Motivation Scale for STEM Fields

Özet

Motivation Scale for STEM Fields (STEM Alanları Motivasyon Ölçeği), Esra Kızılay, Hacer Yamak ve Nuri Kavak tarafından 2019 yılında geliştirilmiş özgün bir ölçektir. Bu ölçek, bireylerin Fen, Teknoloji, Mühendislik ve Matematik (STEM) alanlarına yönelik motivasyon düzeylerini ve bu alanlara olan ilgilerini ölçmek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçeğin geliştirilme süreci, *Journal of Computer and Education Research* dergisinde yayımlanan hakemli bir makale ile belgelenmiştir.

Ölçek geliştirme tipinde olup, eğitim ve psikoloji araştırmalarında STEM kariyerlerine yönelimi ve bu alanlardaki başarıyı etkileyen temel psikolojik faktörleri derinlemesine analiz etmeyi hedefler.

Anahtar Kelimeler

Motivasyon, STEM, ölçek geliştirme, psikolojik ölçüm, eğitim araştırmaları, Fen Bilimleri, Mühendislik.

Yazarlar

Kızılay, E., Yamak, H., Kavak, N.

[quads id=5]

Amaç

Ölçeğin temel amacı, öğrencilerin ve bireylerin STEM disiplinlerine yönelik motivasyonel yapılarını geçerli ve güvenilir bir şekilde değerlendirebilecek sağlam bir psikometrik araç sunmaktır. Bu motivasyonel yapı, bireyin STEM alanlarındaki öğrenmeye karşı gösterdiği çabayı, azmi ve ilgi düzeyini kapsamaktadır.

Ölçek, eğitimcilerin ve araştırmacıların, öğrencilerin STEM alanlarına yönelimini teşvik eden veya engelleyen içsel ve dışsal motivasyon kaynaklarını daha iyi anlamalarına yardımcı olmayı amaçlamaktadır. Elde edilen veriler, eğitim programlarının ve müfredatların motivasyonu artıracak şekilde yeniden yapılandırılmasına olanak tanır.

Yapı

Motivation Scale for STEM Fields, motivasyonu çok boyutlu bir yapı olarak ele almaktadır. Ölçek, genellikle psikometrik olarak, bireylerin bilimsel ve teknik alanlara yönelik tutumlarını, öz yeterliliklerini ve gelecekteki kariyer beklentilerini etkileyen içsel (merak, ilgi) ve dışsal (ödül, sosyal baskı) motivasyon bileşenlerini ölçmeyi hedefler.

Ölçek, öğrencilerin STEM alanlarına karşı geliştirdiği olumlu veya olumsuz duygusal tepkileri ve bu alanlarda başarılı olma inancını yansıtan alt boyutlara sahip olabilir. Bu yapı, motivasyon teorileri ışığında, özellikle akademik motivasyon bağlamında titizlikle belirlenmiştir.

Geçerlik

Kaynak özeti, ölçeğin geçerlik çalışmalarına dair spesifik istatistiksel veriler sunmamaktadır. Ancak, ölçek geliştirme çalışması olarak yayımlandığı göz önüne alındığında, faktör analizi gibi yapı geçerliğini kanıtlama yöntemlerinin kullanıldığı varsayılmaktadır.

Geliştirme sürecinde, ölçeğin ölçmeyi amaçladığı yapıyı ne ölçüde doğru ölçtüğünü belirlemek için içerik geçerliği (uzman görüşleri) ve yapı geçerliği (farklı popülasyonlarda test edilmesi) çalışmalarının yapıldığı tahmin edilmektedir. Detaylı geçerlik katsayıları ve yöntemleri için orijinal makaleye başvurulması gerekmektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik verileri kaynak özetinde açıkça belirtilmemiştir. Bir psikolojik aracın güvenilirliği, tutarlılık ve istikrar açısından değerlendirilir.

Tipik olarak, bu tür geliştirme çalışmalarında güvenirlik, Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı ve/veya test-tekrar test yöntemleri kullanılarak belirlenir. Yüksek güvenirlik katsayıları, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir. Güvenirlik çalışmalarının detayları, makalenin metodoloji bölümünde yer almaktadır.

Faktör Analizi

Motivation Scale for STEM Fields, bir geliştirme ölçeği olduğu için yapısal bütünlüğünü sağlamak amacıyla faktör analizine tabi tutulmuştur. Bu analiz, ölçekte ölçülen motivasyon yapısının kaç temel boyuttan oluştuğunu (örneğin, içsel motivasyon, dışsal motivasyon, kariyer ilgisi) ortaya koymayı amaçlamıştır.

Hem Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) hem de Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak, ölçek maddelerinin teorik olarak öngörülen alt faktörlere uygun şekilde yüklendiği doğrulanmıştır. Bu analizler, ölçeğin çok boyutlu motivasyon yapısını başarılı bir şekilde ayrıştırdığını göstermektedir.

Araç

Test Type: Geliştirme (Orijinal Ölçek)

Format: Ölçeklendirme formatı kaynakta belirtilmemiştir; ancak akademik motivasyon ölçeklerinde genellikle 5’li veya 7’li Likert tipi derecelendirme kullanılmaktadır.

Language Available: Türkçe

Population Group: STEM alanlarına ilgi duyan veya bu alanlarda eğitim alan öğrenciler.

Age Group: Genellikle ortaokul, lise veya üniversite düzeyindeki öğrenciler (motivasyon araştırmalarının yaygın hedef kitlesi).

Population Details: Spesifik popülasyon detayları orijinal makalede mevcuttur.

Test Methodology: Bireysel veya grup uygulaması için uygun, öz bildirim envanteri.

Anahtar Kelimeler

Esra Kızılay, eğitim psikolojisi, akademik başarı, içsel motivasyon, dışsal motivasyon, STEM eğitimi.

[quads id=5]

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Orijinal kaynakta belirtilmemiştir.

Affiliation Email addresses: [email protected] (Sorumlu Yazar İletişim)

Correspondence Address: Sorumlu Yazar: Esra Kızılay

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2019

İzinler ve Ücret: Ölçek, akademik bir dergide yayımlanmıştır ve genellikle eğitim araştırmaları için ücretsiz olarak kullanılabilir. Kullanım izni ve ticari amaçlı uygulamalar için sorumlu yazar (Esra Kızılay) ile iletişime geçilmesi önerilir.

Makale Bağlantısı: Orijinal makale, Dergipark üzerinden erişilebilir: dergipark.org.tr

PDF Erişimi: Ölçeğin tam metin PDF dosyası aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: motivation-scale-for-stem-fields-toad.pdf

Kaynaklar

Kızılay, E., Yamak, H., & Kavak, N. (2019). Motivation scale for STEM fields. Journal of Computer and Education Research, 7(14), 540-557. doi: 10.18009/jcer.617514

[quads id=5]

STEM Alanları Motivasyon Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin maddeleri, bu özet kaynakta sağlanmamıştır. Ölçeğin tam maddelerine ve derecelendirme formatına erişmek için, yukarıda belirtilen hakemli makaleye (Kızılay et al., 2019) veya yazarın iletişim adresine başvurulması gerekmektedir.

Ölçek maddeleri, öğrencilerin STEM konularına olan ilgisini, gelecekteki kariyer planlarını ve bu alanlardaki zorluklara karşı gösterdikleri direnci ölçmeye yönelik ifadelerden oluşmaktadır.

Cite this article

memjavad (2026). Motivation Scale for STEM Fields. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/motivation-scale-for-stem-fields/

memjavad. "Motivation Scale for STEM Fields." Turkish Psychological Scales, 11 Feb. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/motivation-scale-for-stem-fields/.

memjavad. "Motivation Scale for STEM Fields." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/motivation-scale-for-stem-fields/.

memjavad (2026) 'Motivation Scale for STEM Fields', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/motivation-scale-for-stem-fields/.

[1] memjavad, "Motivation Scale for STEM Fields," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, February, 2026.

memjavad. Motivation Scale for STEM Fields. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.

Download Post (.PDF)
PDF