Table of Contents
Özet
Pediatrik Yürüyüş Kol Bacak ve Omurga Ölçeği, çocuklarda kas-iskelet sistemi fonksiyonlarını ve olası tutulumları değerlendirmek amacıyla kullanılan bir psikometrik araçtır. Özellikle çocukluk çağı romatizmal hastalıkları ve diğer muskuloskeletal rahatsızlıkları olan bireylerde yürüme, kol, bacak ve omurga bölgelerindeki fonksiyonel durumu kapsamlı bir şekilde incelemek üzere tasarlanmıştır. Bu ölçek, orijinal bir değerlendirme aracının Türkçe’ye uyarlamasıdır. Yapılan uyarlama çalışması, ölçeğin Türkçe konuşan çocuk popülasyonunda kabul edilebilirliğini ve pratikliğini değerlendirmiştir. Bu akademik giriş, ölçeğin amacı, yapısı, psikometrik özellikleri ve kullanım alanları hakkında detaylı bilgi sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Pediatrik, yürüyüş, kol, bacak, omurga, kas-iskelet sistemi, çocuk, uyarlama, ölçek, romatoloji, fonksiyonel değerlendirme.
Yazarlar
Batu, E. D., Coşkun, Ö. K., Sönmez, H. E., Karali, D., Aydın, E. A., Bilginer, Y., Saygi, E. K., Özen, S.
[quads id=5]
Amaç
Pediatrik Yürüyüş Kol Bacak ve Omurga Ölçeği’nin (Pediatric Gait Arm Legs and Spine Scale) birincil amacı, çocuklarda kas-iskelet sistemi ile ilgili sorunların tespiti ve takibidir. Bu ölçek, özellikle çocukluk çağı romatizmal hastalıkları gibi kronik durumları olan bireylerde, hastalığın aktivitesini, eklem tutulumunu ve günlük yaşam aktiviteleri üzerindeki etkilerini değerlendirmek için kritik bir araç olarak hizmet eder. Ölçek, klinisyenlere ve araştırmacılara, çocukların fiziksel fonksiyonelliğindeki değişiklikleri zaman içinde izleme ve tedavi müdahalelerinin etkinliğini değerlendirme imkanı sunar.
Ölçeğin Türkçe‘ye uyarlanması, orijinal ölçeğin Türkçe konuşan çocuk popülasyonunda kültürel ve dilsel olarak uygun, geçerli ve güvenilir bir şekilde kullanılmasını sağlamayı hedeflemiştir. Bu uyarlama, Türk çocukları üzerinde yapılan klinik araştırmalarda ve rutin klinik uygulamalarda standardize edilmiş bir değerlendirme aracı olarak kullanılabilirlik sağlamaktadır. Böylece, çocuk romatolojisi ve fizik tedavi alanındaki profesyoneller, Türkçe konuşan hastalarda objektif ve karşılaştırılabilir veriler elde edebilirler.
Yapı
Bu ölçek, çocuklarda yürüme kalitesi, kol, bacak ve omurga hareket açıklığı, ağrı varlığı ve şiddeti ile genel fiziksel fonksiyonellik gibi çeşitli muskuloskeletal alanları ölçmek üzere tasarlanmış çok boyutlu bir yapıyı temsil eder. Ölçek maddeleri, çocuğun fiziksel durumunu ve hastalığın günlük aktiviteler üzerindeki etkisini yansıtan belirtileri değerlendirir. Genellikle bir klinisyen tarafından yapılan gözlemlere veya çocuğun/ebeveynin bildirimlerine dayanarak, belirli vücut bölgelerindeki fonksiyonel durumu puanlayan maddelerden oluşur.
Ölçeğin yapısı, çocukların gelişimsel özelliklerini ve kas-iskelet sistemi hastalıklarının çocuklardaki farklı prezentasyonlarını dikkate alacak şekilde oluşturulmuştur. Bu sayede, hem hafif hem de şiddetli fonksiyonel kısıtlılıkları olan çocuklarda duyarlı bir değerlendirme yapılmasına olanak tanır. Ölçek, çocukların fiziksel kapasitelerini ve günlük yaşamdaki katılımlarını etkileyen faktörleri belirlemede yardımcı olan, hastalığın aktivitesini ve kronikliğini yansıtan bir profil sunar.
Geçerlik
Orijinal Pediatrik Yürüyüş Kol Bacak ve Omurga Ölçeği’nin farklı popülasyonlarda ve klinik durumlarda çeşitli geçerlik çalışmaları ile desteklendiği varsayılmaktadır. Ancak, sağlanan kaynakta Türkçe uyarlamasının geçerlik analizlerine dair spesifik bilgiler bulunmamaktadır. Batu ve ark. (2017) tarafından yapılan uyarlama çalışması, ölçeğin Türkçe konuşan çocuklarda kabul edilebilirliğine ve pratikliğine odaklanmıştır. Bu bulgular, ölçeğin dilsel ve kültürel olarak uygunluğuna işaret eden bir tür içerik geçerlik kanıtı olarak yorumlanabilir.
Gelecekteki araştırmalar, Türkçe versiyonunun yapı geçerlik, eş zamanlı geçerlik ve ayırt edici geçerlik gibi daha kapsamlı psikometrik özelliklerini inceleyerek ölçeğin klinik ve araştırma ortamlarında kullanımının sağlamlığını artırabilir. Bu tür çalışmalar, ölçeğin teorik yapısını destekleyecek ve farklı klinik durumlarda ölçüm hassasiyetini teyit edecektir.
Güvenirlik
Orijinal ölçeğin, farklı değerlendiriciler arasında tutarlılığı (gözlemciler arası güvenirlik) ve zaman içinde istikrarı (test-tekrar test güvenirlik) gibi çeşitli güvenirlik türleri açısından değerlendirildiği düşünülmektedir. Ancak, sağlanan kaynakta Türkçe uyarlamasının güvenirlik analizlerine ilişkin spesifik veriler belirtilmemiştir. Uyarlama çalışması, ölçeğin pratikliği ve kabul edilebilirliğini vurgulamış olsa da, iç tutarlılık (örneğin, Cronbach alfa katsayısı) veya test-tekrar test güvenirlik katsayıları gibi detaylar mevcut değildir.
Türkçe versiyonunun klinik ve araştırma amaçlı kullanımını desteklemek için, iç tutarlılık ölçütleri ve test-tekrar test güvenirlik katsayıları ile ilgili ek çalışmaların yapılması faydalı olacaktır. Bu tür araştırmalar, ölçeğin ölçüm hatasını minimize ederek tutarlı sonuçlar üretme yeteneğini gösterecek ve ölçeğin klinik uygulamalardaki güvenilirliğini pekiştirecektir.
Faktör Analizi
Sağlanan kaynakta Pediatrik Yürüyüş Kol Bacak ve Omurga Ölçeği’nin faktör analizine ilişkin herhangi bir bilgi bulunmamaktadır. Orijinal ölçeğin geliştirme sürecinde veya sonraki psikometrik değerlendirmelerinde faktör analizi uygulanmış olabilir; ancak Türkçe uyarlaması için bu tür bir analizin yapılıp yapılmadığı veya sonuçları hakkında bilgi mevcut değildir.
Faktör analizi, ölçeğin altında yatan boyutları veya yapıları belirlemek için önemli bir istatistiksel yöntemdir. Gelecekteki çalışmalar, Türkçe versiyonunun yapısal geçerliğini incelemek amacıyla keşfedici veya doğrulayıcı faktör analizi uygulayarak ölçeğin teorik yapısını destekleyebilir. Bu analizler, ölçeğin maddelerinin hangi temel faktörler altında toplandığını ortaya koyarak, ölçeğin yapısal bütünlüğünü ve ölçtüğü alt boyutları netleştirecektir.
Ölçek
Test Türü: Uyarlama (Orijinal bir ölçeğin Türkçe’ye adaptasyonu ve kültürel adaptasyonu).
Format: Yapılandırılmış bir değerlendirme formu veya kontrol listesi. Genellikle klinisyen tarafından gözlem ve/veya hasta/ebeveyn raporuna dayalı olarak doldurulur.
Mevcut Diller: Türkçe, Orijinal dil (kaynakta belirtilmemiş, ancak genellikle İngilizce gibi uluslararası bir dildir).
Popülasyon Grubu: Çocuk popülasyonu, özellikle romatizmal veya diğer kas-iskelet sistemi hastalıkları olan çocuklar.
Yaş Grubu: Kaynakta spesifik bir yaş aralığı belirtilmemiştir, ancak “pediatrik” terimi genellikle doğumdan ergenliğe kadar olan dönemi kapsar. Ölçek maddeleri çocukların gelişimsel düzeyine uygun olarak tasarlanmıştır.
Popülasyon Detayları: Türkçe konuşan çocuklar üzerinde uyarlama ve pratiklik çalışması yapılmıştır.
Test Metodolojisi: Çocuklarda yürüyüş, kol, bacak ve omurga bölgelerindeki fonksiyonel durumu ve kas-iskelet sistemi tutulumunu değerlendiren yapılandırılmış bir klinik gözlem veya hasta/ebeveyn anketine dayalı metodoloji.
Anahtar Kelimeler
Pediatrik romatoloji, fonksiyonel değerlendirme, kas-iskelet sistemi, çocuk sağlığı, klinik ölçek, yürüyüş analizi, adaptasyon, Türkiye.
[quads id=5]
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Sağlanan kaynakta ORCID tanımlayıcıları belirtilmemiştir.
Kurum E-posta Adresleri: Seza Özen: [email protected] (Hacettepe Üniversitesi).
Yazışma Adresi: Kaynakta spesifik bir yazışma adresi belirtilmemiştir. Yazışmalar için sorumlu yazarın e-posta adresi kullanılabilir.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: Pediatrik Yürüyüş Kol Bacak ve Omurga Ölçeği’nin Türkçe uyarlaması 2017 yılında yayımlanmıştır. Orijinal ölçeğin geliştirme yılı kaynakta belirtilmemiştir.
İzinler ve Ücret: Ölçeğin klinik veya araştırma amaçlı kullanımı için gerekli izinler ve olası ücretler hakkında bilgi sağlanan kaynakta yer almamaktadır. Ölçeği kullanmayı düşünenlerin, kullanım koşulları hakkında bilgi almak için öncelikle sorumlu yazar (Seza Özen) veya orijinal ölçeğin geliştiricileri ile iletişime geçmeleri önemle tavsiye edilir.
Referanslar
Batu, E. D., Coşkun, Ö. K., Sönmez, H. E., Karali, D., Aydın, E. A., Bilginer, Y., Saygi, E. K., & Özen, S. (2017). Acceptability and practicality of the Turkish translation of Pediatric Gait Arm Legs and Spine in Turkish children. Journal of Clinical Rheumatology: Practical Reports on Rheumatic & Musculoskeletal Diseases, 23(8), 421-424. doi:10.1097/RHU.0000000000000586
Ölçeğin orijinal PDF versiyonu buradan indirilebilir: turkish-translation-of-pediatric-gait-arm-legs-and-spine-toad.pdf
[quads id=5]
Pediatrik Yürüyüş Kol Bacak ve Omurga Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Sağlanan kaynakta Pediatrik Yürüyüş Kol Bacak ve Omurga Ölçeği’nin maddeleri bulunmamaktadır. Ölçek maddelerine erişim için referans verilen makaleye başvurulması veya sorumlu yazar ile iletişime geçilmesi önerilir.
Cite this article
memjavad (2025). Pediatrik Yürüyüş Kol Bcak ve Omurga Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/pediatrik-yuruyus-kol-bcak-ve-omurga-olcegi/
memjavad. "Pediatrik Yürüyüş Kol Bcak ve Omurga Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 29 Dec. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/pediatrik-yuruyus-kol-bcak-ve-omurga-olcegi/.
memjavad. "Pediatrik Yürüyüş Kol Bcak ve Omurga Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/pediatrik-yuruyus-kol-bcak-ve-omurga-olcegi/.
memjavad (2025) 'Pediatrik Yürüyüş Kol Bcak ve Omurga Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/pediatrik-yuruyus-kol-bcak-ve-omurga-olcegi/.
[1] memjavad, "Pediatrik Yürüyüş Kol Bcak ve Omurga Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, December, 2025.
memjavad. Pediatrik Yürüyüş Kol Bcak ve Omurga Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.