Pelvik Taban Distres Envanteri

Özet

Pelvik Taban Distres Envanteri (PFDI-20), Türk popülasyonu için kültürel olarak uyarlanmış ve geçerliği kanıtlanmış bir kendini bildirim anketidir. Bu ölçek, pelvik taban disfonksiyonu ile ilişkili semptomların şiddetini ve bu semptomların bireylerin yaşam kalitesi üzerindeki etkisini değerlendirmek amacıyla tasarlanmıştır. Kaplan, Sut ve Sut (2012) tarafından yapılan kapsamlı bir çalışmada, PFDI-20 ve Pelvik Taban Etki Anketi (PFIQ-7) ölçeklerinin Türk popülasyonundaki psikometrik özellikleri titizlikle değerlendirilmiştir. Bu uyarlama, Türkçenin dilsel ve kültürel özelliklerine uygunluğu sağlanarak, pelvik taban sağlığının çeşitli alanlarındaki distresi kapsamlı bir şekilde ölçmeyi hedefler.

Anahtar Kelimeler

Pelvik Taban Distresi, PFDI-20, PFIQ-7, Yaşam Kalitesi, Uyarlama, Türkçe, Jinekoloji, Ürojinekoloji.

Yazarlar

Petek Balkanlı Kaplan, N. Sut, H. K. Sut

Amaç

Pelvik Taban Distres Envanteri’nin (PFDI-20) temel amacı, pelvik taban disfonksiyonu ile ilişkili semptomların şiddetini ve bu semptomların bireylerin yaşam kalitesi üzerindeki etkisini Türk popülasyonunda güvenilir ve geçerli bir şekilde değerlendirmektir. Ölçek, özellikle üriner, kolorektal-anal ve pelvik organ prolapsusu ile ilgili distresleri nicel olarak ölçerek klinik değerlendirmelere ve tedavi sonuçlarının izlenmesine yardımcı olmayı hedefler.

Bu envanter, klinisyenlere ve araştırmacılara, pelvik taban disfonksiyonu olan hastaların subjektif deneyimlerini daha iyi anlamaları için standartlaştırılmış bir araç sunar. Böylece, tedavi planlarının kişiselleştirilmesine ve uygulanan müdahalelerin etkinliğinin objektif olarak değerlendirilmesine katkıda bulunur.

Yapı

Pelvik Taban Distres Envanteri (PFDI-20), pelvik taban disfonksiyonunun çeşitli yönlerini kapsayan çok boyutlu bir yapıyı ölçer. Orijinal ölçek genellikle üç ana alt ölçekten oluşur: Üriner Distres Envanteri (UDI-6), Pelvik Organ Prolapsus Distres Envanteri (POPDI-6) ve Kolorektal-Anal Distres Envanteri (CRADI-8). Bu alt ölçekler, sırasıyla idrar kaçırma, pelvik organ sarkması ve kolorektal-anal semptomların neden olduğu sıkıntıyı değerlendirir.

Bu yapısal ayrım, ölçeğin bireylerin yaşadığı spesifik distres alanlarına ilişkin detaylı bilgi sağlamasına olanak tanır ve yaşam kalitesi üzerindeki farklı semptomların etkilerini ayrı ayrı incelemeyi mümkün kılar. Böylece, hastaların semptom profillerine göre daha hedefe yönelik tedavi stratejileri geliştirilebilir.

Geçerlik

Kaplan, Sut ve Sut (2012) tarafından yürütülen uyarlama ve geçerlik çalışmasında, Pelvik Taban Distres Envanteri (PFDI-20) ile Pelvik Taban Etki Anketi (PFIQ-7) arasında Spearman sıra korelasyon matrixi sonuçlarına göre önemli ölçüde korelasyon olduğu bulunmuştur. Bu bulgu, ölçeklerin benzer yapıları ölçtüğünü ve yakınsak geçerliğe sahip olduğunu düşündürmektedir.

Ayrıca, Spearman sıra korelasyon analizi, anket soruları ile objektif vajinal bulgular arasında anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. Bu durum, ölçeğin klinik gerçekliği yansıtma yeteneği olan ölçüt geçerliğini desteklemektedir. Genel olarak, bulgular Pelvik Taban Distres Envanteri’nin Türk popülasyonunda pelvik taban disfonksiyonunu değerlendirmek için geçerli bir araç olduğunu göstermektedir.

Güvenirlik

Pelvik Taban Distres Envanteri‘nin (PFDI-20) Türk popülasyonundaki iç tutarlılığı, Kaplan, Sut ve Sut (2012) çalışmasında yüksek olarak rapor edilmiştir. Ölçeğin Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı 0.908 olarak bulunmuştur.

Bu değer, psikometrik açıdan mükemmel kabul edilen bir düzeyde olup, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü ve güvenilir sonuçlar verdiğini göstermektedir. Yüksek iç tutarlılık, ölçeğin farklı zamanlarda ve farklı koşullarda uygulandığında benzer sonuçlar üretme kapasitesini artırır, bu da klinik ve araştırma ortamlarında kullanımının sağlamlığını destekler.

Faktör Analizi

Sağlanan kaynak içeriğinde Pelvik Taban Distres Envanteri‘nin (PFDI-20) Türk adaptasyonu için spesifik bir faktör analizi detayına yer verilmemiştir. Ancak, orijinal PFDI-20 ölçeği genellikle Üriner Distres Envanteri (UDI-6), Pelvik Organ Prolapsus Distres Envanteri (POPDI-6) ve Kolorektal-Anal Distres Envanteri (CRADI-8) olmak üzere üç ana alt ölçekten oluşan bir faktör yapısına sahiptir.

Türk popülasyonundaki adaptasyonun da bu orijinal faktör yapısını koruyup korumadığı veya farklı bir faktör yapısı sergileyip sergilemediği hakkında daha fazla bilgi için detaylı psikometrik çalışmalara başvurulması gerekmektedir. Adaptasyon sürecinde, faktör yapısının orijinal ölçekle tutarlılığının incelenmesi kültürel eşdeğerlik açısından kritik öneme sahiptir.

Enstrüman

Test Tipi: Uyarlama

Format: Kendini bildirim anketi

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Pelvik taban disfonksiyonu olan kadınlar

Yaş Grubu: Sağlanan kaynakta belirtilmemiştir.

Popülasyon Detayları: Pelvik taban semptomları yaşayan ve bu durumun yaşam kaliteleri üzerindeki etkisini değerlendirmek isteyen bireyler.

Test Metodolojisi: Bireylerin pelvik taban semptomları ve bu semptomların günlük aktiviteler üzerindeki rahatsız edici etkileri hakkındaki soruları yanıtladığı bir anket formatı.

Anahtar Kelimeler

Pelvik Taban Distres Envanteri, PFDI-20, PFIQ-7, Kadın Sağlığı, Psikometrik Özellikler, Distres, Fonksiyonel Değerlendirme.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Mevcut değil

Kurum E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Mevcut değil

İzinler, Ücretler ve Test Yılı

Ölçeğin kullanımı için izinler ve ücretlendirme hakkında detaylı bilgi, sorumlu yazar Petek Balkanlı Kaplan ile iletişime geçilerek öğrenilebilir. Genellikle, adaptasyon ölçeklerinin kullanımı için orijinal ölçek geliştiricilerinden ve/veya adaptasyonu yapan yazarlardan izin alınması gerekmektedir. Ölçeğin Türk popülasyonundaki adaptasyon çalışması 2012 yılında yayınlanmıştır.

Referanslar

Kaplan, P. B., Sut, N., & Sut, H. K. (2012). Validation, cultural adaptation and responsiveness of two pelvic-floor-specific quality-of-life questionnaires, PFDI-20 and PFIQ-7, in a Turkish population. European Journal of Obstetrics and Gynecology and Reproductive Biology, 162(2), 229-233. doi:10.1016/j.ejogrb.2012.03.004

Orijinal PDF buradan indirilebilir: the-pelvic-floor-distress-inventory-pfdi-20-toad.pdf

Pelvik Taban Distres Envanteri Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Sağlanan kaynak içeriğinde Pelvik Taban Distres Envanteri’nin maddeleri yer almamaktadır.