Gücü Seçme Ölçeği

Özet

Gücü Seçme Ölçeği (The Strength Spotting Scale), bireylerin kendi güçlü yönlerini ve çevrelerindeki insanların güçlü yönlerini tanıma ve tespit etme yeteneğini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikolojik ölçme aracıdır. Bu ölçek, Sevgi Güney tarafından 2011 yılında Türk popülasyonuna uyarlama çalışması yapılarak kullanıma sunulmuştur. Ölçek, toplam 10 maddeden oluşmakta olup, katılımcıların yanıtlarını 1 (doğru değil) ile 4 (kesinlikle doğru) arasında değişen dörtlü bir Likert tipi derecelendirme sistemiyle toplamayı amaçlamaktadır.

Yapılan psikometrik analizler, ölçeğin Türk kültürüne uygunluğunu ve yüksek düzeyde geçerlilik ve güvenilirlik özelliklerini sergilediğini göstermiştir. Ölçek, özellikle pozitif psikoloji alanındaki araştırmalarda, güçlü yönlere odaklanan müdahalelerin etkinliğini değerlendirmek için önemli bir araç olarak kabul edilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Güçlü Yönler, Gücü Seçme Ölçeği, Pozitif Psikoloji, Psikometri, Uyarlama, Faktör Analizi, Öz-Farkındalık.

Yazarlar

Sevgi Güney

Amaç

Ölçeğin birincil amacı, bireylerin güçlü yönleri fark etme ve değerlendirme kapasitelerini nicel olarak ölçmektir. Bu kapasite, bireysel refah ve sosyal etkileşim açısından kritik bir beceri olarak görülmektedir.

Türk popülasyonuna yönelik uyarlama çalışmasının amacı, orijinal İngilizce ölçeğin kültürel ve dilsel eşdeğerliğini sağlamak ve Türk örnekleminde ölçeğin güvenilirlik ve geçerlilik standartlarını karşıladığını bilimsel olarak doğrulamaktır. Böylece, ölçeğin Türkiye’deki akademik çalışmalarda ve uygulamalı psikoloji alanında kullanılmasına olanak sağlanmıştır.

Yapı

Ölçek, literatürde “Güç Seçme” (Strength Spotting) olarak adlandırılan psikolojik yapıyı ölçmektedir. Bu yapı, bireyin sadece kendindeki değil, aynı zamanda başkalarındaki karakter güçlerini, yetenekleri ve erdemleri aktif olarak tanıma ve isimlendirme becerisini kapsar.

Güç Seçme yeteneği, pozitif psikolojinin temel taşlarından biri olup, bireylerin potansiyellerini maksimize etmelerine yardımcı olur. Ölçek, bu algısal ve değerlendirici becerinin düzeyini ölçerek, bireylerin kendi ve çevrelerindeki olumlu niteliklere ne kadar odaklandıklarını belirlemektedir.

Geçerlilik

Ölçeğin Türk popülasyonunda yapılan geçerlilik çalışmaları, ölçeğin kuramsal yapıyı doğru bir şekilde ölçtüğünü göstermiştir. Bu çalışmalar kapsamında geçerlilik analizi gerçekleştirilmiştir.

Yapı geçerliliğini test etmek amacıyla açıklayıcı temel bileşen faktör analizi yapılmıştır. Bu analizler, ölçek maddelerinin kültürel bağlamda tutarlı ve anlamlı bir yapıyı desteklediğini ortaya koymuştur. Analiz sonuçları, ölçeğin orijinal yapısına benzer bir faktör deseni sergilediğini göstermektedir.

Güvenilirlik

Güvenilirlik analizi, ölçeğin iç tutarlılığını ve zamana karşı kararlılığını değerlendirmek üzere yapılmıştır. İç tutarlılık için Cronbach alfa katsayısı hesaplanmıştır. Bu katsayının kabul edilebilir düzeyde olduğu tespit edilmiştir.

Ölçeğin zamana bağlı kararlılığını incelemek amacıyla ise test-tekrar test korelasyon katsayısı hesaplanmıştır. Elde edilen korelasyon katsayısı değerleri, ölçeğin farklı zamanlarda uygulandığında benzer sonuçlar ürettiğini, yani yüksek bir kararlılığa sahip olduğunu göstermiştir. Güvenilirlik çalışmaları kapsamında ayrıca warimax rotasyonu ve geçerlilik analizleri de kullanılmıştır.

Faktör Analizi

Güney (2011) tarafından gerçekleştirilen uyarlama çalışmasında, ölçeğin yapısal geçerliliğini incelemek amacıyla açıklayıcı temel bileşen faktör analizi kullanılmıştır. Bu analiz, ölçek maddelerinin hangi temel psikolojik bileşenler altında toplandığını belirlemiştir.

Faktör yüklerinin yorumlanmasını kolaylaştırmak ve faktörleri netleştirmek amacıyla Varimax rotasyonu uygulanmıştır. Varimax rotasyonu, faktörlerin birbirinden bağımsız hale gelmesini sağlayarak, her bir faktörün temsil ettiği yapının daha saf bir şekilde anlaşılmasına yardımcı olmuştur. Bu analizler sonucunda, 10 maddenin Türk popülasyonunda ölçeğin ölçtüğü yapıyı başarılı bir şekilde temsil ettiği gösterilmiştir.

Ölçme Aracı

Test Türü: Uyarlama (Adaptasyon) / Öz Bildirim Ölçeği

Format: 10 maddeden oluşmaktadır. Derecelendirme formatı 4’lü Likert tipindedir.

Mevcut Diller: Türkçe (Uyarlama)

Popülasyon Grubu: Yetişkinler, genel popülasyon, öğrenciler.

Yaş Grubu: Çalışmanın yapıldığı örnekleme göre yetişkin popülasyon.

Popülasyon Detayları: Türk popülasyonu üzerinde geçerlilik ve güvenilirlik çalışmaları yapılmıştır.

Test Metodolojisi: Katılımcılar, her bir maddeyi 1 (doğru değil) ile 4 (kesinlikle doğru) arasında puanlandırır. Yüksek toplam puan, bireyin güçlü yönleri tespit etme yeteneğinin yüksek olduğunu işaret eder.

Anahtar Kelimeler

Warimax Rotasyonu, Temel Bileşen Analizi, Test Tekrar Test, Cronbach Alfa, Psikolojik Ölçüm, Ölçek Derecelendirme.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değil.

Bağlılık E-posta Adresleri: Bilgi mevcut değil.

Yazışma Adresi: Bilgi mevcut değil.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: Türkçeye uyarlama çalışması 2011 yılında yayınlanmıştır.

İzinler ve Ücret: Ölçeğin akademik ve ticari kullanımı için ilgili yazar Sevgi Güney’den ve orijinal ölçeğin telif hakkı sahibinden izin alınması önerilir. Kullanım koşulları yayıncıya (Elsevier) ait olabilir.

Kaynaklar

Güney, S. (2011). The Strength Spotting Scale: reliability and validity study in Turkish population. Procedia Social and Behavioral Sciences, 12, 126–132. doi:10.1016/j.sbspro.2011.02.017

Makalenin orijinal tam metin bağlantısı (kısıtlı erişimli olabilir): ac.els-cdn.com

Ölçeğin orijinal PDF dosyası burada indirilebilir: the-strength-spotting-scale-toad.pdf

Gücü Seçme Ölçeği Maddeleri

Orijinal kaynakta ölçek maddeleri listelenmemiştir. Ölçek toplamda 10 maddeden oluşmaktadır ve 1 (doğru değil) ile 4 (kesinlikle doğru) arasında derecelendirilmektedir.