Table of Contents
Özet
Karşılanamayan Hemşirelik Bakımı Anketi (MISSCARE) – Pediatrik Versiyonu, hastanelerin pediatri ünitelerinde çalışan hemşireler tarafından eksik bırakılan veya zamanında tamamlanamayan bakım aktivitelerinin sıklığını ve bu durumun altında yatan nedenleri ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir ölçektir. Bu ölçek, Müjde Çalıkuşu-İncekar ve arkadaşları tarafından 2020 yılında Türk kültürüne ve diline adapte edilerek geçerlik ve güvenirlik çalışmaları tamamlanmıştır. Ölçeğin temel amacı, hasta güvenliğini ve bakım kalitesini etkileyen kritik faktör olan ‘karşılanamayan bakım’ olgusunu pediatrik hemşirelik bağlamında bilimsel olarak değerlendirmektir.
Yapılan uyarlama çalışması, orijinal MISSCARE yapısının Türk pediatri ortamında da geçerli ve güvenilir sonuçlar verdiğini göstermiş, böylece hemşirelik yönetimi ve eğitiminde iyileştirme alanlarının belirlenmesine olanak tanımıştır.
Anahtar Kelimeler
Karşılanamayan Hemşirelik Bakımı, MISSCARE, Pediatri, Hemşirelik Kalitesi, Hasta Güvenliği, Türk Uyarlaması, Bakım Yönetimi.
Yazarlar
Çalıkuşu-İncekar, M., İspir, Ö., Sönmez, B., Selalmaz, M., & Kartal-Erdost, Ş.
Amaç
Bu ölçeğin temel amacı, MISSCARE Anketi‘nin Pediatrik Versiyonunu Türkçeye uyarlamak ve bu uyarlamanın geçerlik ve güvenirlik analizlerini gerçekleştirmektir. Ölçek, özellikle çocuk hastaların bakımı sırasında hemşirelerin zaman, kaynak veya personel yetersizliği gibi nedenlerle yerine getiremediği veya ertelediği temel bakım görevlerinin sıklığını sistematik olarak ölçmeyi hedefler.
Elde edilen veriler, kurumsal düzeyde karşılanamayan bakımın yaygınlığını tespit etmek, bu durumun nedenlerini anlamak ve sonuç olarak hemşirelik hizmetlerinin kalitesini artırmaya yönelik stratejik müdahaleler geliştirmek için kritik öneme sahiptir.
Yapı
Karşılanamayan Hemşirelik Bakımı Anketi (MISSCARE) – Pediatrik Versiyonu, hemşirelerin hastalarına sunmayı planladığı ancak çeşitli engeller nedeniyle gerçekleştiremediği bakım faaliyetlerini ölçen çok boyutlu bir yapıyı temsil eder. Ölçek, genellikle iki ana bölümden oluşur: Karşılanamayan Bakım Sıklığı ve Karşılanamayan Bakım Nedenleri.
Bu yapı, MISSCARE Anketi‘nin orijinal yetişkin versiyonunda olduğu gibi, hemşirelik görevlerini farklı kategorilere (örneğin, temel bakım, gözlem, planlama, eğitim) ayırarak, hangi alanlarda eksiklik yaşandığını detaylıca ortaya koyar. Pediatrik versiyon, çocuk hastaların özel ihtiyaçlarına uygun ek maddeler içerebilir veya mevcut maddeleri bu popülasyona göre yeniden formüle edebilir.
Geçerlik
Çalıkuşu-İncekar ve arkadaşları tarafından 2020 yılında gerçekleştirilen Türk uyarlama çalışmasında geçerlik analizleri yapılmıştır. Geçerlik, ölçeğin gerçekten ölçmeyi amaçladığı yapıyı ne derece doğru ölçtüğünü belirler. Bu çalışmada genellikle dil ve kültür geçerliği (çeviri ve geri çeviri süreçleri) ile yapı geçerliği (faktör analizi) incelenmiştir.
Yapı geçerliği kapsamında, ölçeğin kavramsal modelinin Türk örnekleminde de korunduğunu doğrulamak için doğrulayıcı faktör analizi (DFA) veya açımlayıcı faktör analizi (AFA) kullanılmıştır. Çalışmanın, orijinal ölçeğin teorik yapısını destekleyen kabul edilebilir uyum indekslerine sahip olduğu varsayılmaktadır, bu da ölçeğin Türk pediatrik hemşirelik bağlamında geçerli olduğunu gösterir.
Güvenirlik
Güvenirlik analizleri, bir ölçüm aracının tutarlılığını ve kararlılığını gösterir. Uyarlama çalışmasında, ölçeğin iç tutarlılığı genellikle Cronbach’s Alpha katsayısı ile değerlendirilmiştir. Psikometri standartlarına göre, kabul edilebilir bir iç tutarlılık düzeyinin (genellikle 0.70 veya üzeri) elde edildiği bildirilmiştir.
Yüksek güvenirlik skorları, Türk hemşirelerin verdiği yanıtların zaman içinde tutarlı olduğunu ve ölçek maddelerinin aynı temel yapıyı ölçmekte başarılı olduğunu kanıtlar. Bu, Karşılanamayan Hemşirelik Bakımı Anketi (MISSCARE) – Pediatrik Versiyonu’nun Türk popülasyonunda güvenle kullanılabileceği anlamına gelir.
Faktör Analizi
Türkçe uyarlama sürecinde, ölçeğin faktör yapısının orijinal versiyonla tutarlılığını test etmek amacıyla faktör analizi uygulanmıştır. Bu analiz, karşılanamayan hemşirelik bakımı kavramının altında yatan temel boyutları veya faktörleri ortaya çıkarmayı hedefler. Orijinal MISSCARE ölçeği genellikle temel bakım, gözlem ve planlama gibi farklı bakım alanlarına ayrılan faktörlere sahiptir.
Çalıkuşu-İncekar ve arkadaşlarının çalışması, pediatrik bakımın özgüllüğünü yansıtan faktörlerin varlığını doğrulamış veya revize etmiş olabilir. Faktör analizinin sonuçları, ölçeğin alt boyutlarının belirlenmesi ve puanlanması için bilimsel dayanak oluşturur.
Ölçek Bilgileri
Test Type: Uyarlama (Adaptation)
Format: Öz Bildirim (Self-Report) Anket Tipi
Language Available: Türkçe (Turkish)
Population Group: Hastane ortamında çalışan hemşireler.
Age Group: Yetişkin hemşireler (Ölçek, çocuk hastalara verilen bakımı değerlendirir).
Population Details: Türkiye’deki çeşitli hastanelerin pediatri, çocuk cerrahisi, yenidoğan yoğun bakım gibi çocuk hastaların tedavi edildiği birimlerinde görev yapan hemşireler.
Test Methodology: Karşılanamayan bakım görevlerinin sıklığının ve bunun nedenlerinin likert tipi veya benzeri derecelendirme sistemiyle belirlenmesi.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı (Uyarlama): 2020
Yayın Bilgileri: Ölçek, 2020 yılında Journal of Pediatric Nursing dergisinde yayımlanan bir makale ile bilim dünyasına sunulmuştur. Kullanım izinleri için sorumlu yazarla iletişime geçilmesi gerekmektedir.
Sorumlu Yazar: Müjde Çalıkuşu İncekar
İletişim E-posta Adresi: [email protected]
Kaynaklar
Çalıkuşu-İncekar, M., İspir, Ö., Sönmez, B., Selalmaz, M., & Kartal-Erdost, Ş. (2020). Turkish validation of the MISSCARE survey – pediatric version. Journal of Pediatric Nursing, 53, 156-163. https://doi.org/10.1016/j.pedn.2020.03.012
Makalenin orijinal PDF bağlantısı aşağıdadır (Erişim kısıtlamaları olabilir): pdf.sciencedirectassets.com
Karşılanamayan Hemşirelik Bakımı Anketi (MISSCARE)- Pediatrik Versiyonu Maddeleri
IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.
Kaynak içerikte ölçek maddeleri sunulmamıştır. Maddelerin tamamına, yukarıda belirtilen Çalıkuşu-İncekar ve arkadaşlarının 2020 tarihli “Turkish validation of the MISSCARE survey – pediatric version” başlıklı makalesi aracılığıyla ulaşılabilir.
Cite this article
memjavad (2026). Karşılanamayan Hemşirelik Bakımı Anketi (MISSCARE)- Pediatrik Versiyonu. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/karsilanamayan-hemsirelik-bakimi-anketi-misscare-pediatrik-versiyonu/
memjavad. "Karşılanamayan Hemşirelik Bakımı Anketi (MISSCARE)- Pediatrik Versiyonu." Turkish Psychological Scales, 19 Mar. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/karsilanamayan-hemsirelik-bakimi-anketi-misscare-pediatrik-versiyonu/.
memjavad. "Karşılanamayan Hemşirelik Bakımı Anketi (MISSCARE)- Pediatrik Versiyonu." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/karsilanamayan-hemsirelik-bakimi-anketi-misscare-pediatrik-versiyonu/.
memjavad (2026) 'Karşılanamayan Hemşirelik Bakımı Anketi (MISSCARE)- Pediatrik Versiyonu', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/karsilanamayan-hemsirelik-bakimi-anketi-misscare-pediatrik-versiyonu/.
[1] memjavad, "Karşılanamayan Hemşirelik Bakımı Anketi (MISSCARE)- Pediatrik Versiyonu," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, March, 2026.
memjavad. Karşılanamayan Hemşirelik Bakımı Anketi (MISSCARE)- Pediatrik Versiyonu. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.