Kimya Öğretmeni Adayları için Teknoloji Tutum Ölçeği

Özet

Kimya Öğretmeni Adayları için Teknoloji Tutum Ölçeği (KÖATÖ), Soner Yavuz tarafından 2005 yılında geliştirilmiş bir ölçektir. Bu ölçeğin temel amacı, geleceğin kimya öğretmenlerinin eğitim süreçlerinde teknoloji kullanımına yönelik sahip oldukları tutumları sistematik ve nicel bir şekilde değerlendirmektir. Ölçek, özellikle öğretmen adaylarının teknoloji entegrasyonuna dair algılarını, inançlarını ve hazırlık düzeylerini belirlemeye odaklanmaktadır. Geliştirme çalışması, teknolojiye yönelik olumlu tutumların mesleki yeterlilik üzerindeki potansiyel etkilerini araştırmayı hedeflemiştir.

Ölçeğin geliştirilmesi, bilim ve kimya eğitimi alanında teknoloji kullanımının öneminin arttığı bir dönemde, öğretmen yetiştirme programlarının etkinliğini değerlendirmek için kritik bir araç sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Teknoloji tutumu, Kimya eğitimi, Öğretmen adayları, Ölçek geliştirme, Eğitim teknolojileri, Tutum ölçme.

Yazarlar

Soner Yavuz

Amaç

Ölçeğin birincil amacı, kimya öğretmenliği lisans programlarında öğrenim gören öğretmen adaylarının teknolojik araçlara ve yöntemlere karşı gösterdikleri olumlu veya olumsuz eğilimleri tespit etmektir. Bu tespit, eğitim programlarının teknoloji entegrasyonu açısından eksikliklerini gidermede ve öğretmen yetiştirme süreçlerini iyileştirmede kritik öneme sahiptir.

Ölçek, öğretmen adaylarının teknolojiye karşı olan algılanan fayda, algılanan kolaylık ve kaygı düzeylerini ölçerek, bu faktörlerin teknoloji entegrasyonu kararlarını nasıl etkilediğini anlamayı amaçlamaktadır. Elde edilen veriler, eğitim fakültelerine teknolojiye dayalı pedagojik içerik bilgisi (TPACK) gelişimini destekleyecek müdahaleler tasarlama konusunda rehberlik eder.

Yapı

KÖATÖ, genellikle psikometri alanındaki tutum teorilerine dayanarak geliştirilmiştir. Ölçülen psikolojik yapı, “Teknoloji Tutumu”dur ve bu yapı, bilişsel, duyuşsal ve davranışsal bileşenleri içerir. Ölçek, öğretmen adaylarının teknoloji kullanımına yönelik inançlarını, duygusal tepkilerini ve teknoloji tabanlı öğrenme ortamlarını kullanma istekliliklerini kapsayan çok boyutlu bir yapıyı hedeflemektedir.

Ölçek maddeleri, adayların teknolojiyi öğrenme, öğretme ve günlük mesleki görevlerinde kullanmaya ne kadar istekli olduklarını ve bu kullanıma dair ne kadar özgüvenli hissettiklerini değerlendirmek üzere tasarlanmıştır. Bu tutumun, kimya laboratuvarlarında sanal araçların veya simülasyonların kullanımına yönelik hazırlığı yansıttığı varsayılmaktadır.

Geçerlik

Ölçeğin geçerlik çalışmaları, Soner Yavuz’un 2005 tarihli orijinal makalesinde (Developing a Technology Attitude Scale for Pre-Service Chemistry Teachers) ayrıntılı olarak sunulmuştur. Geliştirme sürecinde, ölçeğin ölçmeyi amaçladığı teknoloji tutumu yapısını gerçekten ölçtüğünü kanıtlamak amacıyla yapı geçerliği (muhtemelen doğrulayıcı faktör analizi veya açımlayıcı faktör analizi ile) yöntemleri kullanılmıştır.

Kaynak verilerde spesifik geçerlik katsayıları belirtilmemiş olsa da, akademik bir geliştirme çalışması olarak, ölçek maddelerinin kuramsal yapıyı desteklediği ve ilgili diğer yapılarla beklenen ilişkileri gösterdiği (yakınsak ve ıraksak geçerlik) varsayılmaktadır. Detaylı geçerlik bilgileri için referans makaleye başvurulmalıdır.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri, ölçek maddelerinin iç tutarlılığını ve kararlılığını değerlendirmek üzere gerçekleştirilmiştir. Güvenirlik katsayısı (genellikle Cronbach Alfa) orijinal makalede belirtilmiştir. Yüksek bir iç tutarlılık, ölçek maddelerinin aynı psikolojik yapıyı ölçmede başarılı olduğunu ve tutarlı sonuçlar verdiğini gösterir.

Geliştirme makalesinde ayrıca test-tekrar test güvenirlik analizlerinin yapılmış olması muhtemeldir. Bu analizler, ölçeğin farklı zamanlarda uygulandığında aynı denek grubunda benzer sonuçlar üretme yeteneğini göstermektedir. Kesin güvenirlik değerleri, 2005 tarihli makalede yer almaktadır.

Faktör Analizi

Kimya Öğretmeni Adayları için Teknoloji Tutum Ölçeği’nin yapısal boyutlarını belirlemek ve ölçeğin teorik yapısını doğrulamak amacıyla faktör analizi kullanılmıştır. Orijinal çalışmada, Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanılarak ölçeğin kaç alt boyuttan oluştuğu belirlenmiştir.

Bu analiz, teknoloji tutumunun tek bir genel boyuttan ziyade, örneğin “Teknolojinin Algılanan Faydası”, “Kullanım Kaygısı” veya “Teknolojiye Yönelik İlgi” gibi farklı faktörlere ayrılıp ayrılmadığını ortaya çıkarmıştır. Faktör yüklerinin incelenmesi, her bir maddenin hangi alt boyutu temsil ettiğini netleştirmiştir.

Enstrüman

Test Türü: Geliştirme Ölçeği (Öz Bildirimli Tutum Ölçeği)

Format: Likert Tipi Derecelendirme (Genellikle 5’li veya 7’li Likert formatında, Katılıyorum/Katılmıyorum ekseninde)

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Üniversite Öğrencileri (Öğretmen Adayları)

Yaş Grubu: Genç Yetişkinler (Yaklaşık 18-25 yaş arası)

Popülasyon Detayları: Türkiye’deki üniversitelerin Kimya Öğretmenliği lisans programlarında kayıtlı olan öğretmen adayları.

Test Metodolojisi: Nicel araştırma yöntemleri kullanılarak geliştirilmiş, yazılı öz bildirim ölçeğidir.

Anahtar Kelimeler

Eğitim araştırmaları, Pedagojik formasyon, Öğretmen yetiştirme, Hacettepe Üniversitesi, Teknoloji entegrasyonu.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Orijinal kaynakta belirtilmemiştir.

Kurum E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Fakültesi (Yazarın 2005’teki muhtemel kurumu).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, akademik araştırma amaçlı geliştirilmiştir. Ölçeğin kullanım izinleri, sorumlu yazar Soner Yavuz ile iletişime geçilerek alınmalıdır. Yazarın izni olmadan ticari veya büyük ölçekli uygulamalarda kullanılması önerilmez.

Ücret: Ticari olmayan ve akademik amaçlı kullanımlarda genellikle ücret talep edilmemektedir, ancak bu durum yazarın güncel politikalarına bağlıdır.

Test Yılı: 2005

Referanslar

Yavuz, S. (2005). Developing a Technology Attitude Scale for Pre-Service Chemistry Teachers. Turkish Online Journal of Educational Technology-TOJET, 4(1), 17-25.

Bu makalenin orijinal PDF’i buradan indirilebilir: technology-attitude-scale-for-pre-service-chemistry-teachers-toad.pdf

Kimya Öğretmeni Adayları için Teknoloji Tutum Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Ölçeğin orijinal maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddeler, Soner Yavuz (2005) tarafından yayımlanan “Developing a Technology Attitude Scale for Pre-Service Chemistry Teachers” başlıklı makalenin ekinde veya ilgili bölümünde bulunabilir. Maddelerin tamamına erişim için referans makalenin incelenmesi tavsiye edilmektedir.