Kariyer Geleceği Ölçeği (KARGEL)

Özet

Kariyer Geleceği Ölçeği (KARGEL), bireylerin kariyerlerine yönelik geleceğe dönük algılarını, planlama düzeylerini ve bu planlara bağlılıklarını ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikolojik araçtır. Ölçeğin Türkçe uyarlaması, Temel Kalafat tarafından 2012 yılında gerçekleştirilmiştir. Bu uyarlama çalışması, ölçeğin Türk kültürüne özgü psikometrik özelliklerini, özellikle de yapı geçerliğini ve güvenilirliğini incelemeyi hedeflemiştir.

KARGEL, özellikle eğitim ve kariyer danışmanlığı alanlarında, genç yetişkinlerin ve öğrencilerin kariyer planlama süreçlerindeki proaktif yaklaşımlarını değerlendirmek için önemli bir tanı aracı olarak kullanılmaktadır. Uyarlama çalışması, ölçeğin orijinal yapısının Türkçe örneklemde de geçerli ve güvenilir sonuçlar ürettiğini göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

Kariyer geleceği, kariyer planlama, kariyer algısı, uyarlama, psikometrik özellikler, kariyer danışmanlığı.

Yazarlar

Temel Kalafat (Uyarlama Yazarı)

Amaç

Kariyer Geleceği Ölçeği (KARGEL)’nin temel amacı, bireylerin kariyerlerine dair geleceğe yönelik perspektiflerini ve bu perspektif doğrultusunda yaptıkları hazırlık düzeylerini nicel olarak belirlemektir. Ölçek, kariyer gelişim sürecinde bireyin ne ölçüde vizyon sahibi olduğunu ve hedeflerine ulaşmak için ne kadar sistematik adımlar attığını ölçmeyi amaçlar.

Bu ölçek, eğitim kurumlarında ve kariyer merkezlerinde, öğrencilerin veya danışanların kariyer olgunluğu ve gelecek odaklılık seviyelerini tespit ederek, onlara daha etkili ve kişiselleştirilmiş kariyer danışmanlığı hizmetleri sunulmasına yardımcı olur. Ölçek, özellikle kariyer belirsizliği yaşayan veya planlama konusunda zorluk çeken bireyleri tanımlamak için kritik öneme sahiptir.

Yapı (Ölçülen Psikolojik Yapı)

Kariyer Geleceği Ölçeği (KARGEL), psikolojik literatürde “Kariyer Gelecek Perspektifi” veya “Kariyer Odaklı Gelecek Zaman Perspektifi” olarak adlandırılan yapıyı ölçmektedir. Bu yapı, bireyin mevcut eylemlerini gelecekteki kariyer hedefleriyle ilişkilendirme, kariyer planlarını oluşturma ve bu planlara duygusal ve bilişsel olarak yatırım yapma eğilimini ifade eder.

Ölçek genellikle, kariyer hedeflerine yönelik açıklık, bu hedeflere ulaşmak için uygulanan stratejiler ve gelecekteki kariyer zorluklarına karşı duyulan iyimserlik gibi alt boyutlardan oluşur. Bu yapı, bireyin kariyerinde başarılı olabilmesi için gerekli olan proaktif düşünce biçimini ve sorumluluk alma yeteneğini yansıtır.

Geçerlik

Kariyer Geleceği Ölçeği’nin Türkçe uyarlama çalışmasında geçerlik çalışmaları detaylı olarak incelenmiştir. Yapılan analizler, ölçeğin kuramsal olarak ölçmesi beklenen yapıyı ölçtüğünü doğrulamıştır. Temel geçerlik incelemeleri, yapı geçerliği ve ölçüt bağımlı geçerliği üzerine odaklanmıştır.

Yapı geçerliği, genellikle Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak incelenmiştir. Kalafat (2012) çalışmasında, orijinal ölçeğin faktör yapısının Türk örnekleminde de kabul edilebilir uyum indeksleri gösterdiğini rapor etmiştir (Uyarlama çalışmasında spesifik değerler belirtilmemiştir, ancak akademik standartlara uygun olarak bu tür analizlerin yapıldığı varsayılmaktadır). Ayrıca, ölçüt bağımlı geçerlik kapsamında, ölçek puanlarının kariyer kararı verme öz yeterliği veya kariyer olgunluğu gibi ilgili yapılarla anlamlı korelasyonlar gösterdiği tespit edilmiştir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri, iç tutarlılık ve zamana bağlı değişmezlik (test-tekrar test) yöntemleriyle incelenmiştir. İç tutarlılık katsayısı, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ne derece tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir. Uyarlama çalışmasında, ölçeğin genel puanı için yüksek düzeyde bir Cronbach’s Alpha katsayısı elde edilmiştir.

Genellikle bu tür psikometrik araçlarda, Cronbach’s Alpha değerinin .80 ve üzerinde olması, ölçeğin yüksek iç tutarlılığa sahip olduğunu gösterir. Ayrıca, belirli bir zaman aralığıyla (örneğin 3-4 hafta) yapılan test-tekrar test uygulamalarında da yüksek korelasyon katsayılarının bulunması, ölçeğin zaman içinde kararlı sonuçlar verdiğini desteklemektedir.

Faktör Analizi

Kariyer Geleceği Ölçeği’nin Türk örneklemine uyarlanması sürecinde, ölçeğin orijinal çok boyutlu yapısının korunup korunmadığını test etmek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. DFA, araştırmacının önceden varsaydığı faktör yapısının veri tarafından ne ölçüde desteklendiğini gösterir.

Kalafat (2012) tarafından yapılan analizler, ölçeğin teorik olarak dayandığı faktör modelinin, Türk üniversite öğrencilerinden oluşan örneklemde iyi düzeyde uyum sağladığını ortaya koymuştur. Bu analizler, KARGEL’in hem yapısal bütünlüğünü koruduğunu hem de kültürel farklılıklara rağmen kariyer geleceği kavramını tutarlı bir şekilde ölçtüğünü doğrulamıştır.

Ölçek Bilgileri

Test Type: Uyarlama

Format: Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale)

Language Available: Türkçe (Turkish)

Population Group: Genç Yetişkinler, Üniversite Öğrencileri

Age Group: 18 ve üzeri

Population Details: Üniversite öğrencileri örneklemi üzerinde geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır.

Test Methodology: Maddeler 5’li veya 7’li Likert tipi derecelendirme üzerinden puanlanmaktadır (Orijinal derecelendirme bilgisi kaynakta belirtilmemiştir, standart bir Likert ölçeği kullanıldığı varsayılmaktadır).

Anahtar Kelimeler

Kariyer planlama, gelecek oryantasyonu, psikolojik ölçüm, geçerlik, güvenirlik, DFA, Temel Kalafat.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilgi mevcut değildir.

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: Bilgi mevcut değildir.

İzinler, Ücret ve Uygulama Yılı

İzinler: Ölçeğin akademik çalışmalarda kullanımı genellikle referans gösterilerek mümkündür. Ticari kullanım için yazar ile iletişime geçilmesi önerilir.

Ücret: Bilgi mevcut değildir (Genellikle akademik kullanım ücretsizdir).

Test Yılı (Uyarlama): 2012

PDF ve DOCX Dosyaları: Ölçeğin orijinal PDF ve DOCX dosyaları aşağıdaki bağlantılardan indirilebilir:

• PDF dosyası: kariyer-gelecegi-olcegi-toad.pdf
• DOCX dosyası: kariyer-gelecegi-olcegi-kargel-toad.docx

Kaynakça

Kariyer Geleceği Ölçeği’nin (KARGEL) Türk örneklemine uyarlanmasına ilişkin temel referans aşağıdadır:

• Kalafat, T. (2012). Kariyer Geleceği Ölçeği (KARGEL): Türk örneklemi için psikometrik özelliklerinin incelenmesi. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4(38), 169-179.

Kariyer Geleceği Ölçeği (KARGEL) Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri, kaynak içerikte sağlanmamıştır.