Penn Etkileşimli Akran Oyun Ölçeği Öğretmen Formu

Özet

Penn Etkileşimli Akran Oyun Ölçeği Öğretmen Formu (PEAOÖ-Ö), çocukların akranlarıyla olan etkileşimli oyun davranışlarını öğretmen bakış açısıyla değerlendirmek amacıyla geliştirilmiş bir psikolojik ölçektir. Bu ölçek, orijinal Penn Interactive Peer Play Scale’in (PIPPS) Türk kültürüne uyarlanmış halidir. Uyarlama çalışması Ahmetoğlu, Acar ve Aral (2017) tarafından gerçekleştirilmiştir. Ölçek, çocukların sosyal becerilerini, akranlarıyla etkileşim kurma biçimlerini ve oyun ortamındaki davranışlarını anlamak için değerli bir araç sunmaktadır. Özellikle okul öncesi dönemdeki çocukların sosyal-duygusal gelişimlerinin izlenmesi ve potansiyel destek alanlarının belirlenmesinde öğretmenlere rehberlik etmeyi amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Akran oyunu, sosyal beceriler, okul öncesi, öğretmen formu, uyarlama, psikometrik, erken çocukluk

Yazarlar

Emine Ahmetoğlu, İbrahim Halil Acar, Nurdan Aral

Amaç

Penn Etkileşimli Akran Oyun Ölçeği Öğretmen Formu’nun temel amacı, okul öncesi ve erken çocukluk dönemindeki çocukların akranlarıyla sergiledikleri etkileşimli oyun becerilerini, öğretmenlerin gözlemleri aracılığıyla sistematik bir şekilde değerlendirmektir. Bu ölçek, çocukların akran etkileşimi bağlamındaki güçlü yönlerini ve gelişimsel ihtiyaçlarını belirlemeyi hedefler. Elde edilen veriler, öğretmenlerin çocukların sosyal-duygusal gelişimlerini daha iyi anlamalarına ve gerektiğinde uygun eğitim stratejileri veya destekleyici müdahaleler geliştirmelerine yardımcı olur.

Ölçek aynı zamanda, çocukların oyun temelli öğrenme süreçlerindeki katılımlarını, işbirliği becerilerini, çatışma çözme yaklaşımlarını ve genel sosyal uyumlarını değerlendirme potansiyeli taşımaktadır. Öğretmenlerin, sınıf ortamındaki akran etkileşimlerini objektif bir şekilde gözlemlemesine olanak tanıyarak, her bir çocuğun bireysel sosyal gelişim profilini çıkarmada önemli bir rol oynar.

Yapı

Penn Etkileşimli Akran Oyun Ölçeği Öğretmen Formu, çocukların akranlarıyla etkileşimli oyunlarını kapsayan çeşitli boyutları ölçmeyi amaçlayan çok boyutlu bir yapıyı temel alır. Bu yapı genellikle işbirliği, katılım, liderlik, çatışma çözümü, empati, sosyal kabul ve oyun başlatma gibi sosyal yeterlilik alanlarını içerebilir. Ölçeğin altında yatan psikolojik yapı, çocukların sosyal gelişimlerinin önemli bir göstergesi olan akran ilişkileri ve oyun becerileri üzerine odaklanmaktadır.

Ölçek, öğretmenlerin çocukların oyun sırasındaki gözlemlenebilir davranışlarını değerlendirmesine dayanarak, çocukların sosyal etkileşim repertuarlarını ve akran gruplarına entegrasyon düzeylerini yansıtan bir profil sunar. Bu yapı, çocukların sosyal-duygusal öğrenme süreçlerinin ve gelişimsel yörüngelerinin anlaşılması için kritik bilgiler sağlar.

Geçerlik

Penn Etkileşimli Akran Oyun Ölçeği Öğretmen Formu’nun Türk kültürüne uyarlama çalışmasında, ölçeğin Türkçe versiyonunun orijinal yapıyı koruduğunu ve geçerli ölçümler sunduğunu göstermek amacıyla çeşitli geçerlik çalışmaları yapılmıştır. Bu çalışmalar genellikle kapsam geçerliği, yapı geçerliği ve kriter geçerliği incelemelerini içerir. Kapsam geçerliği için uzman görüşleri alınarak maddelerin ilgili yapıyı ne kadar iyi temsil ettiği değerlendirilir. Yapı geçerliği ise faktör analizi gibi istatistiksel yöntemlerle ölçeğin teorik yapısının ampirik verilerle tutarlılığına bakılır.

Kriter geçerliği kapsamında, ölçekten alınan puanların, aynı yapıyı ölçtüğü düşünülen diğer ölçeklerden alınan puanlarla veya ilgili dış kriterlerle ilişkisi incelenebilir. Ahmetoğlu ve diğerleri (2017) tarafından yapılan uyarlama çalışmasında, Türkçe formun çocukların akran etkileşimli oyun davranışlarını geçerli bir şekilde ölçtüğü doğrulanmıştır. Ancak, spesifik geçerlik katsayıları veya detaylı sonuçlar bu kaynakta belirtilmemiştir; bunlar için orijinal makalenin incelenmesi gerekmektedir.

Güvenirlik

Uyarlama çalışmalarında ölçeğin güvenirliği, ölçüm sonuçlarının tutarlılık ve istikrarlılığı açısından değerlendirilir. Penn Etkileşimli Akran Oyun Ölçeği Öğretmen Formu’nun Türkçe versiyonunun güvenirliği için genellikle iç tutarlılık ve test-tekrar test güvenirliği yöntemleri kullanılır. İç tutarlılık, Cronbach alfa katsayısı ile maddelerin birbirleriyle ne kadar tutarlı olduğunu gösterir.

Test-tekrar test güvenirliği ise ölçeğin farklı zamanlarda aynı bireylerden alınan ölçümlerde benzer sonuçlar verip vermediğini belirlemek için kullanılır. Ahmetoğlu ve diğerleri (2017) tarafından yapılan uyarlama çalışmasında, ölçeğin Türkçe formunun güvenilir ölçümler sağladığı bildirilmiştir. Ancak, spesifik güvenirlik katsayıları veya detaylı sonuçlar bu özette mevcut değildir; bu bilgilere ulaşmak için orijinal araştırma makalesine başvurulması önerilir.

Faktör Analizi

Penn Etkileşimli Akran Oyun Ölçeği Öğretmen Formu’nun uyarlama çalışmasında, ölçeğin yapı geçerliğini doğrulamak amacıyla faktör analizi teknikleri kullanılmıştır. Bu analizler, ölçek maddelerinin hangi alt boyutlar altında toplandığını ve orijinal ölçeğin faktör yapısının Türk örnekleminde de korunup korunmadığını incelemeyi hedefler. Genellikle açıklayıcı faktör analizi (AFA) ile madde yükleri ve faktör yapısı keşfedilir, ardından doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ile bu yapının uyumu test edilir.

Ahmetoğlu ve arkadaşları (2017) çalışmasında, ölçeğin faktör yapısının Türk kültürü bağlamında da geçerli olduğunu göstermek için faktör analizi yapıldığı varsayılmaktadır. Bu analizler, ölçeğin teorik olarak ölçtüğü farklı akran oyunu boyutlarının ampirik olarak da birbirinden ayrılabilir olduğunu ve ölçeğin çok boyutlu yapısının tutarlılığını destekler. Faktör analizine ilişkin detaylı bulgular için orijinal makalenin incelenmesi gerekmektedir.

Enstrüman

Test Türü: Derecelendirme Ölçeği

Format: Öğretmen gözlemlerine dayalı, genellikle Likert tipi bir derecelendirme formatına sahiptir.

Mevcut Diller: Türkçe (uyarlanan versiyon) ve İngilizce (orijinal versiyon).

Popülasyon Grubu: Öğretmenler tarafından değerlendirilen okul öncesi ve erken çocukluk dönemindeki çocuklar.

Yaş Grubu: Genellikle 3-6 yaş arası çocuklar.

Popülasyon Detayları: Okul öncesi eğitim kurumlarına devam eden çocuklar ve bu çocukların sınıf öğretmenleri.

Test Metodolojisi: Öğretmenlerin sınıf ortamındaki günlük gözlemlerine dayanarak, çocukların akranlarıyla olan etkileşimli oyun davranışlarını belirli maddeler üzerinden derecelendirmesi esasına dayanır.

Anahtar Kelimeler

Akran etkileşimi, sosyal gelişim, oyun becerileri, okul öncesi eğitim, psikolojik ölçüm, değerlendirme

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Mevcut Değil

Kurum E-posta Adresleri: [email protected] (Emine Ahmetoğlu için)

Yazışma Adresi: Mevcut Değil

İzinler & Ücret ve Test Yılı

Penn Etkileşimli Akran Oyun Ölçeği Öğretmen Formu’nun Türkçe uyarlaması 2017 yılında Ahmetoğlu, Acar ve Aral tarafından gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin kullanımı için izinler ve ücretlendirme konusunda bilgi almak için sorumlu yazar Emine Ahmetoğlu ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Akademik araştırma ve eğitim amaçlı kullanımlarda genellikle yazarlarla iletişime geçilerek izin alınması tavsiye edilir.

Orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: penn-etkilesimli-akran-oyun-olcegi-ogretmen-formu-toad.pdf

Referanslar

Ahmetoğlu, E., Acar, İ. H., ve Aral, N. (2017). Penn Etkileşimli Akran Oyun Ölçeği Öğretmen Formunun (PEAOÖ-Ö) uyarlama çalışması. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 7(1), 104-119. Makaleye Dergipark üzerinden erişilebilir: dergipark.gov.tr

Penn Etkileşimli Akran Oyun Ölçeği Öğretmen Formu Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Sağlanan kaynak içerikte Penn Etkileşimli Akran Oyun Ölçeği Öğretmen Formu’nun maddeleri bulunmamaktadır.