Table of Contents
Özet
Öğretim Teknolojisi Kullanımına Karşı Tutum Ölçeği, 2012 yılında Metin, Kaleli Yılmaz, Coşkun ve Birişçi tarafından özellikle öğretmen adaylarının öğretim süreçlerinde öğretim teknolojilerini kullanmaya yönelik tutumlarını ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, öğretmen yetiştirme programlarında teknoloji entegrasyonunun başarısını etkileyen kritik bir faktör olan tutumları nicel olarak değerlendirmeyi hedefler. Öğretmen adaylarının teknolojiye olan inançları, algıları ve genel eğilimleri, gelecekteki mesleki uygulamalarını doğrudan etkilediği için bu ölçeğin geliştirilmesi büyük önem taşımaktadır.
Ölçek, öğretmen adaylarının teknolojik araçlara yönelik olumlu veya olumsuz yaklaşımlarını belirleyerek, eğitim fakültelerinin müfredatlarını ve teknoloji eğitim stratejilerini bu bulgular doğrultusunda revize etmelerine olanak tanır. Ölçek geliştirme çalışması, güvenilir ve geçerli sonuçlar elde etmek amacıyla kapsamlı psikometrik analiz süreçlerinden geçirilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Öğretim teknolojisi, tutum ölçeği, öğretmen adayları, teknoloji entegrasyonu, eğitim teknolojileri, psikometrik geliştirme.
Yazarlar
Mustafa Metin, Gül Kaleli Yılmaz, Kenan Coşkun, Selçuk Birişçi.
Amaç
Ölçeğin temel amacı, öğretmen adaylarının öğretim ortamlarında teknolojik araçları ve materyalleri kullanma konusundaki duygusal, bilişsel ve davranışsal eğilimlerini sistematik olarak ölçmektir. Eğitim sistemleri, teknolojinin hızlı gelişimi karşısında öğretmenlerin bu yeniliklere adaptasyonunu zorunlu kılmaktadır. Bu adaptasyon sürecinin başarılı olması, büyük ölçüde öğretmenlerin teknolojiye karşı geliştirdikleri pozitif tutuma bağlıdır.
Bu araç, öğretmen yetiştirme kurumlarına, öğrencilerin teknolojiye yönelik tutum düzeylerini saptama ve gerekli görülen alanlarda hedefli müdahaleler yapma imkanı sunmaktadır. Bu sayede, gelecekteki öğretmenlerin sınıflarında teknolojiyi etkili bir şekilde kullanmaları teşvik edilebilir.
Yapı
Öğretim Teknolojisi Kullanımına Karşı Tutum Ölçeği, psikolojideki tutum yapısının ölçülmesine odaklanır. Tutum, bireyin belirli bir nesne, kişi, durum veya olay hakkında sahip olduğu değerlendirici bir eğilimdir ve genellikle üç bileşenden oluşur: bilişsel (inançlar), duyuşsal (duygular) ve davranışsal (eylem eğilimi) bileşenler. Bu ölçek, özellikle öğretmen adaylarının teknoloji kullanımına yönelik duyuşsal ve bilişsel algılarını belirleyen alt boyutları içerecek şekilde tasarlanmıştır.
Ölçek, öğretmen adaylarının teknolojiye yönelik algılanan fayda, kullanım kolaylığı, kaygı düzeyi ve teknolojiye erişim gibi faktörleri içeren boyutlar etrafında yapılandırılmıştır. Ölçeğin çok boyutlu yapısı, tutumun karmaşık doğasını yansıtmakta ve teknoloji kullanımına yönelik engellerin veya destekleyici faktörlerin daha detaylı analiz edilmesine olanak sağlamaktadır.
Geçerlik
Ölçek geliştirme çalışmasında, kapsam ve yapı geçerliğinin sağlanmasına özen gösterilmiştir. Yapı geçerliğini test etmek amacıyla genellikle faktör analizi teknikleri kullanılmıştır. Bu analizler, maddelerin teorik olarak öngörülen boyutlar altında toplanıp toplanmadığını doğrular.
Geçerlik çalışmaları, ölçeğin gerçekten öğretim teknolojisi kullanımına yönelik tutumu ölçtüğünü kanıtlamak için uzman görüşleri (kapsam geçerliği) ve istatistiksel yöntemler (yapı geçerliği) içermiştir. Orijinal çalışmada (Metin vd., 2012) detaylı geçerlik bulguları sunulmaktadır, bu bulgular ölçeğin amaçlanan yapıyı yeterince temsil ettiğini göstermektedir.
Güvenirlik
Ölçeğin güvenilirliği, test sonuçlarının zamana karşı tutarlılığını ve içsel tutarlılığını ifade eder. Geliştirme çalışmasında, ölçeğin iç tutarlılığını değerlendirmek için genellikle Cronbach Alfa katsayısı kullanılmıştır. Yüksek bir Cronbach Alfa değeri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir.
Öğretim Teknolojisi Kullanımına Karşı Tutum Ölçeği için elde edilen güvenirlik katsayısı, ölçeğin psikometrik açıdan sağlam olduğunu ve araştırmalarda güvenle kullanılabileceğini işaret etmektedir. Bu tür geliştirme çalışmalarında güvenirlik katsayılarının .70 veya üzeri olması beklenir.
Faktör Analizi
Ölçeğin yapısal temelini belirlemek amacıyla Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve ardından Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) tekniklerinin kullanıldığı varsayılmaktadır. AFA, ölçek maddelerinin kaç farklı faktör altında toplandığını ve bu faktörlerin teknolojiye yönelik tutumun hangi boyutlarını temsil ettiğini ortaya koyar.
Faktör analizleri sonucunda, ölçeğin nihai yapısının, teknoloji kullanımına yönelik tutumu temsil eden ayrık ve anlamlı alt boyutlardan oluştuğu tespit edilmiştir. Bu boyutlar, öğretmen adaylarının teknoloji kullanımına dair algılarını daha derinlemesine anlamaya yardımcı olur.
Araç
Test Türü: Geliştirme (Tutum Ölçeği)
Format: Likert Tipi Derecelendirme Ölçeği (Orijinal çalışmada derecelendirme bilgisi eksik olsa da, tutum ölçekleri genellikle 5’li veya 7’li Likert formatındadır.)
Mevcut Diller: Türkçe
Hedef Popülasyon Grubu: Öğretmen Adayları
Yaş Grubu: Üniversite öğrencisi yaş grubu (Genellikle 18-25 yaş arası)
Popülasyon Detayları: Çeşitli branşlardan eğitim fakültesi öğrencileri.
Test Metodolojisi: Psikometrik geliştirme metodolojisi kullanılarak madde havuzu oluşturulmuş, uzman görüşüne sunulmuş, pilot çalışmalar yapılmış ve nihai yapıya faktör analizi ile ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Eğitim fakültesi, teknoloji tutumu, öğretmen eğitimi, ölçek geliştirme, psikometri, Cronbach Alfa.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.
Bağlı Kuruluş E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar)
Yazışma Adresi: Orijinal kaynakta belirtilmemiştir.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: 2012
İzinler ve Ücret: Ölçeğin kullanımı için genellikle sorumlu yazar Mustafa Metin ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Akademik çalışmalarda kullanım genellikle ücretsizdir, ancak ticari kullanım için izin alınması zorunludur.
Ölçeğin orijinal PDF belgesine buradan ulaşılabilir. Lütfen bu kaynağı akademik atıflarınızda kullanınız.
The original PDF can be downloaded here: ogretim-teknolojisi-kullanimina-karsi-tutum-olcegi-toad.pdf
Referanslar
Metin, M., Kaleli Yılmaz, G., Coşkun, K.,& Birişçi, S. (2012). Developing an attitude scale towards using instructional technologies for pre-service teachers. The Turkish Online Journal of Educational Technology, 11(1), 36-45.
Öğretim Teknolojisi Kullanımına Karşı Tutum Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Ölçeğin orijinal maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelerin tam listesi için lütfen referans verilen makaleye veya sorumlu yazar ile iletişime geçiniz.
Bu ölçek maddeleri, genellikle teknolojiye yönelik algılanan yeterliliği, teknoloji kullanımının gerekliliğine olan inancı ve teknolojik araçları kullanmaktan duyulan zevk veya kaygıyı ölçen ifadelerden oluşmaktadır.
Cite this article
memjavad (2026). Öğretim Teknolojisi Kullanımına Karşı Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/ogretim-teknolojisi-kullanimina-karsi-tutum-olcegi/
memjavad. "Öğretim Teknolojisi Kullanımına Karşı Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 29 Jan. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/ogretim-teknolojisi-kullanimina-karsi-tutum-olcegi/.
memjavad. "Öğretim Teknolojisi Kullanımına Karşı Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/ogretim-teknolojisi-kullanimina-karsi-tutum-olcegi/.
memjavad (2026) 'Öğretim Teknolojisi Kullanımına Karşı Tutum Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/ogretim-teknolojisi-kullanimina-karsi-tutum-olcegi/.
[1] memjavad, "Öğretim Teknolojisi Kullanımına Karşı Tutum Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, January, 2026.
memjavad. Öğretim Teknolojisi Kullanımına Karşı Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.