Kuantum Liderlik Ölçeği

Özet

Bu ölçek, Konan ve Mermer (2021) tarafından geliştirilmiş olup, eğitim kurumlarında görev yapan öğretmenlerin algıladığı Kuantum Liderlik davranışlarını ölçmek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçek geliştirme sürecinde, hem Açımlayıcı hem de Doğrulayıcı Faktör Analizleri (DFA) uygulanmıştır. Analizler sonucunda, 24 maddeden oluşan ölçeğin tek faktörlü bir yapı sergilediği ve yüksek düzeyde iç tutarlılığa (Cronbach Alpha = .965) sahip olduğu belirlenmiştir. Ölçek, özellikle eğitim yöneticilerinin karmaşık ve dinamik ortamlarda gösterdiği liderlik yetkinliklerini değerlendirmek için geçerli ve güvenilir bir araç sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kuantum Liderlik, Liderlik, Psikometrik Ölçek, Geçerlik, Güvenirlik, Eğitim Yönetimi, Likert Ölçeği.

Yazarlar

N. Konan, S. Mermer

[quads id=5]

Amaç

Bu ölçeğin temel amacı, eğitim kurumlarında yöneticilerin sergilediği kuantum liderlik özelliklerini ve davranışlarını öğretmenlerin perspektifinden değerlendirmektir. Geleneksel liderlik yaklaşımlarının yetersiz kaldığı günümüzün belirsiz ve sürekli değişen eğitim ortamlarında, yöneticilerin esnek, bütüncül ve ileri görüşlü yaklaşımlarını ölçmek hedeflenmiştir.

Ölçek, liderlerin beklenmedik olaylar karşısındaki soğukkanlılığını, sonuç odaklılıktan ziyade süreç odaklılığını ve personel ile sürekli etkileşim halinde olma yetkinliklerini sistematik bir şekilde belirlemeye yardımcı olur.

Yapı

Kuantum Liderlik, fizik ve yönetim bilimlerindeki kuantum teorisinden esinlenerek geliştirilmiş, belirsizlik ve karmaşıklık (kaos) ortamlarında yöneticinin esnek, ilişkisel ve bütünsel bir yaklaşım sergilemesini gerektiren bir yapıdır. Bu liderlik türü, okul yöneticilerinin geleceği öngörebilme, değişime direnç gösterenleri ikna edebilme ve farklı görüşleri kurumsal zenginlik olarak değerlendirebilme kapasitesini ölçer.

Ölçek, bu çok boyutlu yapıyı temsil eden 24 madde ile oluşturulmuş olup, faktör analizleri sonucunda tüm bu liderlik özelliklerinin tek bir üst faktör altında toplandığı doğrulanmıştır.

Geçerlik

Ölçeğin yapı geçerliliği, hem Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) hem de Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemleri kullanılarak incelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda, AFA ile belirlenen tek faktörlü yapının DFA ile de doğrulandığı tespit edilmiştir.

Bu bulgular, Kuantum Liderlik Ölçeği‘nin teorik olarak öngörülen tek boyutlu yapıyı psikometrik olarak başarılı bir şekilde temsil ettiğini ve yeterli düzeyde yapı geçerliliğine sahip olduğunu göstermektedir. Ölçek, kuantum liderliği ölçmek için güçlü bir yapısal temel sunmaktadır.

Güvenirlik

Ölçeğin iç tutarlılık güvenilirliği, Cronbach Alpha katsayısı hesaplanarak değerlendirilmiştir. Elde edilen katsayı değeri “.965” olarak rapor edilmiştir. Bu değer, psikometrik standartlara göre son derece yüksek olup, ölçek maddeleri arasında mükemmel bir iç tutarlılık olduğunu göstermektedir.

Yüksek Cronbach Alpha katsayısı, ölçeğin ölçülen yapıyı güvenilir bir şekilde temsil ettiğini ve maddelerin birbirleriyle uyumlu çalıştığını işaret eder. Bu, ölçeğin araştırmalarda istikrarlı sonuçlar vereceği anlamına gelmektedir.

Faktör Analizi

Ölçek geliştirme sürecinde, 24 maddelik veri setinin yapısını keşfetmek amacıyla öncelikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) uygulanmıştır. AFA sonuçları, ölçeğin tek bir baskın faktör altında toplandığını göstermiştir. Bu tek faktörlü model daha sonra, modelin veriye uyumunu istatistiksel olarak test etmek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile incelenmiştir.

DFA incelemesi, tek faktörlü yapının iyi uyum indeksleri sergilediğini ve dolayısıyla kuramsal modelin ampirik verilerle örtüştüğünü kanıtlamıştır. Bu analizler, ölçeğin yapısal olarak sağlam olduğunu ve kuantum liderlik yapısını tutarlı bir şekilde ölçtüğünü doğrulamıştır.

Araç

Test Type: Geliştirme

Format: 24 maddeden oluşan, tek faktörlü bir ölçektir.

Language Available: Türkçe

Population Group: Öğretmenler

Age Group: Yetişkin

Population Details: Eğitim kurumlarında görev yapan öğretmenler üzerinde uygulanmıştır.

Test Methodology: 5’li Likert tipinde derecelendirme kullanılmıştır:

• 1 = Hiçbir Zaman
• 2 = Nadiren
• 3 = Bazen
• 4 = Çoğunlukla
• 5 = Her Zaman

Anahtar Kelimeler

Eğitim Liderliği, Okul Yönetimi, Öz-Bildirim Ölçeği, AFA, DFA, Psikometri, Yönetim.

[quads id=5]

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Sümeyye MERMER

Author ORCID Identifier: Sağlanmamıştır (N/A)

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: Sağlanmamıştır (N/A)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2021

İzinler ve Ücret: Ölçeğin ticari kullanımına dair özel bir ücret bilgisi mevcut değildir. Akademik ve araştırma amaçlı kullanımlar için sorumlu yazar ile iletişime geçilmesi önerilir.

Kaynaklar

Konan, N. &. Mermer, S. (2021). Kuantum Liderlik Ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışmaları. E-Uluslararası Pedandragoji Dergisi (e-upad), 1(1), 74-86. Bu makaleye DOI üzerinden erişim sağlanabilir: https://trdoi.org/10.27579808/e-ijpa.13

Makalenin tam metnine dergi web sitesi üzerinden ulaşılabilir: e-ijpa.com

Ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: kuantum-liderlik-olcegi-toad.pdf

[quads id=5]

Kuantum Liderlik Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmuştur ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

• Öğretmenlerle sürekli etkileşim halindedir
• Beklenmedik olaylar karşısında soğukkanlılığını korur
• Vereceği kararların sonuçlarını önceden kestirebilir
• Sonuçtan çok süreci değerlendirir
• Öğretmenlerin farklı görüşte olmalarını yönetsel açıdan zenginlik olarak görür
• Değişime direnen öğretmenleri değişimin gerekliliği konusunda bilgilendirir.

Ölçek toplam 24 maddeden oluşmaktadır.