Table of Contents
Özet
Konteyner Taşımacılığı Hizmeti Beklentileri Ölçeği, 1999 yılında Okan Tuna tarafından doktora tezi kapsamında geliştirilmiş bir ölçüm aracıdır. Bu ölçeğin temel amacı, örgütsel pazara yönelik hizmetlerde algılanan hizmet kalitesi, davranışsal niyetler ve müşteri özellikleri arasındaki ilişkileri incelemektir. Ölçek, özellikle konteyner taşımacılığı alanındaki hizmet beklentilerini sistematik bir şekilde değerlendirmek üzere tasarlanmıştır.
Ölçek, hizmet sağlayıcıların performansını müşterilerin idealize edilmiş beklentileri doğrultusunda ölçerek, hizmet kalitesinin kritik boyutlarını belirlemeye yardımcı olur. Geliştirme süreci, içerik geçerliliğinin uzman görüşleri ile sağlanmasını ve yüksek iç tutarlılık katsayıları elde etmeyi içermiştir.
Anahtar Kelimeler
Hizmet Kalitesi, Beklenti, Konteyner Taşımacılığı, Lojistik, Algılanan Kalite, Müşteri Davranışı.
Yazarlar
Okan Tuna
[quads id=5]
Amaç
Ölçeğin temel amacı, lojistik sektörünün kritik bir bileşeni olan konteyner taşımacılığı hizmetlerinde müşterilerin sahip olduğu beklenti düzeylerini belirlemektir. Bu beklentiler, daha sonra algılanan hizmet kalitesi ve müşterilerin davranışsal niyetleri ile ilişkilendirilerek hizmet sağlayıcıların performansını değerlendirmeye olanak tanır.
Ölçek, özellikle B2B (işletmeden işletmeye) pazar ortamında, hizmet kalitesi beklentilerinin hangi boyutlarda yoğunlaştığını ortaya koymak ve hizmet sunumunda iyileştirilmesi gereken alanları tespit etmek için geliştirilmiştir. Bu sayede, hizmet sağlayıcılar stratejik kararlar alabilir ve müşteri memnuniyetini artıracak operasyonel düzenlemeler yapabilirler.
Yapı
Konteyner Taşımacılığı Hizmeti Beklentileri Ölçeği, müşterilerin bir hizmeti almadan önceki idealize edilmiş performans düzeylerine ilişkin bilişsel değerlendirmelerini ölçen bir psikometrik yapıdır. Bu yapı, genellikle güvenilirlik, tepkisellik, güvence ve empati gibi hizmet kalitesi boyutlarıyla yakından ilişkilidir, ancak doğrudan konteyner taşımacılığının operasyonel ve dokümantasyonel gerekliliklerine odaklanmıştır.
Ölçek, malın hasarsız teslimatı, zamanında varış, konşimento gibi evrakların hatasız düzenlenmesi ve genel hizmet kalitesine yönelik somut ve kritik hizmet beklentilerini kapsamaktadır.
Geçerlik
Ölçeğin geçerlik çalışmaları, geliştirme aşamasında içerik geçerliliğine odaklanmıştır. İçerik geçerliliği, alanında uzman kabul edilen kişilerle yapılan görüşmeler ve değerlendirmeler sonucunda sağlanmıştır.
Uzmanlar, ölçek maddelerinin ölçülmek istenen yapıyı temsil etme derecesini ve ilgili hizmet alanına uygunluğunu onaylamıştır. Bu süreç, ölçeğin kapsamının konteyner taşımacılığı hizmetlerinin kritik yönlerini doğru bir şekilde yansıttığını göstermektedir.
Güvenilirlik
Ölçeğin iç tutarlılık güvenilirliği, iki farklı istatistiksel yöntemle incelenmiştir. Hesaplanan Cronbach Alfa katsayısı .7309 olarak bulunmuştur. Bu değer, sosyal bilimler araştırmaları için kabul edilebilir bir düzeyde iç tutarlılığa işaret etmektedir.
Ancak, Alfa katsayısı hesaplanırken ölçeği oluşturan iki değişken (“malın yerine hasarsız varması” ve “konşimentoların hasarsız düzenlenmesi”) değerlendirmeye alınmamıştır. Bu durumun nedeni, tüm cevaplayıcıların bu maddelere en yüksek puan olan 5’i vermesi sonucu varyanslarının sıfıra eşitlenmesidir. Bu bulgu, bu iki faktörün konteyner taşımacılığında müşteriler için tartışmasız temel gereklilikler olduğunu ve beklenti düzeyinin maksimuma ulaştığını göstermektedir.
Ek olarak, ölçeğin tutarlılığını desteklemek amacıyla Guttman Split-Half katsayısı da hesaplanmış olup, bu değer .7133 olarak raporlanmıştır.
Faktör Analizi
Kaynak materyalde ölçeğin temel bileşenlerini belirlemek amacıyla uygulanan keşfedici ya da doğrulayıcı faktör analizine dair detaylı istatistiksel sonuçlar (örneğin, faktör yükleri veya faktör sayısı) açıkça belirtilmemiştir. Bu durum, ölçeğin geliştirme aşamasında içerik geçerliliğine ağırlık verildiğini ve temel boyutların literatür veya uzman görüşleri doğrultusunda belirlendiğini düşündürmektedir.
Ancak, güvenilirlik analizlerinde iki maddenin varyansının sıfır çıkması, bu maddelerin ölçek yapısı içinde beklentinin en üst düzeyde olduğu, ayrıştırıcı gücünün ise düşük olduğu alt boyutlara işaret edebilir.
Ölçüm Aracı
Test Type: Geliştirme
Format: 5’li Likert (1= kesinlikle katılmıyorum – 5= kesinlikle katılıyorum)
Language Available: Türkçe
Population Group: Örgütsel Pazar Müşterileri (Konteyner Taşımacılığı Hizmeti Alan İşletmeler)
Age Group: Belirtilmemiş (Ancak kurumsal karar vericileri hedeflemektedir)
Population Details: Konteyner taşımacılığı hizmetlerini kullanan işletmelerin yöneticileri veya karar vericileri.
Test Methodology: Anket yöntemiyle veri toplama, konteyner taşımacılığı hizmet beklentisi düzeylerini ölçme.
Anahtar Kelimeler
Hizmet Beklentisi, Güvenilirlik, Lojistik Yönetimi, Müşteri Memnuniyeti, Tedarik Zinciri.
[quads id=5]
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Belirtilmemiş
Affiliation Email addresses: [email protected]
Correspondence Address: Belirtilmemiş (Dokuz Eylül Üniversitesi ile ilişkilendirilebilir)
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Ölçeğin geliştirme yılı 1999‘dur. Ölçek, bir doktora tezi kapsamında oluşturulmuştur ve akademik amaçlı kullanımlar için yazarla iletişime geçilmesi önerilir. Ticari kullanım veya lisans ücretleri hakkında bilgi almak için sorumlu yazar Okan Tuna ile e-posta yoluyla ([email protected]) iletişime geçilmelidir.
Kaynaklar
Tuna, O. (1999). Örgütsel pazara yönelik hizmetlerde algılanan hizmet kalitesi, davranışsal niyetler ve müşteri özellikleri ilişkisi: Konteyner taşımacılığı hizmetleri üzerine bir araştırma (Doktora tezi). İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Bu ölçeğin dayandığı teze Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişim sağlanabilir: tez.yok.gov.tr
Ölçeğin orijinal PDF dosyası burada indirilebilir: konteyner-tasimaciligi-hizmeti-beklentileri-olcegi-toad.pdf
[quads id=5]
Konteyner Taşımacılığı Hizmeti Beklentileri Ölçeği Maddeleri
IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.
Ölçeği oluşturan maddelerin tam listesi, orijinal kaynak materyalde açıkça belirtilmemiştir. Maddelerin detaylı içeriğine erişim için referans olarak belirtilen doktora tezine başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Konteyner Taşımacılığı Hizmeti Beklentileri Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/konteyner-tasimaciligi-hizmeti-beklentileri-olcegi/
memjavad. "Konteyner Taşımacılığı Hizmeti Beklentileri Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 8 Mar. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/konteyner-tasimaciligi-hizmeti-beklentileri-olcegi/.
memjavad. "Konteyner Taşımacılığı Hizmeti Beklentileri Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/konteyner-tasimaciligi-hizmeti-beklentileri-olcegi/.
memjavad (2026) 'Konteyner Taşımacılığı Hizmeti Beklentileri Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/konteyner-tasimaciligi-hizmeti-beklentileri-olcegi/.
[1] memjavad, "Konteyner Taşımacılığı Hizmeti Beklentileri Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, March, 2026.
memjavad. Konteyner Taşımacılığı Hizmeti Beklentileri Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.