İngilizceye Maruz Kalma Ölçeği

Özet

İngilizceye Maruz Kalma Ölçeği, bireylerin günlük yaşamlarında İngilizce diline ne düzeyde ve hangi kanallar aracılığıyla maruz kaldıklarını ölçmek amacıyla geliştirilmiş özgün bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, özellikle ikinci dil edinimi ve yabancı dil öğrenimi süreçlerinde çevresel faktörlerin ve bireysel etkileşimlerin rolünü belirlemek için tasarlanmıştır. Ölçek, kapsamlı bir geçerlik ve güvenirlik çalışması sonucunda beş farklı alt boyutta yapılandırılmıştır.

20 maddeden oluşan bu araç, kullanıcıların İngilizce metin okuma, multimedya tüketimi, okul ortamındaki etkileşimler, sosyal çevre (arkadaş) ve yazılım/teknoloji kullanımı gibi farklı maruz kalma alanlarındaki deneyimlerini değerlendirmeyi hedefler. Ölçeğin bütünü için hesaplanan yüksek iç tutarlılık katsayısı (α = .907), aracın sağlam bir yapıya sahip olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

İngilizceye Maruz Kalma, İkinci Dil Edinimi, Dil Öğrenimi, Psikometrik Ölçek, Geçerlik, Güvenirlik, Açımlayıcı Faktör Analizi, Multimedya

Yazarlar

Mustafa Gökcan, D. Ç. Aktan

[quads id=5]

Amaç

İngilizceye Maruz Kalma Ölçeği’nin temel amacı, öğrencilerin veya genel popülasyonun İngilizceyi sınıf dışında ne kadar kullandığını ve hangi kaynaklardan dil girdisi aldığını sistematik olarak belirlemektir. Bu araç, dil becerileri ile çevresel maruziyet arasındaki korelasyonu inceleyen araştırmacılar için önemli bir veri kaynağı sağlamaktadır.

Ölçek, İngilizce öğrenme ortamlarının geliştirilmesine ve bireylerin maruz kalma profillerinin çıkarılmasına katkıda bulunmak üzere tasarlanmıştır. Bu sayede, dil eğitim politikalarının ve öğretim materyallerinin, öğrencilerin gerçek yaşamdaki dil etkileşimlerini yansıtacak şekilde optimize edilmesine olanak tanır.

Yapı

Ölçek, bireyin İngilizceye maruz kaldığı çeşitli kanalları temsil eden çok boyutlu bir yapıyı ölçmektedir. Yapılan açımlayıcı faktör analizi sonucunda ölçek, İngilizceye maruz kalmanın beş temel alt boyutunu ortaya koymuştur. Bu beş boyut, bireylerin dil ile etkileşimlerini kapsamlı bir şekilde ele almaktadır.

Bu boyutlar; Metin (yazılı materyaller), Multimedya (işitsel ve görsel içerikler), Okul (resmi eğitim ortamları), Arkadaş (sosyal çevre ve akran etkileşimi) ve Yazılım (dijital uygulamalar ve araçlar) olarak adlandırılmıştır. Ölçek toplam 20 maddeden oluşmaktadır ve maddelerin dağılımı bu alt boyutlara göre belirlenmiştir.

Geçerlik

Ölçeğin geliştirme sürecinde, hem kapsam hem de yapı geçerliği sağlamaya yönelik titiz çalışmalar yürütülmüştür. Kapsam geçerliliğinin tespiti için alanında yetkin uzmanların görüşlerine başvurulmuştur.

Yapı geçerliliğini incelemek amacıyla açımlayıcı faktör analizi (AFA) uygulanmıştır. AFA sonuçları, ölçeğin beklenen beş faktörlü yapısını doğrulamıştır: Metin, Multimedya, Okul, Arkadaş ve Yazılım. Bu faktörler, İngilizceye maruz kalma yapısının farklı yönlerini başarılı bir şekilde temsil etmektedir.

Güvenirlik

İngilizceye Maruz Kalma Ölçeği’nin iç tutarlılığı, Cronbach’s alpha (güvenirlik) katsayısı kullanılarak test edilmiştir. Ölçeğin tamamına ait alpha katsayısı .907 olarak hesaplanmıştır, bu da ölçeğin yüksek düzeyde iç tutarlılığa sahip olduğunu göstermektedir.

Alt boyutların güvenirlik katsayıları da yüksek değerler sergilemiştir. Alt boyutlara ait Cronbach’s alpha değerleri ve madde sayıları aşağıdaki gibidir:

  • Metin (7 madde): α = .901
  • Multimedya (4 madde): α = .889
  • Okul (4 madde): α = .769
  • Arkadaş (3 madde): α = .741
  • Yazılım (2 madde): α = .765

Faktör Analizi

Ölçeğin yapı geçerliliğini incelemek üzere açımlayıcı faktör analizi gerçekleştirilmiştir. Analizler sonucunda, başlangıçta yer alan maddelerin 20 tanesinin korunarak beş alt boyutta toplandığı belirlenmiştir. Bu beş faktörlü yapı, teorik beklentilerle uyumlu olarak İngilizceye maruz kalmanın farklı biçimlerini ayırt etmiştir.

Faktör yükleri ve madde dağılımları incelendiğinde, her bir maddenin ilgili alt boyuta yüksek katkı sağladığı görülmüştür. Örneğin, Metin alt boyutu 7 madde ile en geniş kapsamlı faktörü oluştururken, Yazılım alt boyutu 2 madde ile daha spesifik bir alanı temsil etmektedir. Bu analizler, ölçeğin yapısal olarak sağlam ve tutarlı olduğunu kanıtlamıştır.

Ölçme Aracı

Test Çeşidi: Geliştirme (Yeni bir ölçme aracıdır.)

Format: Öz Bildirim Ölçeği (Likert tipi derecelendirme kullanılmış olması muhtemeldir, ancak derecelendirme bilgisi orijinal kaynakta belirtilmemiştir.)

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: İngilizce öğrenenler veya İngilizceye maruz kalan bireyler.

Yaş Grubu: Araştırmanın yapıldığı popülasyon belirtilmemiştir, ancak genellikle lise veya üniversite öğrencileri için uygundur.

Popülasyon Detayları: Detaylı popülasyon bilgisi kaynakta yer almamaktadır.

Test Metodolojisi: 20 maddelik beş alt boyutlu öz bildirim anketi. Derecelendirme formatı orijinal kaynakta belirtilmemiştir.

Anahtar Kelimeler

İç Tutarlılık, Alpha Katsayısı, Eğitim Psikolojisi, Dil Öğretimi, Faktör Yapısı, Metin Maruziyeti, Multimedya Maruziyeti

[quads id=5]

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Mustafa Gökcan

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Bilinmiyor

Kurum E-posta Adresleri: [email protected] (Mustafa Gökcan)

Yazışma Adresi: Hacettepe Üniversitesi (Sorumlu yazarın kurumu temel alınmıştır.)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2016 yılında bilimsel bir kongrede sunulan çalışma ile literatüre girmiştir. Ölçeğin ticari kullanımı veya telif ücretleri hakkında bilgi verilmemiştir; ancak akademik çalışmalarda kullanım için sorumlu yazar ile iletişime geçilmesi önerilir.

Ölçeğin orijinal PDF belgesi aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: ingilizceye-maruz-kalma-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

Gökcan, M. ve Aktan, D. Ç. (2016). İngilizceye Maruz Kalma Ölçeğinin geçerlik ve güvenirliğinin incelenmesi. Uluslararası Çağdaş Eğitim Araştırmaları Kongresi içinde (s.283-293). Muğla: Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi.

Erişim Linki: toad.halileksi.net

[quads id=5]

İngilizceye Maruz Kalma Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmuş olup, hiçbir şekilde değiştirilmemiştir.

  • 10. İngilizce SMS (telefon mesajı) alırım. Metin
  • 11. İngilizce e-posta (e-mail) alırım. (α = .901)
  • 12. İnternette İngilizce web sayfalarını okurum.
  • 18. İngilizce gazete okurum.
  • 19. İngilizce kitap okurum.
  • 20. İngilizce karikatür okurum.
  • 21. İngilizce dergi okurum.
  • 13. İngilizce şarkı dinlerim. Multimedya
  • 14. İngilizce dizi izlerim. (α = .889)
  • 15. İngilizce film izlerim.

(Not: Orijinal kaynakta diğer 10 maddeye dair detaylı bilgi bulunmamaktadır.)

Cite this article

memjavad (2026). İngilizceye Maruz Kalma Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/ingilizceye-maruz-kalma-olcegi/

memjavad. "İngilizceye Maruz Kalma Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 4 Apr. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/ingilizceye-maruz-kalma-olcegi/.

memjavad. "İngilizceye Maruz Kalma Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/ingilizceye-maruz-kalma-olcegi/.

memjavad (2026) 'İngilizceye Maruz Kalma Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/ingilizceye-maruz-kalma-olcegi/.

[1] memjavad, "İngilizceye Maruz Kalma Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, April, 2026.

memjavad. İngilizceye Maruz Kalma Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.

Download Post (.PDF)
PDF