Table of Contents
Özet
Hemşirelik Bakımı ve İlgili Hastane Hizmetlerinin Kalitesine Dair Hasta Algıları Ölçeği (HBHHKHAO), hastaların hastanede kaldıkları süre boyunca aldıkları hemşirelik bakımı ve genel hastane destek hizmetlerinin kalitesine yönelik öznel değerlendirmelerini ve hasta algısı düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir araçtır. Ölçek, Besey Ören, N. Zengin ve N. Yıldız tarafından 2016 yılında Türkçe’ye uyarlanmış ve Türk popülasyonunda geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır. Bu uyarlama çalışması, ölçeğin Türkiye’deki sağlık hizmetleri araştırmalarında kullanılabilirliğini sağlamayı amaçlamaktadır.
Anahtar Kelimeler
Hemşirelik, Hizmet Kalitesi, Hasta Algısı, Hastane Hizmetleri, Ölçek Uyarlaması, Psikometri, Sağlık Bakımı.
Yazarlar
Besey Ören, N. Zengin, N. Yildiz.
[quads id=5]
Amaç
Ölçeğin temel amacı, yatan hastaların hemşireler tarafından sunulan bakım hizmetlerinin kalitesini ne düzeyde algıladıklarını ve bu algının hastane ortamındaki diğer destekleyici hizmetlerle nasıl ilişkilendiğini nicel olarak belirlemektir. Bu ölçüm, sağlık kurumlarının hizmet standartlarını değerlendirmesi, iyileştirme alanlarını tespit etmesi ve hasta algısı odaklı stratejiler geliştirmesi için kritik veriler sağlar.
Uyarlama çalışması, orijinal ölçeğin kültürel ve dilsel eşdeğerliğini sağlamayı hedeflemiştir. Bu sayede, Türkiye’deki sağlık profesyonelleri ve araştırmacılar, hemşirelik hizmetlerinin kalitesini uluslararası standartlarda ve güvenilir bir şekilde değerlendirme imkanı bulmuştur.
Yapı
Ölçek, hastaların deneyimlediği bakımın duygusal, teknik ve çevresel boyutlarını kapsayan çok boyutlu bir yapıyı ölçmektedir. Ölçeğin temel hizmet kalitesi yapısı, doğrudan hemşirelik uygulamalarıyla (iletişim, beceri, ilgi) ve dolaylı olarak hastane ortamının genel kalitesiyle (temizlik, konfor, destek hizmetleri) ilgili faktörleri içerir. Bu yapı, hastanın memnuniyetini ve algılanan bakım düzeyini yansıtır.
Geçerlik
Ören, Zengin ve Yildiz (2016) tarafından yürütülen Türkçe uyarlama çalışmasında, ölçeğin yapısal geçerlik özelliklerinin incelendiği belirtilmektedir. Uyarlama sürecinde, orijinal ölçeğin faktör yapısının Türk örnekleminde de korunup korunmadığını belirlemek amacıyla uygun istatistiksel analizler (genellikle doğrulayıcı faktör analizi) kullanılmıştır. Çalışma, ölçeğin ölçmeyi amaçladığı yapıyı başarılı bir şekilde ölçtüğünü göstermiştir.
Güvenirlik
Uyarlama çalışması, ölçeğin iç tutarlılığını ve güvenilirliğini değerlendirmiştir. Güvenirlik analizleri, ölçeğin farklı maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü kanıtlamak için Cronbach Alfa katsayısı gibi yöntemlerle gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular, Hemşirelik Bakımı ve İlgili Hastane Hizmetlerinin Kalitesine Dair Hasta Algıları Ölçeği’nin Türkçe formunun güvenilir bir ölçüm aracı olduğunu göstermektedir.
Faktör Analizi
Türkçe adaptasyon çalışmasında, ölçeğin orijinal yapısını doğrulamak amacıyla faktör analizleri kullanılmıştır. Bu analizler, ölçek maddelerinin kültürel bağlamda da teorik olarak öngörülen boyutlar altında toplandığını ve bu boyutların hastaların hemşirelik ve hastane hizmetlerine dair algılarını yeterince açıkladığını göstermiştir. Faktör yapısının korunması, ölçeğin uluslararası çalışmalarda elde edilen sonuçlarla karşılaştırılabilirliğini sağlamaktadır.
Araç
Test Türü: Uyarlama
Format: Likert Tipi Derecelendirme (Kaynakta belirtilmemekle birlikte, algı ölçekleri için tipiktir.)
Mevcut Dil: Türkçe
Popülasyon Grubu: Yatan Hastalar
Yaş Grubu: Yetişkinler
Popülasyon Detayları: Hastane ortamında çeşitli kliniklerden hizmet alan ve bakım kalitesini değerlendirebilecek bilişsel kapasiteye sahip bireyler.
Test Metodolojisi: Öz Bildirim Ölçeği (Hasta tarafından doldurulur).
Anahtar Kelimeler
Hasta Memnuniyeti, Geçerlik, Güvenirlik, Bakım Kalitesi, Sağlık Hizmetleri Yönetimi, Türkçe Ölçek.
[quads id=5]
Yazarlar
Sorumlu Yazar: Besey Ören
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.
Kurum E-posta Adresleri: [email protected]
Yazışma Adresi: Bilgi mevcut değildir.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı (Uyarlama): 2016
İzinler ve Ücret: Ölçeğin kullanımına dair spesifik izin veya ücret bilgisi kaynakta belirtilmemiştir. Kullanım için sorumlu yazar ile iletişime geçilmesi önerilir.
Kaynaklar
- Oren, B., Zengin, N. & Yildiz, N. (2016). The Turkish adaptation of scale to measure patient perceptions of the quality of nursing care and related hospital services: A validity and reliability study. North Clin İstanb, 3(3), 187-193. doi: 10.14744/nci.2016.42650
Ölçeğin orijinal PDF dosyası buradan indirilebilir: patient-perception-of-the-quality-of-nursing-care-and-related-hospital-services-scale-toad.pdf
Ölçeğin DOCX dosyası buradan indirilebilir: hemsirelik-bakimi-ve-ilgili-hastane-hizmetlerinin-kalitesine-dair-hasta-algilari-olcegi-toad.docx
[quads id=5]
Hemşirelik Bakımı ve İlgili Hastane Hizmetlerinin Kalitesine Dair Hasta Algıları Ölçeği Maddeleri
IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.
Ölçeğin maddeleri, sağlanan kaynak içerikte yer almamaktadır.
Cite this article
memjavad (2026). Hemşirelik Bakımı ve İlgili Hastane Hizmetlerinin Kalitesine Dair Hasta Algıları Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/hemsirelik-bakimi-ve-ilgili-hastane-hizmetlerinin-kalitesine-dair-hasta-algilari-olcegi/
memjavad. "Hemşirelik Bakımı ve İlgili Hastane Hizmetlerinin Kalitesine Dair Hasta Algıları Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 19 Apr. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/hemsirelik-bakimi-ve-ilgili-hastane-hizmetlerinin-kalitesine-dair-hasta-algilari-olcegi/.
memjavad. "Hemşirelik Bakımı ve İlgili Hastane Hizmetlerinin Kalitesine Dair Hasta Algıları Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/hemsirelik-bakimi-ve-ilgili-hastane-hizmetlerinin-kalitesine-dair-hasta-algilari-olcegi/.
memjavad (2026) 'Hemşirelik Bakımı ve İlgili Hastane Hizmetlerinin Kalitesine Dair Hasta Algıları Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/hemsirelik-bakimi-ve-ilgili-hastane-hizmetlerinin-kalitesine-dair-hasta-algilari-olcegi/.
[1] memjavad, "Hemşirelik Bakımı ve İlgili Hastane Hizmetlerinin Kalitesine Dair Hasta Algıları Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, April, 2026.
memjavad. Hemşirelik Bakımı ve İlgili Hastane Hizmetlerinin Kalitesine Dair Hasta Algıları Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.