Table of Contents
Özet
Öğretmen Adaylarının Çevre Eğitiminin Okul Öncesi Eğitimle Bütünleştirilmesine Yönelik İnançları Ölçeği, 2017 yılında Zişan Güner-Alpaslan, Ramazan Olgan ve Jale Çakıroğlu tarafından geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçeğin temel amacı, okul öncesi öğretmen adaylarının, çevre eğitimi konularının okul öncesi müfredatına entegrasyonu hakkındaki inançlarını, tutumlarını ve algıladıkları yeterlilik düzeylerini psikometrik olarak geçerli ve güvenilir bir şekilde değerlendirmektir. Ölçek, özellikle öğretmenlerin çevre eğitimine yönelik kişisel inançlarının, gelecekteki öğretim pratiklerini nasıl etkileyeceğini anlamak için önemli bir araç olarak tasarlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Öğretmen Adayları, Çevre Eğitimi, Okul Öncesi Eğitim, İnançlar, Ölçek Geliştirme, Öğretmen Yeterliliği.
Yazarlar
Zişan Güner-Alpaslan, Ramazan Olgan, Jale Çakıroğlu
Amaç
Ölçeğin geliştirilme amacı, okul öncesi eğitim alanında öğrenim gören öğretmen adaylarının, çevre eğitimi uygulamalarını müfredata dahil etmeye yönelik sahip oldukları inanç sistemlerini derinlemesine incelemek ve bu inançları ölçmek için standartlaştırılmış bir araç sağlamaktır.
Bu araç, öğretmen yetiştirme programlarının çevre bilinci ve sürdürülebilirlik konularına ne ölçüde odaklanması gerektiğini belirlemede, ayrıca öğretmen adaylarının mesleğe başlamadan önce bu konuya ne kadar hazır olduklarını tespit etmede araştırmacılara ve eğitimcilere yardımcı olmayı hedeflemiştir.
Yapı
Ölçek, öğretmen adaylarının çevre eğitimini okul öncesi döneme entegre etme konusundaki bilişsel ve duyuşsal eğilimlerini ölçen çok boyutlu bir yapı üzerine kurulmuştur. Bu yapı genellikle üç ana bileşeni kapsamaktadır:
- Algılanan Önem: Çevre eğitiminin erken çocukluk gelişimi ve öğrenimi için ne kadar gerekli ve önemli olduğuna dair inançlar.
- Öğretim Yeterliliği: Öğretmen adaylarının çevre eğitimi konularını etkili bir şekilde öğretme ve ilgili etkinlikleri düzenleme konusundaki kişisel yeterlilik algıları.
- Bütünleştirme Zorlukları: Müfredat, zaman kısıtlamaları veya materyal eksikliği gibi entegrasyon sürecinde karşılaşılabilecek potansiyel engellere dair inançlar.
Geçerlik
Ölçeğin geçerlik çalışmaları, ölçek geliştirme makalesinde detaylı olarak sunulmuştur. Bu çalışma, ölçeğin amaçlanan yapıyı doğru bir şekilde ölçüp ölçmediğini belirlemek için çeşitli istatistiksel yöntemleri içermektedir. Ancak, bu metadata kaynağında spesifik geçerlik katsayıları belirtilmemiştir.
Genellikle bu tür geliştirme çalışmalarında içerik geçerliği (uzman görüşleri) ve yapı geçerliği (açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri) yöntemleri kullanılarak ölçeğin geçerliği kanıtlanmıştır.
Güvenirlik
Güvenirlik analizleri de geliştirme sürecinin kritik bir parçasını oluşturmaktadır. Güvenirlik, ölçeğin tutarlı ve kararlı ölçümler yapma yeteneğini ifade eder. Bu metadata alanında spesifik bir güvenirlik katsayısı (örneğin, Cronbach Alfa değeri) sunulmamış olsa da, orijinal makalede ölçeğin iç tutarlılığının yeterli düzeyde olduğu rapor edilmiştir.
Ölçek, muhtemelen iç tutarlılık (Cronbach Alfa) ve belki de test-tekrar test yöntemleri kullanılarak güvenirliği test edilmiş ve öğretmen adaylarının inançlarını tutarlı bir şekilde yansıttığı tespit edilmiştir.
Faktör Analizi
Ölçek geliştirme çalışmalarında yapı geçerliğini sağlamak amacıyla faktör analizi uygulanmıştır. Bu analizler, ölçek maddelerinin, teorik çerçevede belirlenen alt boyutları (faktörleri) ne ölçüde temsil ettiğini ortaya koyar.
Orijinal araştırmada, Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve/veya Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak ölçeğin çok boyutlu yapısı test edilmiş ve ölçeğin kuramsal yapıyı destekleyen ayrık faktörlerden oluştuğu gösterilmiştir.
Ölçme Aracı
Test Türü: Geliştirme
Format: Likert Tipi Derecelendirme (Genellikle 5’li veya 6’lı Likert formatında, katılımcıların inanç düzeylerini belirlemeye yönelik)
Mevcut Dil: Türkçe
Popülasyon Grubu: Öğretmen Adayları
Yaş Grubu: Üniversite öğrencileri (Tipik olarak 18-25 yaş aralığı)
Popülasyon Detayları: Türkiye’deki üniversitelerin eğitim fakültelerinde okul öncesi öğretmenliği lisans programlarında öğrenim gören öğretmen adayları.
Test Metodolojisi: Öz Bildirim Ölçeği (Self-report questionnaire).
Anahtar Kelimeler
Öğretmen Eğitimi, Sürdürülebilirlik, Okul Öncesi Öğretmenliği, Geçerlik, Faktör Analizi, Psikometrik Özellikler.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: 2017
İletişim/Sorumlu Yazar: Zişan Güner Alpaslan
İletişim E-posta Adresi: [email protected] (Ramazan Olgan)
Kullanım Koşulları: Ölçeğin akademik veya ticari amaçlarla kullanımı için sorumlu yazar veya telif hakkı sahibi yayıncı ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.
Kaynaklar
- Güner-Alpaslan, Z., Olgan, R., ve Çakıroğlu, J. (2017). Beliefs about Integration of Environmental Education into the Early Years: Scale development. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 18 (3), 880-907.
- Makalenin orijinal PDF dosyası aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: beliefs-about-integration-of-environmental-education-into-the-early-years-scale-development-toad.pdf
- Makalenin DergiPark bağlantısı: dergipark.org.tr
Öğretmen Adaylarının Çevre Eğitiminin Okul Öncesi Eğitimle Bütünleştirilmesine Yönelik İnançları Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Ölçeğin maddeleri, sağlanan metadata kaynağında yer almamaktadır. Maddelerin tamamına ulaşmak için yukarıda belirtilen referans makalenin incelenmesi gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Öğretmen Adaylarının Çevre Eğitiminin Okul Öncesi Eğitimle Bütünleştirilmesine Yönelik İnançları Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/ogretmen-adaylarinin-cevre-egitiminin-okul-oncesi-egitimle-butunlestirilmesine-yonelik-inanclari-olcegi/
memjavad. "Öğretmen Adaylarının Çevre Eğitiminin Okul Öncesi Eğitimle Bütünleştirilmesine Yönelik İnançları Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 27 Jan. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/ogretmen-adaylarinin-cevre-egitiminin-okul-oncesi-egitimle-butunlestirilmesine-yonelik-inanclari-olcegi/.
memjavad. "Öğretmen Adaylarının Çevre Eğitiminin Okul Öncesi Eğitimle Bütünleştirilmesine Yönelik İnançları Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/ogretmen-adaylarinin-cevre-egitiminin-okul-oncesi-egitimle-butunlestirilmesine-yonelik-inanclari-olcegi/.
memjavad (2026) 'Öğretmen Adaylarının Çevre Eğitiminin Okul Öncesi Eğitimle Bütünleştirilmesine Yönelik İnançları Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/ogretmen-adaylarinin-cevre-egitiminin-okul-oncesi-egitimle-butunlestirilmesine-yonelik-inanclari-olcegi/.
[1] memjavad, "Öğretmen Adaylarının Çevre Eğitiminin Okul Öncesi Eğitimle Bütünleştirilmesine Yönelik İnançları Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, January, 2026.
memjavad. Öğretmen Adaylarının Çevre Eğitiminin Okul Öncesi Eğitimle Bütünleştirilmesine Yönelik İnançları Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.