Pelvik Organ Prolapsusu Belirti Ölçeği

Özet

Pelvik organ prolapsusu belirti ölçeği (POPBSÖ), kadınlarda pelvik organ prolapsusu ile ilişkili semptomların şiddetini ve yaşam kalitesi üzerindeki etkisini değerlendirmek amacıyla geliştirilmiş bir ölçektir. Bu akademik giriş, Özengin ve arkadaşları (2017) tarafından gerçekleştirilen Pelvik Organ Prolapsusu Belirti Ölçeği’nin Türkçe adaptasyonu, geçerlik ve güvenirlik çalışmasına dayanmaktadır. Ölçek, pelvik organ prolapsusu olan kadınların yaşadığı semptomları ve bu semptomların günlük yaşam aktiviteleri üzerindeki etkilerini öz bildirim yoluyla ölçmeyi hedefler.

Yapılan adaptasyon çalışması, orijinal ölçeğin Türkçe konuşan popülasyonda da geçerli ve güvenilir bir araç olarak kullanılabileceğini göstermiştir. Bu ölçek, ürojinekoloji alanında klinik değerlendirmeler ve araştırmalar için değerli bir araç sağlamaktadır. Özellikle, pelvik organ prolapsusunun subjektif yükünü anlamak ve tedavi etkinliğini izlemek açısından kritik bir rol oynamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Pelvik organ prolapsusu, belirti ölçeği, Türkçe adaptasyon, geçerlik, güvenirlik, jinekoloji, ürojinekoloji, semptom değerlendirme.

Yazarlar

Özengin, N., Kaya, S., Orhan, C., Bakar, Y., Duran, B., Ankaralı, H., Akbayrak, T.

Amaç

Pelvik Organ Prolapsusu Belirti Ölçeği’nin temel amacı, kadınlarda pelvik organ prolapsusu ile ilişkili semptomların varlığını, şiddetini ve yaşam kalitesi üzerindeki etkilerini sistematik bir şekilde değerlendirmektir. Bu ölçek, özellikle Türkçe konuşan popülasyonda, hastalığın subjektif deneyimini ölçmek ve klinik uygulamada ve araştırmalarda kullanılmak üzere geçerli ve güvenilir bir araç sunmak üzere adapte edilmiştir.

Ölçek, doktorların ve araştırmacıların hastaların semptomlarını daha iyi anlamalarına, hastalığın ilerleyişini takip etmelerine ve uygulanan tedavi yöntemlerinin etkinliğini objektif olarak değerlendirmelerine yardımcı olmayı amaçlamaktadır. Aynı zamanda, hastaların kendi semptomlarını tanımlamalarına ve sağlık profesyonelleriyle iletişim kurmalarına olanak tanıyarak hasta merkezli bakımın bir parçası olmayı hedefler.

Yapı

Pelvik Organ Prolapsusu Belirti Ölçeği, pelvik organ prolapsusunun neden olduğu çeşitli semptomları ve bu semptomların hastanın günlük yaşamı üzerindeki etkilerini ölçen çok boyutlu bir yapıyı değerlendirir. Ölçek genellikle mesane, bağırsak ve vajinal semptomları kapsayan maddeler içerir. Bu semptomlar arasında idrar kaçırma, dışkılama zorluğu, vajinada dolgunluk veya basınç hissi gibi belirtiler yer alabilir.

Ölçek, hastaların semptomlarını belirli bir zaman dilimi içinde ne sıklıkta veya ne şiddette yaşadıklarını değerlendirerek, hastalığın subjektif yüküne dair kapsamlı bir bakış açısı sunar. Bu yapı, psikometrik özellikler açısından, pelvik taban disfonksiyonunun karmaşık doğasını yansıtan ve klinik olarak anlamlı sonuçlar üreten bir araç sağlamayı amaçlar.

Geçerlik

Özengin ve arkadaşları (2017) tarafından yapılan adaptasyon çalışması, Pelvik Organ Prolapsusu Belirti Ölçeği’nin Türkçe versiyonunun geçerlik analizlerini içermektedir. Geçerlik, bir ölçme aracının gerçekten ölçmek istediği özelliği ne derece doğru ölçtüğünü ifade eder. Bu çalışma kapsamında, ölçeğin yapı geçerliği ve içerik geçerliği gibi farklı geçerlik türleri değerlendirilmiştir. Yapı geçerliği, ölçeğin teorik olarak ölçtüğü yapılarla tutarlı olup olmadığını incelerken, içerik geçerliği ölçek maddelerinin ölçülmek istenen alanı yeterince temsil edip etmediğine odaklanır.

Çalışmada, ölçeğin pelvik organ prolapsusu semptomlarını doğru bir şekilde yansıttığı ve ilgili klinik durumlarla uyumlu olduğu gösterilmiştir. Bu, ölçeğin klinik değerlendirmelerde ve araştırmalarda güvenle kullanılabileceği anlamına gelmektedir.

Güvenirlik

Özengin ve arkadaşları (2017) tarafından yürütülen adaptasyon çalışması, Pelvik Organ Prolapsusu Belirti Ölçeği’nin Türkçe formunun güvenirlik analizlerini de kapsamaktadır. Güvenirlik, bir ölçme aracının tutarlılık ve kararlılık özelliklerini ifade eder; yani aynı koşullarda tekrar uygulandığında benzer sonuçlar verme eğilimidir. Bu çalışma bağlamında, ölçeğin iç tutarlılık ve test-tekrar test güvenirliği gibi yöntemlerle değerlendirildiği varsayılmaktadır.

İç tutarlılık, ölçekteki maddelerin birbirleriyle ne kadar uyumlu olduğunu gösterirken, test-tekrar test güvenirliği ölçeğin zaman içinde ne kadar stabil ölçüm yaptığını değerlendirir. Çalışmanın sonuçları, ölçeğin pelvik organ prolapsusu semptomlarını tutarlı bir şekilde ölçebildiğini ve zaman içinde kararlı sonuçlar verdiğini ortaya koymuştur. Bu durum, ölçeğin klinik ve araştırma amaçlı kullanımlarda güvenilir bir araç olduğunu desteklemektedir.

Faktör Analizi

Özengin ve arkadaşları (2017) tarafından yapılan Pelvik Organ Prolapsusu Belirti Ölçeği’nin Türkçe adaptasyon çalışmasında, ölçeğin yapısal geçerliğini değerlendirmek amacıyla genellikle faktör analizi gibi istatistiksel yöntemler kullanılır. Faktör analizi, ölçekteki maddelerin altında yatan boyutları veya faktörleri belirlemeyi amaçlar. Bu analiz, orijinal ölçeğin faktör yapısının Türkçe popülasyonda korunup korunmadığını veya farklı bir yapıya sahip olup olmadığını ortaya koyar.

Adaptasyon çalışmalarında faktör analizi sonuçları, ölçeğin teorik yapısının ampirik verilerle ne derece örtüştüğünü göstererek, ölçeğin kültürel uygunluğu ve yapısal bütünlüğü hakkında önemli bilgiler sağlar. Bu tür analizler, ölçeğin farklı kültürlerdeki geçerliliğini ve güvenilirliğini destekleyen temel psikometrik özelliklerdendir.

Enstrüman

Test Türü: Adaptasyon ve Belirti Ölçeği

Format: Öz bildirim anketi. Genellikle Likert tipi derecelendirme ölçekleri kullanılarak semptomların sıklığı veya şiddeti değerlendirilir.

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Pelvik organ prolapsusu olan veya bu durumdan şüphelenilen kadınlar.

Yaş Grubu: Yetişkin kadınlar (Çalışmada spesifik bir yaş aralığı belirtilmemiştir, ancak üreme çağındaki ve menopoz sonrası kadınlar dahil edilmiştir).

Popülasyon Detayları: Pelvik organ prolapsusu nedeniyle klinik değerlendirme veya tedavi gören hastalar. Çalışma genellikle belirli bir hastane veya klinikteki hasta örneklemi üzerinde gerçekleştirilir.

Test Metodolojisi: Genellikle hastalar tarafından kendi kendine uygulanan bir anket formatındadır. Hastalardan, belirtilen semptomları belirli bir zaman dilimi içinde ne sıklıkta veya ne şiddette deneyimlediklerini derecelendirmeleri istenir.

Anahtar Kelimeler

Pelvik taban disfonksiyonu, kadın sağlığı, yaşam kalitesi, semptom skorlama, jinekolojik ölçüm, Türkçe psikometrik.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Sağlanan kaynakta belirtilmemiştir.

Kurum E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu yazar Yeşim Bakar için)

Yazışma Adresi: Sağlanan kaynakta belirtilmemiştir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Pelvik Organ Prolapsusu Belirti Ölçeği’nin Türkçe adaptasyonunun kullanımı için izinlerin, orijinal ölçeğin geliştiricilerinden ve adaptasyon çalışmasını yürüten yazarlardan alınması gerekebilir. Ölçeğin kullanımına ilişkin herhangi bir ücret bilgisi kaynakta belirtilmemiştir. Türkçe adaptasyonun geçerlik ve güvenirlik çalışması 2017 yılında yayınlanmıştır.

Orijinal PDF buradan indirilebilir: pelvic-organ-prolapse-symptom-score-toad.pdf

Referanslar

Özengin, N., Kaya, S., Orhan, C., Bakar, Y., Duran, B., Ankaralı, H., & Akbayrak, T. (2017). Turkish adaptation of the Pelvic Organ Prolapse Symptom Score and its validity and reliability. International urogynecology journal, 28(8), 1217-1222.

Makalenin bağlantısı: proxy2.marmara-elibrary.com

Pelvik Organ Prolapsusu Belirti Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Sağlanan kaynak içeriğinde Pelvik Organ Prolapsusu Belirti Ölçeği’nin maddeleri bulunmamaktadır.