Öğrenciler için Öğretmene Güven Ölçeği

Özet

Öğrenciler için Öğretmene Güven Ölçeği, öğrencilerin öğretmenlerine duydukları güven düzeyini sistematik olarak ölçmek amacıyla geliştirilmiş psikometrik bir araçtır. Bu ölçek, Niyazi Özer ve Cemal Tül (2014) tarafından Türkçe’ye uyarlanmıştır. Orijinal ölçeğin yapısını koruyarak 12 maddeden oluşan tek boyutlu bir yapı sergileyen ölçek, özellikle ortaokul ve lise öğrencilerinin öğretmenleriyle kurdukları ilişkiye dair güven algısını değerlendirmektedir. Ölçek, Türk kültürüne ve eğitim sistemine uygun olarak yüksek düzeyde geçerlik ve güvenirlik kanıtları sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Öğretmen Güveni, Psikometri, Ölçek Uyarlama, Öğrenci, Güven, Likert Ölçeği, Faktör Analizi.

Yazarlar

Niyazi Özer, Cemal Tül.

Amaç

Öğrenciler için Öğretmene Güven Ölçeği’nin temel amacı, öğrencilerin eğitim ortamında öğretmenlerine karşı geliştirdikleri güven düzeyini ölçmektir. Bu güven, öğrenme sürecinin etkinliği, sınıf yönetimi ve öğrenci-öğretmen ilişkisinin kalitesi açısından kritik bir öneme sahiptir.

Özer ve Tül (2014) tarafından gerçekleştirilen uyarlama çalışmasının spesifik amacı ise, ölçeğin orijinal yapısını koruyarak Türkçe formunun ortaokul ve lise öğrencileri örnekleminde geçerlik ve güvenirlik özelliklerini incelemek ve Türk eğitim sistemine uygun standardize edilmiş bir ölçme aracı kazandırmaktır. Bu çalışma, ölçeğin tek boyutlu yapısını istatistiksel olarak doğrulamayı hedeflemiştir.

Yapı

Ölçek, psikolojide ve eğitimde merkezi bir kavram olan Öğretmene Güven yapısını ölçmektedir. Bu yapı, öğrencinin öğretmenin yetkinliğine, dürüstlüğüne, adil davranışlarına ve öğrencinin refahını gözetme arzusuna yönelik algılarını kapsayan bilişsel ve duygusal bileşenleri içerir.

Yapılan faktör analizleri sonucunda, ölçeğin 12 maddesinin tamamının tutarlı bir şekilde tek boyutlu bir faktör altında toplandığı belirlenmiştir. Bu durum, ölçeğin ölçtüğü yapının ayrık alt boyutlar yerine bütüncül bir güven kavramını temsil ettiğini göstermektedir.

Geçerlik

Ölçeğin yapısal geçerliği, Faktör Analizi yöntemleri kullanılarak test edilmiştir. Çalışmada, veri setlerinin faktör analizine uygunluğunu değerlendirmek üzere Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) katsayısı ve Bartlett Küresellik Testi uygulanmıştır.

Elde edilen geçerlik sonuçları, ölçeğin yapısal olarak sağlam olduğunu desteklemektedir: Ortaokul örneklemi için KMO katsayısı .921, lise örneklemi için ise .920 olarak bulunmuştur. Bu yüksek KMO değerleri, hem ortaokul hem de lise örneklemine ait verilerin faktör analizine mükemmel düzeyde uygun olduğunu göstermektedir. Ayrıca, Bartlett Test of Sphericity sonuçları her iki örneklemde de (p=.000) anlamlı çıkmış, bu da değişkenler arasında faktörleştirmeye yetecek korelasyonun varlığını kanıtlamıştır.

Güvenirlik

Ölçeğin iç tutarlılık güvenilirliği, Cronbach Alpha katsayısı hesaplanarak değerlendirilmiştir. Elde edilen katsayılar, ölçeğin maddeleri arasındaki tutarlılığın yüksek olduğunu göstermiştir.

Güvenirlik analizleri sonucunda, ortaokul örneklemi için iç tutarlılık katsayısı .88 olarak, lise örneklemi için ise .90 olarak belirlenmiştir. Bu değerler, sosyal bilimlerde kabul edilen standartların oldukça üzerinde olup, Öğrenciler için Öğretmene Güven Ölçeği’nin farklı öğrenci gruplarında da güvenilir ölçümler sağladığını teyit etmektedir.

Faktör Analizi

Öğrenciler için Öğretmene Güven Ölçeği’nin Türkçe adaptasyon çalışmasında, 12 maddelik yapının tek faktörlü olduğunu doğrulamak amacıyla Açımlayıcı Faktör Analizi (Exploratory Factor Analysis) gerçekleştirilmiştir. KMO ve Bartlett testlerinin uygunluğu, bu analizin sağlam istatistiksel temellere dayandığını göstermiştir.

Analizler, 12 maddenin tamamının yüksek faktör yükleri ile tek bir boyut altında toplandığını ortaya koymuştur. Bu sonuç, ölçeğin tekil bir yapı olarak “Öğretmene Güven” kavramını başarıyla ölçtüğünü ve yapısal geçerliğe sahip olduğunu kanıtlamaktadır.

Araç

Test Tipi: Uyarlama Ölçeği (Adaptation Scale)

Format: 12 maddeden oluşan öz bildirim ölçeği.

Mevcut Dil: Türkçe.

Popülasyon Grubu: Öğrenciler (Ortaokul ve Lise Öğrencileri).

Yaş Grubu: Genellikle 10-18 yaş aralığındaki ergenler ve gençler.

Popülasyon Detayları: Ölçek, hem ortaokul hem de lise düzeyindeki öğrencilerle yapılan çalışmalarla geçerlenmiştir. Ölçeğin derecelendirme formatı 5’li Likert tipindedir.

Test Metodolojisi: 5’li Likert (1= hiçbir zaman – 5= her zaman).

Anahtar Kelimeler

Eğitim Psikolojisi, Okul İklimi, Cronbach Alpha, KMO, Bartlett Testi, Öğretmen-Öğrenci İlişkisi, Tek Boyutlu Ölçek.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Bilgi mevcut değil.

Kurum E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Niyazi Özer (Sorumlu Yazar).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin uyarlama çalışması 2014 yılında yayınlanmıştır. Ölçeğin akademik veya ticari amaçlı kullanımı için sorumlu yazar Niyazi Özer ile e-posta yoluyla iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Ölçeğin orijinal makalesi ve detaylı bilgileri içeren PDF dosyası aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir:

The original PDF can be downloaded here: ogretmene-guven-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

• Özer, N., & Tül, C. (2014). Öğrenciler İçin Öğretmene Güven Ölçeğinin Türkçe formunun psikometrik özelliklerinin incelenmesi. Mersin University Journal of the Faculty of Education, 10(1), 105-119.

Öğrenciler için Öğretmene Güven Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Bu ölçeğin orijinal 12 maddesi, telif hakları veya gizlilik nedenleriyle bu akademik girişte doğrudan yayınlanmamıştır. Maddelere ve puanlama detaylarına ulaşmak için lütfen referans gösterilen makaleye başvurunuz.

Ölçek toplam 12 maddeden oluşmakta ve 5’li Likert tipi (1= hiçbir zaman – 5= her zaman) derecelendirme ile yanıtlanmaktadır. Ölçekten alınabilecek en düşük puan 12, en yüksek puan ise 60’tır. Yüksek puanlar, öğrencinin öğretmene duyduğu güvenin yüksek olduğunu göstermektedir.