Matematik Öz Yeterlik Algısı Ölçeği

Özet

Matematik Öz Yeterlik Algısı Ölçeği, 2017 yılında Büşra Öztürk tarafından yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, ortaokul düzeyindeki öğrencilerin matematik alanındaki görevleri başarıyla yerine getirme yeteneklerine dair inançlarını ve algılarını ölçmek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçeğin geliştirildiği ana araştırma, öğrencilerin üstbilişsel farkındalık düzeyleri ile matematik öz yeterlik algısının, genel matematik başarısı üzerindeki etkisini incelemeye odaklanmıştır. Bu araç, öğrencilerin akademik motivasyonunu ve matematik dersine yönelik tutumlarını anlamak için kritik bir öneme sahiptir.

Anahtar Kelimeler

Matematik, Öz Yeterlik, Algı, Ortaokul, Matematik Başarısı, Geliştirme Ölçeği, Eğitim Psikolojisi.

Yazarlar

Büşra Öztürk

Amaç

Ölçeğin temel amacı, ortaokul kademesinde öğrenim gören öğrencilerin matematiksel görevleri yerine getirme konusundaki kişisel yeterlik inançlarını nicel olarak belirlemektir. Bu, öğrencilerin zorluklarla karşılaştıklarında gösterdikleri çabayı, azmi ve genel akademik performanslarını etkileyen temel bir motivasyonel yapı olan öz yeterliği değerlendirmeye olanak tanır.

Ölçek, aynı zamanda, öğrencilerin matematik başarılarını etkileyen bilişsel ve duyuşsal faktörler arasındaki ilişkileri araştırmacılar için ölçülebilir hale getirmeyi hedeflemektedir. Bu bağlamda, ölçeğin geliştirilmesi, matematik eğitimi alanında yürütülecek deneysel ve korelasyonel çalışmalar için güvenilir bir araç sağlamaktadır.

Yapı

Matematik Öz Yeterlik Algısı Ölçeği, Albert Bandura tarafından ortaya konan öz yeterlik (Self-Efficacy) teorisine dayanmaktadır. Öz yeterlik, bireyin belirli bir sonucu elde etmek için gerekli eylemleri organize etme ve yürütme yeteneğine olan inancıdır. Bu bağlamda, matematik öz yeterliği, öğrencilerin karmaşık matematik problemlerini çözme, zorlu sınavlara hazırlanma ve genel olarak matematiksel kavramları anlama kapasitelerine duydukları güveni temsil eder.

Ölçeğin geliştirildiği yüksek lisans tezi, matematik öz yeterlik algısını, öğrencilerin öğrenme süreçlerini düzenleme yetenekleri olan üstbilişsel farkındalık ile ilişkilendirerek çok boyutlu bir yapıyı incelemektedir. Bu, algısal inançların sadece performansı değil, aynı zamanda öğrencilerin kendi öğrenme stratejilerini ne kadar etkili kullandıklarını da yansıttığını göstermektedir.

Geçerlik

Ölçek geçerliğine dair detaylı istatistiksel raporlar (örneğin, yapı geçerliği, kapsam geçerliği veya ölçüt bağıntılı geçerlik katsayıları) orijinal kaynak özetinde doğrudan belirtilmemiştir. Ancak, ölçeğin bir yüksek lisans tezi (Öztürk, 2017) kapsamında geliştirilmiş olması, geçerlik çalışmalarının (genellikle faktör analizi ve uzman görüşleri) tez metninde yer aldığını düşündürmektedir. Araştırmacıların, ölçeği kullanmadan önce ilgili tezin tam metnini incelemeleri şiddetle tavsiye edilir.

Güvenirlik

Ölçek güvenirliğine ilişkin spesifik istatistiksel değerler (örneğin, Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı veya test-tekrar test korelasyonları) sunulan kaynak bilgileri arasında yer almamaktadır. Geliştirme çalışmalarında standart olarak yapılan iç tutarlılık analizlerinin tezin tam metninde mevcut olması beklenmektedir. Güvenirlik, ölçeğin farklı zamanlarda veya farklı madde gruplarıyla tutarlı sonuçlar verme yeteneğini ifade eder ve bu tür geliştirme çalışmalarında temel bir gerekliliktir.

Faktör Analizi

Matematik Öz Yeterlik Algısı Ölçeği, bir geliştirme ölçeği olduğu için, yapısal geçerliğini kanıtlamak amacıyla faktör analizine tabi tutulmuştur. Bu analiz, ölçek maddelerinin hangi alt boyutlar altında toplandığını ve teorik yapıya uygunluğunu belirlemek için gereklidir. Ortaokul öğrencilerinin öz yeterlik algısı karmaşık bir yapıya sahip olabileceği için, faktör analizi sonuçları, ölçeğin tek boyutlu mu yoksa çok boyutlu mu olduğunu ortaya koymaktadır. Detaylı faktör yükleri ve açıklanan varyans oranları tezin akademik raporunda incelenebilir.

Araç

Test Türü: Geliştirme

Format: Orijinal kaynakta derecelendirme biçimi belirtilmemiştir, ancak öz yeterlik algısı ölçekleri genellikle Likert tipi derecelendirme formatını kullanır (örneğin, 5’li veya 6’lı seçenekler).

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Öğrenciler

Yaş Grubu: Ortaokul öğrencileri (Genellikle 10-14 yaş aralığı)

Popülasyon Detayları: Ortaokul kademesinde öğrenim gören öğrenciler üzerinde uygulanmak üzere geliştirilmiştir.

Test Metodolojisi: Öz bildirim ölçeği (Self-report scale).

Anahtar Kelimeler

Öz Yeterlik Algısı, Üstbilişsel Farkındalık, Matematik Eğitimi, Psikometrik Özellikler, Ortaokul Öğrencileri, Akademik Başarı.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Bilgi mevcut değildir.

Bağlı Kuruluş E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü (Tez yazımı sırasında bağlı olduğu kurum).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2017 yılında Büşra Öztürk’ün yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin kullanımı için izinler ve telif hakları, sorumlu yazar (Büşra Öztürk) ve tezin bağlı olduğu üniversite (Eskişehir Osmangazi Üniversitesi) ile iletişime geçilerek teyit edilmelidir. Ölçeğin tam metnine ve kullanım şartlarına dair detaylar genellikle yazarın e-posta adresi aracılığıyla veya YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden öğrenilebilir.

Ölçeğin orijinal PDF belgesi aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir.
The original PDF can be downloaded here: matematik-oz-yeterlik-algisi-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

1. Öztürk, B. (2017). Ortaokul öğrencilerinin üstbilişsel farkındalık düzeyi ile matematik öz yeterlik algısının matematik başarısına etkisinin incelenmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
2. Tez metnine YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişim sağlanabilir: tez.yok.gov.tr

Matematik Öz Yeterlik Algısı Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Ölçek maddeleri, orijinal kaynak içeriğinde mevcut değildir. Detaylı maddeler için yukarıda belirtilen yüksek lisans tezine başvurulması gerekmektedir.