişim kalitesi ve öğrenci fikirlerine verdikleri değer gibi boyutları ölçerek, farklı yönetim anlayışlarını ortaya koymayı amaçlamaktadır.

Bu ölçüm, öğretmenlerin yönetim yaklaşımlarının, öğrencilerin okula karşı geliştirdikleri tutumlar (bağlılık ve direnç) ve akademik performansları üzerindeki etkilerini istatistiksel olarak analiz etmek için bir temel oluşturur. Böylece, hangi yönetim anlayışlarının olumlu öğrenci sonuçlarıyla daha yakından ilişkili olduğunu belirlemeye yardımcı olur.

Yapı

Ölçeğin ölçtüğü temel yapı (construct), Sınıf Yönetimi Anlayışıdır. Bu yapı, öğretmenlerin sınıf düzenini sağlama, öğrenci davranışlarını yönlendirme ve öğrenme ortamını destekleme süreçlerinde kullandıkları bilişsel ve davranışsal stratejilerin bütününü ifade eder. Bu anlayış, genellikle otoriter, demokratik veya izin verici gibi farklı yönetim stillerine karşılık gelen boyutları içerebilir.

Ölçek maddeleri, öğrencilerin öğretmenlerinin kendilerine karşı olan tutumlarını, iletişim tarzlarını ve kural koyma süreçlerini nasıl algıladıklarını yansıtır. Bu algılar, öğretmenin öğrenci merkezli mi yoksa öğretmen merkezli bir sınıf yönetimi yaklaşımını benimsediğini anlamak için kritik veriler sağlar.

Geçerlik

Sınıf Yönetimi Anlayışı Ölçeği’nin geçerlik (validity) çalışmaları, ölçeğin gerçekten ölçmek istediği sınıf yönetimi anlayışı yapısını doğru bir şekilde ölçtüğünü kanıtlamak amacıyla yürütülmüştür. Bu çalışmaların detayları ve elde edilen istatistiksel bulgular, ölçeğin geliştirildiği birincil kaynak olan doktora tezinde kapsamlı bir şekilde sunulmuştur.

Geliştirme sürecinde, içerik geçerliği için uzman görüşlerine başvurulmuş, yapı geçerliğini belirlemek amacıyla ise faktör analizi teknikleri kullanılmıştır. Ölçeğin psikometrik özelliklerine dair ayrıntılı bilgilere ulaşmak için araştırmacılar, tez metnine (Yayın No: 596771) yönlendirilmektedir. Bu çalışmalar, ölçeğin bilimsel standartlara uygun bir geçerlik düzeyine sahip olduğunu göstermektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik (reliability) analizleri, ölçüm sonuçlarının tutarlılığını ve kararlılığını test etmek üzere gerçekleştirilmiştir. Güvenirlik, ölçeğin aynı koşullar altında tekrarlandığında benzer sonuçlar verme yeteneğini ifade eder. Elde edilen tüm güvenirlik katsayıları, ölçeğin geliştirildiği doktora çalışmasında belgelenmiştir.

Genellikle bu tür geliştirme çalışmalarında, ölçeğin iç tutarlılığını değerlendirmek için Cronbach’s Alpha katsayısı hesaplanır. Yüksek güvenirlik değerleri, ölçeğin ölçtüğü yapıyı rastgele hatalardan arındırılmış bir şekilde ölçtüğünü gösterir. İlgili katsayılar ve güvenirlik test yöntemleri hakkında detaylı bilgi, tezin tam metninde yer almaktadır.

Faktör Analizi

Ölçeğin bir geliştirme çalışması olması nedeniyle, Sınıf Yönetimi Anlayışı Ölçeği’nin yapısal bileşenlerini ortaya çıkarmak için faktör analizi (Açıklayıcı veya Doğrulayıcı) kullanılmıştır. Faktör analizi, ölçekteki maddelerin hangi alt boyutlar altında toplandığını ve bu boyutların teorik yapıyı ne ölçüde temsil ettiğini gösterir.

Bu analizler, öğretmenlerin sınıf yönetimi anlayışının tek boyutlu mu yoksa iletişim, kural koyma ve öğrenciye değer verme gibi çoklu boyutlardan mı oluştuğunu belirlemede kritik rol oynamıştır. Faktör yükleri ve varyans açıklama oranları gibi bulgular, ölçeğin skorlanma ve yorumlanma biçimini doğrudan etkilemektedir.

Araç Bilgileri

Test Type: Geliştirme (Development)

Format: Öğrenci Algısı Ölçeği (Student Perception Scale)

Language Available: Türkçe (Turkish)

Population Group: Öğrenciler (Students)

Age Group: Çalışmanın yapıldığı eğitim kademesine uygun yaş grubu (Appropriate age group for the educational level studied).

Population Details: Öğretmenlerin sınıf yönetimi anlayışlarını değerlendiren öğrenciler.

Test Methodology: 5’li Likert Ölçeği kullanılmıştır. Derecelendirme formatı “Hiç katılmıyorum”dan “Tamamen katılıyorum”a (1’den 5’e) değişmektedir.

Anahtar Kelimeler

Öğretmen Davranışı, Pedagoji, Okul Yönetimi, Likert Tipi Ölçek, Psikometri, Eğitim Araştırmaları.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Belirtilmemiştir

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Sınıf Yönetimi Anlayışı Ölçeği, 2019 yılında Metin Kırbaç tarafından bir doktora tezi ürünü olarak geliştirilmiştir. Ölçeğin kullanımı ve telif hakları ile ilgili tüm izinler için sorumlu yazar Metin Kırbaç ile e-posta yoluyla iletişime geçilmesi gerekmektedir. Ticari olmayan akademik kullanımlarda izin alınması tavsiye edilir.

The original PDF can be downloaded here: sinif-yonetimi-anlayisi-olcegi-toad.pdf

Referanslar

Kırbaç, M. (2019). Öğretmenlerin sınıf yönetimi anlayışı ile öğrencilerin okul bağlılığı, okul direnci ve akademik başarısı arasındaki ilişkilerin analizi. (Yayın No: 596771). [Doktora Tezi, İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü]. YÖK Ulusal Tez Merkezi. Tez bağlantısı: abakus.inonu.edu.tr

Sınıf Yönetimi Anlayışı Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

• 1. Öğretmenlerim, sınıf düzenine ilişkin koydukları kuralların nedenlerini açıklamaz
• 2. Öğretmenlerimle rahat bir şekilde iletişim kuramam
• 3. Öğretmenlerim, kendisi ders anlatırken, soru sormak istediğimde dersi böldüğüm için izin vermez
• 11. Öğretmenlerim, benim fikirlerime ve bilgime önem verir
• 12. Öğretmenlerim, sınıfta yumuşak bir ses tonuyla, bağırmadan konuşur
• 13. Öğretmenlerim, sınıfta arkadaşlarımla ve kendisiyle iletişim kurmama önem verir