Motor Beceriden Bağımsız Görsel Algı Testi-3

Özet

Motor Beceriden Bağımsız Görsel Algı Testi-3 (MVPT-3), bireylerin motor becerilerinden bağımsız olarak görsel algı yeteneklerini değerlendirmek amacıyla geliştirilmiş bir ölçektir. Bu ölçeğin Türkiye uyarlaması, Ş. Metin ve N. Aral (2013) tarafından gerçekleştirilmiştir. Çalışma, testin Türkçe konuşan popülasyon üzerindeki psikometrik özelliklerini, özellikle geçerlik ve güvenirlik düzeylerini saptamayı hedeflemiştir. Bu test, özellikle gelişimsel bozukluklar, öğrenme güçlükleri veya motor kısıtlılıkları olan çocukların saf görsel algı işlevlerini değerlendirmede kritik bir araç olarak kullanılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Görsel Algı, Motor Beceriden Bağımsız Test, Uyarlama, Geçerlik, Güvenirlik, Frostig, Psikometri.

Yazarlar

Ş. Metin, N. Aral

Amaç

Motor Beceriden Bağımsız Görsel Algı Testi-3’ün temel amacı, bireylerin motor tepki verme zorunluluğu olmaksızın görsel algı yeteneklerini objektif bir şekilde ölçmektir. Bu, özellikle kalem tutma, işaretleme veya karmaşık motor koordinasyon gerektiren yanıtlar veremeyen bireyler için görsel algı düzeylerinin doğru bir şekilde belirlenmesini sağlar.

Uyarlama çalışması, orijinal testin kültürel ve dilsel farklılıklar göz önüne alınarak Türk popülasyonuna uygunluğunu sağlamayı ve böylece okul öncesi ve okul çağındaki çocukların görsel algı gelişimlerini standartlaştırılmış normlar çerçevesinde değerlendirmeye olanak tanımayı amaçlamıştır.

Yapı

Ölçek, görsel algının temel bileşenlerini ölçen çok boyutlu bir yapıyı değerlendirir. Görsel algı, çevreden gelen görsel bilgiyi yorumlama, organize etme ve anlamlandırma sürecidir. Testin ölçtüğü temel yapılar genellikle şunları içerir:

• Görsel Ayırt Etme: Şekiller, renkler veya boyutlar arasındaki ince farklılıkları tanıma yeteneği.
• Uzamsal İlişkiler: Nesnelerin uzaydaki konumlarını ve birbirleriyle olan ilişkilerini anlama.
• Şekil Sabitliği: Bir nesnenin boyutu, konumu veya yönü değişse bile aynı nesne olarak algılanması.
• Görsel Bellek: Görülen bir nesneyi kısa veya uzun süreli hafızada tutma ve hatırlama yeteneği.

Geçerlik

Motor Beceriden Bağımsız Görsel Algı Testi-3’ün Türk popülasyonundaki geçerlik çalışmaları, kapsamlı yöntemler kullanılarak incelenmiştir:

• İçerik/Kapsam Geçerliği: Test maddelerinin ölçülmek istenen görsel algı alanını ne ölçüde temsil ettiğini belirlemek amacıyla uzman görüşlerine başvurulmuştur. Uzman değerlendirmeleri, ölçeğin kavramsal olarak yeterli kapsama sahip olduğunu göstermiştir.
• Ölçüt Bağımlı Geçerlik: Testin, hali hazırda kabul görmüş ve aynı yapıyı ölçen başka bir test ile korelasyonu incelenmiştir. Bu kapsamda, 72 çocuğa Frostig Görsel Algı Testi uygulanmış ve elde edilen sonuçlar MVPT-3 puanları ile karşılaştırılmıştır. Yüksek korelasyon, ölçeğin kriter geçerliliğinin güçlü olduğunu desteklemiştir.
• Yapı Geçerliği: Testin teorik olarak ölçmesi beklenen yapıyı ne kadar iyi temsil ettiğini değerlendirmek için, özellikleri önceden bilinen grupların test sonuçları karşılaştırılmıştır. Bu analizler, testin görsel algı yeteneği açısından farklılık göstermesi beklenen grupları başarılı bir şekilde ayırt edebildiğini ortaya koymuştur.

Güvenirlik

Ölçeğin tutarlılığını ve kararlılığını belirlemek amacıyla çeşitli güvenirlik analizleri gerçekleştirilmiştir:

• İç Tutarlılık Analizi: Testin genel güvenirliğini belirlemek için, değerlendirme ölçütlerinin madde toplam puan korelasyonları incelenmiştir. Ayrıca, yaygın olarak kullanılan iç tutarlılık ölçütü olan Cronbach Alfa katsayısı hesaplanmıştır. Yüksek Alfa değerleri, test maddelerinin homojen bir şekilde aynı yapıyı ölçtüğünü göstermiştir.
• Test Yarılama Güvenirliği: Spearman Brown formülü kullanılarak test yarılama güvenirlik analizi yapılmıştır. Bu yöntem, testin iki yarısının birbiriyle tutarlı sonuçlar verip vermediğini kontrol eder.
• Test-Tekrar Test Güvenirliği: Testin zaman içindeki kararlılığını değerlendirmek amacıyla, aynı gruba farklı zamanlarda test tekrar uygulanmış ve puanlar arasındaki korelasyon incelenmiştir. Yüksek test-tekrar test korelasyonları, ölçeğin kararlı sonuçlar verdiğini kanıtlamıştır.

Faktör Analizi

Uyarlama çalışmasının orijinal özetinde detaylı bir faktör analizi bilgisi yer almamaktadır; ancak yapı geçerliği çalışmalarının bir parçası olarak teorik yapının incelendiği belirtilmiştir. Orijinal İngilizce sürümü olan MVPT-3, genellikle tek bir genel görsel algı faktörünü desteklemektedir. Uyarlama çalışması, yapı geçerliğini özellikleri bilinen grupların karşılaştırılması yöntemiyle desteklemiştir.

Ölçek Bilgileri

Test Türü: Uyarlama

Format: Görsel sunum, çoktan seçmeli, motor beceriden bağımsız yanıt.

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Gelişimsel popülasyon (Çocuklar).

Yaş Grubu: Orijinal testin hitap ettiği geniş yaş aralığına uygun olarak, uyarlama çalışması genellikle okul öncesi ve ilkokul çağındaki çocukları hedef almıştır (Kaynak çalışmada 72 çocuktan oluşan bir örneklem kullanılmıştır).

Popülasyon Detayları: Geçerlik çalışması, 72 çocuktan oluşan bir örneklem üzerinde gerçekleştirilmiştir.

Test Metodolojisi: Bireysel uygulama gerektirir. Çocuklara görsel uyaranlar sunulur ve doğru seçeneği işaret etmeleri veya sözel olarak belirtmeleri istenir, böylece motor yanıt zorunluluğu ortadan kalkar.

Anahtar Kelimeler

Görsel Algı Testi, Çocuk Gelişimi, Frostig Testi, Cronbach Alfa, Spearman Brown, Görsel Algı.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.

Kurum E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Bilgi mevcut değildir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Testin uyarlama çalışması 2013 yılında yayımlanmıştır. Testin orijinal versiyonunun (MVPT-3) ticari kullanım ve telif hakları ilgili yayıncılara aittir. Uyarlama çalışması için izinler makale yazarları üzerinden sağlanabilir. İletişim e-postası: [email protected].

Orijinal PDF makalesine ait bağlantılar aşağıdadır. İndirilebilir PDF bağlantısı: motor-beceriden-bagimsiz-gorsel-algi-testi-3-toad.pdf.

Makalenin Academia bağlantısı: s3.amazonaws.com

Referanslar

Metin, Ş. ve Aral, N.(2013). Motor Beceriden Bağımsız Görsel Algı Testi-3: Geçerlik güvenirlik çalışması. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 4(2), 57-72.

Motor Beceriden Bağımsız Görsel Algı Testi-3 Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin maddeleri, kaynak içerikte açıkça belirtilmemiştir. Maddelerin tamamı için referans makaleye başvurulması gerekmektedir.