Öğrenme Biçimi Tercihleri Envanteri

Özet

Öğrenme Biçimi Tercihleri Envanteri, üniversite öğrencilerinin öğrenim süreçlerinde kullandıkları veya tercih ettikleri bilişsel ve davranışsal stilleri tespit etmek amacıyla geliştirilmiş bir ölçektir. Ölçek, özellikle Fen, Sosyal ve Eğitim Bilimleri alanlarında öğrenim gören öğrencilerin öğrenme biçimi tercihleri arasındaki potansiyel farklılıkları incelemek için tasarlanmıştır. 60 maddeden oluşan ve 4 alt boyuta sahip olan bu envanter, 5’li Likert ölçeği formatını kullanmaktadır. Yapılan güvenirlik analizlerinde, ölçeğin genel iç tutarlılık katsayısı (Cronbach Alpha) 0.91 olarak bulunmuştur, bu da ölçeğin yüksek düzeyde güvenilir olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Öğrenme Biçimi, Öğrenme Tercihleri, Üniversite Öğrencileri, Likert ölçeği, Eğitim Psikolojisi, Geliştirme Ölçeği, Bilişsel Stil.

Yazarlar

Altay Eren

Amaç

Öğrenme Biçimi Tercihleri Envanteri’nin temel amacı, üniversite düzeyindeki öğrencilerin baskın olan öğrenme biçimi tercihlerini ölçmek ve tanımlamaktır. Bu envanter, özellikle Fen, Sosyal ve Eğitim Bilimleri gibi farklı akademik alanlarda öğrenim gören öğrenci grupları arasında öğrenme stillerine dair anlamlı farklılıkların olup olmadığını tespit etmek üzere geliştirilmiştir.

Elde edilen veriler, öğrencilerin en etkili şekilde nasıl öğrendiğini anlamayı sağlayarak, öğretim yöntemlerinin ve müfredatın öğrencilerin bilişsel stillerine uygun hale getirilmesi için kritik bilgiler sunmayı hedeflemektedir. Bu sayede, daha kişiselleştirilmiş ve verimli eğitim stratejilerinin geliştirilmesine katkıda bulunulması amaçlanmıştır.

Yapı (Construct)

Ölçek, bireylerin öğrenme faaliyetlerine yaklaşım tarzlarını ve bilgi edinme süreçlerinde tercih ettikleri yöntemleri kapsayan psikolojik bir yapı olan öğrenme biçimi tercihlerini ölçmektedir. Öğrenme biçimi, genellikle bireyin bilgiyi algılama, işleme ve düzenleme yollarındaki tutarlı davranışlarını ifade eder.

Envanter, bu genel yapıyı temsil eden 60 maddeden oluşmakta ve dört (4) farklı alt boyuta ayrılmaktadır. Bu alt boyutlar, öğrencilerin görsel, işitsel, dokunsal/kinestetik ya da soyut/somut öğrenme gibi farklı tercihlerini yansıtacak şekilde yapılandırılmıştır. Alt boyutların varlığı, öğrenme biçiminin tekil bir yapıdan ziyade çok boyutlu bir fenomen olduğunu desteklemektedir.

Geçerlik

Öğrenme Biçimi Tercihleri Envanteri’nin geçerlik çalışmasında, ölçek boyutlarında yer alan maddelerin ayırt edicilik gücü incelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda, boyutlarda yer alan maddelerin t değerlerinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu tespit edilmiştir.

Özellikle, maddelerin t değerleri p<0.01 düzeyinde ve 2.14 serbestlik derecesinde anlamlı bulunmuştur. Bu sonuç, envanterdeki her bir maddenin, ölçülmek istenen alt boyutu temsil etme ve ilgili boyutta yüksek puan alan öğrenciler ile düşük puan alan öğrencileri birbirinden ayırma yeteneğine sahip olduğunu göstererek, ölçeğin yapı geçerliği (construct validity) için önemli bir kanıt sağlamaktadır.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirliği, iç tutarlılık yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. Hem ölçeğin bütününden hem de alt boyutlarından elde edilen Cronbach Alpha katsayıları, envanterin ölçüm tutarlılığı açısından yeterli düzeyde olduğunu göstermiştir.

Tüm ölçek için hesaplanan genel Cronbach Alpha katsayısı değeri 0.91 olarak rapor edilmiştir. Bu değer, psikometrik açıdan mükemmel kabul edilen bir düzeyde olup, envanterin farklı uygulamalarda benzer sonuçlar verme eğiliminde olduğunu ve maddelerin tutarlı bir şekilde aynı yapıyı ölçtüğünü kanıtlamaktadır.

Faktör Analizi

Öğrenme Biçimi Tercihleri Envanteri, geliştirme süreci kapsamında faktör analizine tabi tutulmuştur. Bu analizler sonucunda, 60 maddelik ölçeğin, öğrenme biçimi tercihlerinin farklı yönlerini temsil eden 4 ayrı alt boyuttan oluştuğu belirlenmiştir.

Dört alt boyutlu bu yapı, öğrencilerin öğrenme yaklaşımlarının tek bir boyutta özetlenemeyeceğini, aksine farklı bilişsel ve davranışsal eğilimlerin bir kombinasyonundan oluştuğunu göstermektedir. Bu faktör yapısı, ölçeğin teorik temellerini ve yapı geçerliği iddialarını desteklemektedir.

Enstrüman

Test Türü: Geliştirme (Orijinal bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir.)

Format: 60 maddeden oluşan öz bildirim envanteri.

Mevcut Dil: Türkçe.

Hedef Kitle: Üniversite öğrencileri (Fen, Sosyal ve Eğitim Bilimleri alanlarında öğrenim görenler).

Yaş Grubu: Üniversite öğrencisi popülasyonuna uygundur (Genellikle 18-25 yaş aralığı).

Popülasyon Detayları: Abant İzzet Baysal Üniversitesi’nde öğrenim gören lisans öğrencileri üzerinde uygulanmıştır.

Test Metodolojisi: 5’li Likert ölçeği kullanılmıştır. Derecelendirme şu şekildedir: 1=Bana hiç uygun değil, 5=Bana tamamen uygun.

Anahtar Kelimeler

İç Tutarlılık, Cronbach Alpha, T-Testi, Üniversite Eğitimi, Öğrenci Gelişimi, Bilişsel Tercihler, Yüksek lisans tezi.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Sağlanmamıştır.

Kurum E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bolu (2002 yılı itibarıyla).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2002 yılında Altay Eren tarafından bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Kullanım izinleri ve telif hakları için sorumlu yazar Altay Eren ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Ticari kullanım ücretleri hakkında bilgi tezin kaynaklarında yer almamaktadır.

Ölçeğin orijinal PDF dökümanına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir: ogrenme-bicimi-tercihleri-envanteri-toad.pdf

Referanslar

Eren, A. (2002). Fen, sosyal ve eğitim bilimi alanlarında öğrenim gören üniversite öğrencilerinin öğrenme biçimleri arasındaki farklılığın incelenmesi. ( Yüksek lisans tezi). Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bolu.

İlgili tezin YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerindeki bağlantısı: tez.yok.gov.tr

Öğrenme Biçimi Tercihleri Envanteri Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmuştur ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir. Ölçek toplam 60 madde ve 4 alt boyuttan oluşmaktadır.

1. Yakınlarım konuşkan bir insan olduğumu söylerler
2. En iyi gördüklerimi hatırlarım