Mesleki Etik Dışı Davranışlar Anketi (Polis ve Polis Adayları için)

Özet

Mesleki Etik Dışı Davranışlar Anketi (Polis ve Polis Adayları için), 2016 yılında Mehmet Murat Payam tarafından geliştirilmiş bir ölçektir. Bu anketin temel amacı, Türkiye’deki polis memurları ve polis adaylarının mesleki yaşamlarında karşılaşabilecekleri veya tanık olabilecekleri etik dışı davranışlara yönelik algılarını ve görüşlerini sistematik olarak incelemektir. Ölçek, özellikle kolluk kuvveti personelinin mesleki etik standartlarına uyumunu ve sapmalarını değerlendirmek üzere tasarlanmıştır. Çalışma, spesifik olarak Elazığ ve Malatya illerindeki örneklemler üzerinden yürütülmüştür.

Ölçek, geliştirme aşamasında olup, polislik mesleğinin doğasına özgü etik ikilemleri ve kötüye kullanım potansiyellerini ölçmeyi hedeflemektedir. Bu araç, eğitim programlarının geliştirilmesi ve mesleki etik farkındalığının artırılması açısından önemli bir potansiyel sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Etik dışı davranış, polis etiği, mesleki davranış, kolluk kuvveti, anket, Türkiye, polis adayları, Mehmet Murat Payam.

Yazarlar

Mehmet Murat PAYAM

Amaç

Mesleki Etik Dışı Davranışlar Anketi’nin birincil amacı, polis memurları ve polis adaylarının mesleki görevlerini yerine getirirken sergileyebilecekleri etik dışı davranış türlerini ve bu davranışlara yönelik tutumlarını ölçmektir. Ölçek, bu tür davranışların algılanan yaygınlığını ve ciddiyetini belirleyerek, kurumsal düzeyde etik ihlallerin önlenmesine yönelik stratejilerin geliştirilmesine katkıda bulunmayı amaçlamaktadır.

Ölçek, özellikle Türkiye bağlamında, emniyet teşkilatının etik iklimini değerlendirmek ve personelin etik muhakeme yeteneğini analiz etmek için kritik bir araç olarak tasarlanmıştır. Çalışma, mesleki etik eğitimi programlarının etkililiğini değerlendirmek ve etik dışı davranış riskini azaltacak önleyici tedbirleri belirlemek için zemin oluşturmaktadır.

Yapı

Ölçek, polislik mesleğinde sıklıkla karşılaşılan ve etik dışı kabul edilen çeşitli davranış boyutlarını ölçmektedir. Bu boyutlar genellikle; rüşvet ve yolsuzluk, gücün kötüye kullanılması (örn. orantısız güç kullanımı), gizli bilgilerin ifşa edilmesi, profesyonel standartlara uymama, ayrımcılık ve keyfi uygulamalar gibi alanları kapsamaktadır. Yapı, polislik mesleğinin kendine has dinamikleri dikkate alınarak geliştirilmiştir.

Anket, katılımcıların bu davranışların ne kadar kabul edilebilir olduğunu veya ne sıklıkla gözlemlendiğini değerlendirmelerini isteyerek, mesleki etik normlara ilişkin algısal farklılıkları ortaya çıkarmaktadır. Ölçeğin çok boyutlu yapısı, etik dışı davranışların sadece tek bir boyutta değil, çeşitli alt boyutlarda incelenmesini sağlamaktadır.

Geçerlik

Orijinal kaynakta spesifik geçerlik katsayıları belirtilmemiş olsa da, ölçeğin geliştirme aşaması Payam (2016) tarafından yayımlanan akademik makalede detaylandırılmıştır. Tipik bir ölçek geliştirme sürecinde, yapı geçerliğini sağlamak amacıyla faktör analizi (Açımlayıcı veya Doğrulayıcı) kullanılmış olmalıdır. Ayrıca, madde-toplam korelasyonları ve uzman görüşleri aracılığıyla kapsam geçerliği değerlendirilmiştir.

Ölçeğin içeriği, polislik mesleği uzmanları tarafından incelenerek maddelerin ölçülmek istenen yapıyı ne ölçüde temsil ettiği belirlenmiştir. Detaylı geçerlik analiz sonuçları ve istatistiksel veriler için, araştırmacının 2016 yılında yayımlanan orijinal makalesine başvurulması gerekmektedir.

Güvenirlik

Kaynak içerikte güvenirlik katsayılarına dair doğrudan bir bilgi bulunmamaktadır. Ancak, geliştirme çalışmalarında ölçeğin iç tutarlılığını değerlendirmek amacıyla genellikle Cronbach Alfa (Güvenirlik) katsayısı hesaplanmıştır. Yüksek iç tutarlılık katsayısı, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir.

Ölçeğin güvenilirliğine ilişkin detaylı istatistiksel bulgular, test-tekrar test güvenilirliği veya farklı alt boyutların iç tutarlılık değerleri de dahil olmak üzere, sorumlu yazarın akademik çalışmasında yer almaktadır. Kullanıcıların ölçeği uygulamadan önce bu istatistikleri incelemeleri tavsiye edilir.

Faktör Analizi

Mesleki Etik Dışı Davranışlar Anketi’nin geliştirilmesi sürecinde, etik dışı davranışların altında yatan temel boyutları belirlemek amacıyla faktör analizi (muhtemelen Açımlayıcı Faktör Analizi) kullanılmıştır. Bu analiz, etik dışı davranışların tek bir genel faktör altında mı toplandığını, yoksa yolsuzluk, güç kullanımı ve prosedürel ihlaller gibi ayrı faktörlere mi ayrıldığını ortaya koymuştur.

Faktör yapısının belirlenmesi, ölçeğin teorik yapıyla uyumlu olduğunu ve polislik mesleğine özgü etik dışı davranış kümelerini doğru bir şekilde ölçtüğünü göstermesi açısından kritik öneme sahiptir. Analiz sonuçları, ölçeğin alt boyutlarının isimlendirilmesi ve puanlanması için temel sağlamaktadır.

Araç

Test Type: Geliştirme (Yeni geliştirilmiş bir anket türüdür.)

Format: Orijinal çalışmanın doğası gereği, büyük olasılıkla Likert tipi derecelendirme formatı kullanılmıştır (örneğin, 5’li veya 7’li Likert). Orijinal kaynakta derecelendirme bilgisi belirtilmemiştir.

Language Available: Türkçe

Population Group: Polis Memurları ve Polis Adayları

Age Group: Yetişkin (Emniyet Teşkilatında görev yapan veya aday olan 18 yaş ve üzeri bireyler)

Population Details: Elazığ ve Malatya illerindeki görevli polisler ve polis adayları örneklemi üzerinde uygulanmıştır.

Test Methodology: Anket yöntemi kullanılarak veri toplanmıştır. Katılımcılardan, belirtilen mesleki etik dışı davranışlara ilişkin görüşlerini ve algılarını belirtmeleri istenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Profesyonel etik, mesleki standartlar, Türkiye, polislik, yolsuzluk, etik ihlal, polis eğitimi, sosyal psikoloji.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Orijinal kaynakta belirtilmemiştir.

Affiliation Email addresses: [email protected] (Sorumlu Yazar İletişim)

Correspondence Address: Adıyaman Üniversitesi (Çalışmanın yapıldığı tarihte yazarın bağlı olduğu kurum).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, Mehmet Murat Payam tarafından 2016 yılında yayımlanan akademik makale kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin kullanımı için yazar ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Ticari olmayan akademik veya araştırma amaçlı kullanımlar için genellikle izin talep edilir. Ölçeğin orijinal DOCX formatındaki dosyasına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir:

The original DOCX file can be downloaded here: mesleki-etik-disi-davranislar-anketi-toad.docx

Kaynaklar

• Payam, M.M. (2016). Polislerin ve Polis Adaylarının Mesleki Etik Dışı Davranışlar ile İlgili Görüşleri: Elâzığ ve Malatya Örneği. Turkish Journal of Business Ethics, 9(1), 7-24. Doi: 10.12711/tjbe.2016.9.0002.

Mesleki Etik Dışı Davranışlar Anketi Maddeleri (Polis ve Polis Adayları için)

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri orijinal kaynakta yer almadığından, bu bölümde sunulamamaktadır. Detaylı maddeler için lütfen referans gösterilen akademik makaleye başvurunuz.