Table of Contents
Özet
Öğrenciler için Projede İnterneti Kullanmada Öğretmen Davranışları Ölçeği, 2008 yılında İ. Akarsu tarafından hazırlanan bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Ölçeğin temel amacı, öğrencilerin okul projeleri ve performans görevleri sırasında internet kullanımı süreçlerinde öğretmenlerin sergiledikleri destekleyici veya yönlendirici davranışları sistematik olarak değerlendirmektir. Bu ölçek, eğitim ortamlarında dijital teknolojilerin entegrasyonu ve proje tabanlı öğrenme (PBL) metodolojisi kapsamında öğretmenlerin pedagojik yeterliliklerini ve rehberlik rollerini incelemeye odaklanmaktadır. Ölçek, öğrencilerin internetten yararlanma durumları, performans görevleri ve proje türleri ile öğretmen davranışları arasındaki potansiyel ilişkileri araştırmayı hedefleyen geniş bir çalışmanın parçasıdır.
Bu geliştirme çalışması, öğretmenlerin öğrencileri doğru kaynaklara yönlendirme, güvenli internet kullanımı konusunda bilinçlendirme ve dijital okuryazarlık becerilerini destekleme gibi kritik alanlardaki davranışsal örüntülerini ortaya koymak için tasarlanmıştır. Ölçek, özellikle teknoloji destekli öğrenme süreçlerinde öğretmenlerin rolünün önemini vurgulamaktadır.
Anahtar Kelimeler
Öğretmen davranışları, proje tabanlı öğrenme, internet kullanımı, dijital yeterlilik, öğrenci projeleri, eğitim teknolojisi, yüksek lisans tezi.
Yazarlar
İ. Akarsu
Amaç
Ölçeğin birincil amacı, ortaöğretim veya benzeri seviyelerdeki öğrencilerin proje ve performans görevlerini yerine getirirken interneti kullanma biçimleri üzerinde öğretmenlerin gösterdiği spesifik davranışların düzeyini belirlemektir. Bu araç, öğretmenlerin öğrencilere araştırma yapma, bilgi kaynaklarını değerlendirme, kaynakça gösterme ve etik internet kullanımı konularında ne ölçüde rehberlik ettiğini ölçmek üzere tasarlanmıştır.
Ölçek, eğitim araştırmacılarına, öğretmenlerin teknoloji entegrasyonundaki rollerini ve bu rollerin öğrenci başarısı üzerindeki etkilerini analiz etme imkanı sunar. Aynı zamanda, öğretmen eğitim programlarının, dijital çağın gerektirdiği rehberlik becerilerini ne kadar kapsadığını değerlendirmek için de bir zemin oluşturmaktadır.
Yapı
Ölçek, öğrencilerin proje çalışmalarında interneti kullanırken karşılaştıkları zorluklar ve bu zorluklara karşılık öğretmenlerin verdiği pedagojik desteği temsil eden bir yapıyı ölçmektedir. Ölçülen temel yapısal bileşenler genellikle şunları içerir:
- Destekleyici Davranışlar: Öğretmenin öğrencileri teşvik etmesi ve internet kaynaklarına erişim sağlaması.
- Yönlendirici Davranışlar: Öğretmenin öğrencilere güvenilir kaynakları ayırt etme ve bilgi doğrulama becerilerini öğretmesi.
- Kontrol ve Takip Davranışları: Öğretmenin proje sürecini izlemesi ve internet kullanımının projenin gerekliliklerine uygunluğunu denetlemesi.
Geçerlik
Ölçeğin kaynak metadatasında geçerlik bilgisi (“-“) olarak belirtilmiş olup, detaylı geçerlik çalışmalarına ilişkin özetleyici veriler bu kayıt içerisinde mevcut değildir. Ancak, geliştirme sürecinin bir parçası olarak, ölçeğin yapı geçerliği, kapsam geçerliği ve görünüş geçerliğinin yüksek lisans tezi (Akarsu, 2008) içerisinde detaylı olarak raporlanmış olması beklenmektedir.
Ölçeğin psikometrik özellikler açısından yeterliliğine dair kesin bilgilere ulaşmak için araştırmacıların tezin tamamını incelemesi gerekmektedir.
Güvenirlik
Kaynak metadatasında güvenirlik bilgisi de (“-“) olarak belirtilmiştir. Ölçeğin iç tutarlılığını (örneğin, Cronbach Alfa katsayısı) ve/veya test-tekrar test güvenirliğini gösteren verilerin, ölçeğin geliştirildiği yüksek lisans tezi içerisinde yer aldığı varsayılmaktadır.
Tipik olarak, bu tür geliştirme çalışmalarında ölçeğin maddelerinin tutarlılığı ve ölçüm hatasının düşüklüğü istatistiksel yöntemlerle kanıtlanır. İlgili güvenirlik katsayıları için orijinal tez çalışmasına başvurulması önerilir.
Faktör Analizi
Ölçek geliştirme çalışmaları genellikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) veya Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemlerini kullanarak ölçülen yapının boyutlarını belirler. Kaynak metadatasında bu bilgiye rastlanmamıştır.
Ölçeğin çok boyutlu olup olmadığı ve öğretmen davranışlarının hangi ana faktörler altında toplandığı (örneğin, pedagojik rehberlik, teknik destek, etik denetim) gibi yapısal bilgilere, tezin faktör analizi bölümünden ulaşılabilir. Bu analizler, ölçeğin teorik yapıyla ne kadar uyumlu olduğunu gösterir.
Ölçek Bilgileri
Test Türü: Geliştirme (Developmental Scale)
Format: Derecelendirme formatının (Likert tipi ölçek) tez içerisinde yer alması muhtemeldir, ancak kaynakta belirtilmemiştir. Genellikle 5’li veya 7’li Likert tipi format kullanılmıştır.
Mevcut Dil: Türkçe
Popülasyon Grubu: Öğretmenler ve Öğrenciler (Öğretmen davranışlarını öğrencilerin bakış açısıyla ölçmek için tasarlanmıştır).
Yaş Grubu: İlköğretim İkinci Kademe veya Ortaöğretim öğrencileri (Proje ve performans görevlerinin uygulandığı yaş grupları).
Popülasyon Detayları: Akarsu’nun (2008) yüksek lisans tezi kapsamında belirlenen örneklem grubu. Genellikle İstanbul’daki devlet veya özel okulların öğrencileri ve öğretmenleri.
Test Metodolojisi: Öz bildirim (Self-Report) veya Gözlem (Teacher Behaviors Scale).
Anahtar Kelimeler
Eğitim psikolojisi, pedagojik yeterlilik, dijital okuryazarlık, öğretmen davranışları, tez çalışması, ölçek geliştirme.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilinmiyor
Kurum E-posta Adresleri: Bilinmiyor
Yazışma Adresi: İ. Akarsu (Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2008)
İzinler, Ücret ve Test Yılı
İzinler ve Ücret: Ölçeğin ticari kullanımı için telif hakları ve izin detayları, yazarın veya Yıldız Teknik Üniversitesi’nin ilgili birimleriyle iletişime geçilerek öğrenilmelidir. Akademik amaçlı kullanımı genellikle tezin yayımlanmış olması nedeniyle referans gösterilerek mümkündür.
Test Yılı: 2008
Ölçeğin orijinal PDF dosyası aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: ogrenciler-icin-projede-interneti-kullanmada-ogretmen-davranislari-olcegi-toad.pdf
Referanslar
-
Akarsu, İ. (2008). Öğrencilerin internetten yararlanma durumları,performans görevlerini proje türlerini ve öğretmen davranışlarını etkilemekte midir? (Yüksek lisans tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
-
Tez Bağlantısı: tez.yok.gov.tr
Öğrenciler için Projede İnterneti Kullanmada Öğretmen Davranışları Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir. Ölçek maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddeler için yazar tarafından hazırlanan 2008 tarihli yüksek lisans tezine başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Öğrenciler için Projede İnterneti Kullanmada Öğretmen Davranışları Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/ogrenciler-icin-projede-interneti-kullanmada-ogretmen-davranislari-olcegi/
memjavad. "Öğrenciler için Projede İnterneti Kullanmada Öğretmen Davranışları Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 3 Feb. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/ogrenciler-icin-projede-interneti-kullanmada-ogretmen-davranislari-olcegi/.
memjavad. "Öğrenciler için Projede İnterneti Kullanmada Öğretmen Davranışları Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/ogrenciler-icin-projede-interneti-kullanmada-ogretmen-davranislari-olcegi/.
memjavad (2026) 'Öğrenciler için Projede İnterneti Kullanmada Öğretmen Davranışları Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/ogrenciler-icin-projede-interneti-kullanmada-ogretmen-davranislari-olcegi/.
[1] memjavad, "Öğrenciler için Projede İnterneti Kullanmada Öğretmen Davranışları Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, February, 2026.
memjavad. Öğrenciler için Projede İnterneti Kullanmada Öğretmen Davranışları Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.